Uzasadnienie
III SA/Łd 578/06
Postanowieniem z dnia [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Ł. utrzymał w mocy postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w P. z dnia [...] o nałożeniu na [...] Spółdzielnię Mieszkaniową P. grzywny w celu przymuszenia do doprowadzenia do właściwego stanu sanitarnego pomieszczeń lokalu mieszkalnego nr 24 przy ul. A 4 w P. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ II instancji wskazał, iż postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia wydano na podstawie art. 64a, art. 119 i art. 122 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tj. Dz.U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.). Podczas kontroli sanitarnej ustalono, iż mieszkanie nr 24 przy ul. A 4 w P. należy do W. G., której przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego, natomiast budynek w którym lokal jest usytuowany stanowi własność [...] Spółdzielni Mieszkaniowej, która jest jednocześnie administratorem.
W wyniku przeprowadzonej kontroli stwierdzono naruszenie podstawowych wymagań sanitarnych. Stwierdzony stan sanitarno-higieniczny lokalu stanowił potencjalne zagrożenie dla zdrowia współmieszkańców budynku. W celu ochrony pomieszczeń mieszkalnych kontrolowanego budynku winny być zastosowane metody zapobiegawcze, tj. doprowadzenie do właściwego stanu sanitarno - porządkowego i technicznego pomieszczeń mieszkalnych lokalu nr 24 i przeprowadzenie skutecznej dezynsekcji i dezynfekcji. Stosownie do art. 13 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o chorobach zakaźnych i zakażeniach obowiązek ten spoczywa na [...] Spółdzielni Mieszkaniowej, będącej właścicielem budynku mieszkalnego przy ulicy A 4, a mieszkanie nr 24 jest w jej zasobach. Z uwagi na fakt, iż [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa nie wykonała obowiązku nałożonego decyzją Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w P. z dnia [...], utrzymaną następnie w mocy decyzją Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia [...] w przedmiocie nakazu doprowadzenia lokalu do właściwego stanu sanitarnego, organ egzekucyjny wszczął postępowanie egzekucyjne i nałożył na spółdzielnię grzywnę w celu przymuszenia do wykonania obowiązku.
Na postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia [...] [...]Spółdzielnia Mieszkaniowa w P. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, wnosząc o jego uchylenie. W uzasadnieniu skargi podniesiono, iż spółdzielnia wielokrotnie wzywała W. G., posiadacza lokalu, do wykonania obowiązku przywrócenia w lokalu właściwego stanu sanitarnego. Jednakże lokatorka odmawia udostępnienia lokalu, co powoduje, iż spółdzielnia nie jest w stanie sprawdzić, czy obowiązek został wykonany. Zgodnie z obowiązującymi przepisami spółdzielnia mieszkaniowa może wejść do lokalu bez zgody właściciela jedynie w przypadku awarii wywołującej szkodę lub zagrażającej bezpośrednio wyrządzeniem szkody.
Strona skarżąca wskazała, iż nałożenie na spółdzielnię grzywny w celu przymuszenia do wykonania obowiązku nałożonego decyzją Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w P. z dnia [...] było bezpodstawne, z uwagi na fakt, iż obowiązku tego, w przypadku odnowy udostępnienia lokalu przez lokatora, spółdzielnia wykonać nie może. Strona skarżąca wskazała również, iż decyzja z dnia [...], oraz utrzymująca ją w mocy decyzja Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia [...] została również zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.
W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Ł., przytaczając argumenty podniesione już w zaskarżonym postanowieniu, wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Przede wszystkim wyjaśnić należy, iż zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest z punktu widzenia kryterium legalności. W ramach owej kontroli sąd administracyjny ocenia, czy przy wydawaniu zaskarżonej decyzji nie naruszono reguł postępowania administracyjnego, a niekiedy także przepisów prawa materialnego.
W myśl art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) uwzględnienie skargi skutkujące uchyleniem zaskarżonej decyzji może nastąpić tylko wówczas, gdy Sąd stwierdzi:
- a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy;
- b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego;
- c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając sprawę w tak zakreślonej kognicji stwierdził, iż zaskarżone postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia, oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji, wydane zostało z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
Stosownie do art. 119 § 1 ab initio ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz.U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) grzywnę w celu przymuszenia nakłada się, gdy egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku znoszenia lub zaniechania albo obowiązku wykonania czynności. Podstawą nałożenia na [...] Spółdzielnię Mieszkaniową w P. grzywny w celu przymuszenia było niewykonanie obowiązku nałożonego na nią decyzją Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w P. z dnia [...], utrzymaną w mocy przez Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Ł. decyzją z dnia [...].
Tymczasem decyzja Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w P. z dnia [...], jak również decyzja Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia [...] o nałożeniu na [...] Spółdzielnię Mieszkaniową w P. obowiązku doprowadzenia lokalu nr 24 przy ul. A 4 w P. do właściwego stanu sanitarnego, zostały uchylone wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 29 listopada 2006 r. w sprawie o sygn. akt III SA/Łd 359/06. Wyrok stał się prawomocny od dnia 22 lutego 2007 r. Stosownie zaś do art. 170 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, ale również inne sądy i organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Oznacza to, iż Sąd rozpoznający niniejszą sprawę musi uwzględnić treść prawomocnego wyroku, uchylającego decyzje nakładające na stronę skarżącą obowiązki, w stosunku do których wszczęto następnie postępowanie egzekucyjne. Fakt ten nie może wobec powyższego pozostać bez wpływu na rozstrzygnięcie w przedmiocie nałożenia na stronę skarżącą grzywny w celu przymuszenia wykonania owych obowiązków.
Zgodnie z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji jeżeli przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy kodeksu postępowania administracyjnego. W myśl zaś art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone, bądź zmienione.
Z uwagi na fakt, iż prawomocnym wyrokiem sądu uchylone zostały decyzje nakładające na stronę skarżącą obowiązek doprowadzenia lokalu do właściwego stanu sanitarnego, będące podstawą do nałożenia na [...] Spółdzielnię Mieszkaniową w P. grzywny w celu przymuszenia do wykonania owego obowiązku, uznać należało, iż zaszła podstawa wznowienia postępowania określona w art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. To z kolei stanowi przesłankę uchylenia zaskarżonego postanowienia, jak również poprzedzającego go postanowienia Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w P. z dnia [...] na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) oraz art. 135 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – pkt 1 wyroku.
O wstrzymaniu wykonania zaskarżonego postanowienia orzeczono na podstawie art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – pkt 2 wyroku.