Uzasadnienie
III SA/Łd 583/09
Pismem z dnia 29 października 2009 r. R. G. (dalej skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] (znak [...]) w przedmiocie zarzutów na postępowanie egzekucyjne. W dniu 11 grudnia 2009 r. skarżący uiścił, na wezwanie sądu, wpis od skargi w wysokości 100 zł. Wyrokiem z dnia 29 marca 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę. Tego samego dnia skarżący wystąpił o sporządzenie uzasadnienia wyroku, a następnie, w związku z wezwaniem do uiszczenia opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia, w dniu 7 kwietnia 2010 r., wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, przedkładając wypełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na druku "PPF".
W uzasadnieniu wniosku, skarżący wskazał, że pozostaje obecnie na rencie chorobowej, z żoną pozostaje w separacji, a w 2001 r. zawarli umowę o ustanowieniu rozdzielności majątkowej. Wskazał także na przebytą operację wszczepienia endoprotezy stawu biodrowego. Dodatkowo wyjaśnił, iż nieruchomość przy ul. A. w K. jest własnością jego dzieci, a on sam korzysta z tej nieruchomości jedynie na zasadzie dożywotniego użyczenia jednego pokoju. Wskazując na swój stan zdrowia wyjaśnił ponadto, że ok. 40% swojej renty chorobowej przeznacza na wydatki związane z zakupem leków.
Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżący prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Skarżący nie jest właścicielem domu, mieszkania ani żadnej innej nieruchomości. Jedyny dochód skarżącego stanowi renta chorobowa w wysokości 639,55 zł. Nadmienił w związku z tym, że dochód ten od grudnia 2009 r. pomniejszony jest o kwotę 183,64 zł z tytułu egzekucji dokonywanej na poczet zaległości ZUS. Do wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący załączył m.in.: akt notarialny – umowę wyłączenia ustawowej wspólności majątkowej małżeńskiej oraz decyzję Prezesa KRUS ustalającą wysokość renty chorobowej.
Referendarz Sądowy zważył, co następuje
Działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) [dalej ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi] należy rozważyć, czy w świetle podanych okoliczności skarżący spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym.
Stosownie do postanowień art. 243 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 245 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym.
W stanie faktycznym istniejącym w rozpatrywanej sprawie należy uznać, że skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania, co stanowi przesłankę niezbędną do częściowego zwolnienia od kosztów sądowych (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Przede wszystkim należy wskazać na sytuację materialno-bytową skarżącego, w tym kwotę osiąganego dochodu i niezbędnych wydatków. Jedyne dochody gospodarstwa domowego skarżącego stanowi renta chorobowa w wysokości 639,55 zł, jak przy tym zaznaczył skarżący z tej kwoty potrącana jest należność egzekucyjna w wysokości 183,64 zł. Tym samym skarżący dysponuje faktycznie kwotą dochodu w wysokości ok. 460 zł miesięcznie. Z tych dochodów skarżący pokrywa bieżące wydatki i koszty utrzymania. Nie posiada przy tym żadnych oszczędności, ani przedmiotów wartościowych. Istotne jest także, że skarżący jest po przebytej operacji wszczepienia endoprotezy stawu biodrowego i ponosi zwiększone wydatki z tytułu świadczeń zdrowotnych i zakupu leków.
Z powyższego wynika, że sytuacja majątkowa skarżącego jest trudna i ewentualna konieczność poniesienia kosztów postępowania sądowego może w istotnym stopniu wpłynąć na jego sytuację materialną. Stąd też biorąc pod uwagę informacje zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz informacje załączone do akt postępowania należy uznać, że skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania.
Zauważyć jednakże w tym miejscu należy, że wpis od skargi w niniejszym postępowaniu został przez skarżącego uiszczony w prawidłowej wysokości. Przy czym sam wniosek o przyznanie prawa pomocy, skarżący złożył w dniu 7 kwietnia 2010 r., tj. już na etapie po uiszczeniu wpisu od skargi,, po wyroku oddalającym skargę. Istotne jest w związku z tym, że wniosek taki wywiera skutki prawne od daty jego wniesienia, nie obejmuje zatem zwolnienia od kosztów, które strona miała obowiązek uiścić przed jego złożeniem (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 czerwca 2004 r., sygn. akt FZ 125/04, niepubl.).
W związku z powyższym, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.
R.A.