Uzasadnienie
W dniu 11 kwietnia 2016 r. W. S. wystąpił do Starosty [...] z wnioskiem o zwrot nienależnie pobranej opłaty za wydanie karty pojazdu.
W odpowiedzi Starosta [...] w piśmie z dnia 9 maja 2016 r. nr [...] wyjaśnił, że w dniu zgłoszenia pojazdu do pierwszej rejestracji, pobór opłaty za wydanie karty pojazdu nastąpił w oparciu o obowiązujące ówcześnie przepisy prawa, tj. § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu (Dz.U. nr 137, poz. 1310). Roszczenie o zwrot nienależnie uiszczonej opłaty za wydanie karty pojazdu, do którego stosuje się odpowiednio przepisy o bezpodstawnym wzbogaceniu ulega przedawnieniu w terminie 10 lat od dnia spełnienia świadczenia. W niniejszej sprawie roszczenie uległo przedawnieniu w dniu 12 lipca 2014 r. Powyższe pismo zostało doręczone skarżącemu w dniu 11 maja 2016 r.
W dniu 15 czerwca 2016 r. skarżący skierował do Starosty [...] wezwanie do usunięcia naruszenia prawa żądając zwrotu nienależnie pobranej opłaty za wydanie karty pojazdu w kwocie 425 zł.
W dniu 4 lipca 2016 r. (data wpływu skargi do organu) skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na czynność Starosty [...] z dnia 9 maja 2016 r. w przedmiocie odmowy zwrotu opłaty za wydanie karty pojazdu.
W odpowiedzi na skargę Starosta [...] wniósł o jej odrzucenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga jest niedopuszczalna.
Na wstępie podnieść należy, iż merytoryczne rozpoznanie skargi zawsze poprzedza kontrola dopuszczalności środka zaskarżenia. Wśród okoliczności czyniących skargę niedopuszczalną, ustawa z dnia z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016r., poz. 718 ze zm.)-dalej p.p.s.a. wymienia niewyczerpanie (przez wnoszącego skargę) środków zaskarżenia w postępowaniu administracyjnym. Uzależnienie dopuszczalności skargi od wcześniejszego wykorzystania przysługujących stronie środków zaskarżenia związane jest z zakresem działania sądów administracyjnych, które sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie (art. 3 § 1 i 2 p.p.s.a.).
W tym kontekście należy zatem wskazać, że zgodnie z treścią art. 52 § 1 p.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a.). Jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a, można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu - w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności - do usunięcia naruszenia prawa. Sąd, po wniesieniu skargi, może uznać, że uchybienie tego terminu nastąpiło bez winy skarżącego i rozpoznać skargę (art. 52 § 3 p.p.s.a.).
W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowane jest stanowisko, że skierowane do organu żądanie zwrotu opłaty za wydanie karty pojazdu, uiszczonej na podstawie § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu jest sprawą administracyjną, którą organ załatwia w drodze aktu lub czynności, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. (por uchwała składu siedmiu sędziów NSA z dnia 4 lutego 2008r., sygn. akt I OPS 3/07, ONSAiWSA 2008, nr 2, poz. 21). Odmowa zwrotu opłaty za wydanie karty pojazdu jest zatem czynnością materialno-techniczną w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., a skargę do sądu administracyjnego można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu do usunięcia naruszenia prawa w terminie 14 dni od dnia, w którym strona dowiedziała się o podjęciu czynności.
W niniejszej sprawie, pismem z dnia 11 kwietnia 2016 r. skarżący zwrócił się do Starosty [...] z żądaniem zwrotu opłaty za wydanie karty pojazdu. W związku ze skierowanym żądaniem, organ pismem z dnia 9 maja 2016 r. odmówił zwrotu opłaty za wydanie karty pojazdu. Powyższe pismo zostało doręczone skarżącemu w dniu 11 maja 2016 r. Stosownie zatem do treści cyt. powyżej art. 52 § 3 p.p.s.a. skarżący winien w terminie czternastu dni od dnia, w którym dowiedział o odmowie zwrotu opłaty za wydanie karty pojazdu, (tj. od dnia 12 do 25 maja 2016r.) wezwać Starostę [...] na piśmie do usunięcia naruszenia prawa. Tymczasem jak wynika z przedstawionych dokumentów skarżący złożył wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, ale uczynił to dopiero w dniu 15 czerwca 2016 r. Natomiast skargę do sądu administracyjnego mógłby złożyć, stosownie do art. 53 § 2 p.p.s.a. w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ administracji nie udzieliłby odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa.
Niedopełnienie przez skarżącego obowiązku wyczerpania powyższego trybu przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego powoduje, że jest ona niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Złożenie bowiem wezwania do usunięcia naruszenia prawa po ustawowym terminie skutkuje tym samym, co nie wyczerpanie przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego, środków zaskarżenia przysługujących stronie w postępowaniu administracyjnym.
W okolicznościach rozpoznawanej sprawy sąd nie mógł złagodzić skutków nadania wezwania po upływie przewidzianego w ustawie terminu i rozpoznać skargi stosownie do treści art. 52 § 3 zdanie drugie p.p.s.a., ponieważ upływ terminu był znaczny, a strona nie wskazała żadnych okoliczności, które wskazywałby, że uchybienie terminu do wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa było niezawinione.
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 i w zw. z art. 52 § 1 i 3 p.p.s.a, orzekł jak w postanowieniu e.o.