Uzasadnienie
III SA/Łd 633/05
Decyzją z dnia [...] nr.[...] wydaną na podstawie art.138 § l pkt l ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2000 r. nr 98 poz. 1071 z późn. zm.) oraz art. 10 ust. 4 pkt. 2, art. 71 ust. l i ust. 2, art. 72 ust. 11, art. 73 ust. l i ust.
4. art. 75 ust. l pkt 5 i ust. 2 pkt 4, art. 139 ust. l ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2004 r. nr 99, poz. 1001 z późn. zm.) - po rozpatrzeniu odwołania wniesionego w dniu 1 lipca 2005r. przez A. A. od decyzji Starosty Z. z dnia [...] Nr [...] w sprawie utraty prawa do zasiłku od dnia 21 listopada 2004 r., Wojewoda [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu wyjaśniono, iż na mocy decyzji z dnia [...] Nr [...] organ I instancji orzekł o uznaniu A. A. za osobę bezrobotną od dnia 21 maja 2004 r. i odmówił przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Starosta Z., decyzją z dnia [...], nr [...] przyznał A. A. prawo do tego zasiłku od dnia 1 czerwca 2004 r. w wysokości 605,10 zł miesięcznie.
Postanowieniem z dnia [...] Starosta Z. wznowił postępowanie w sprawie ustalenia prawa do pobierania zasiłku dla bezrobotnych, które zakończone zostało wydaniem w dniu [...] decyzji nr [...], w której organ I instancji orzekł o uchyleniu decyzji nr [...] z dnia [...].
Od decyzji tej A. A. złożył odwołanie w dniu 28 grudnia 2004 r., po którego rozpatrzeniu Wojewoda [...] uchylił w całości zaskarżoną decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w przedmiotowej sprawie.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Starosta Z. w decyzji z dnia [...] nr [...] orzekł o przyznaniu skarżącemu prawa do zasiłku od dnia 1 czerwca 2004 r. do dnia 20 listopada 2004 r. w wysokości 605,10 zł miesięcznie.
Od powyższej decyzji Starosty Z. skarżący ponownie złożył odwołanie, zarzucając, tak jak poprzednio, wydanie zaskarżonej decyzji z rażącym naruszeniem prawa oraz pozbawienie go uprawnień, jakie wynikają z ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Skarżący wniósł również o niezwłoczne wypłacenie mu zaległego zasiłku dla bezrobotnych z należnymi odsetkami za zwłokę za okres pozostawania bez pracy.
Wojewoda [...] uchylił w całości zaskarżoną decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując na konieczność wydania decyzji w przedmiotowej sprawie zgodnie z art. 151 § l k.p.a.
W dniu 13 czerwca 2005 r. Starosta Z. w decyzji nr [...] orzekł o odmowie uchylenia decyzji z [...] nr [...] przyznającej A. A. prawo do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 1 czerwca 2004 r., natomiast w decyzji nr [...] z tego samego dnia, wydanej w odrębnym postępowaniu w zwykłym trybie postępowania, orzekł o utracie przez Pana A. A. prawa do zasiłku od 21 listopada 2004 r. z powodu upływu okresu jego pobierania.
Od powyższych decyzji A. A. złożył w dniu 1 lipca 2005 r. odwołanie, wnosząc o ich uchylenie w całości twierdząc, że zaskarżane decyzje zostały wydane z rażącym naruszeniem przepisów prawa, co pozbawia go ustawowych uprawnień, jakie wynikają z ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, prawa do zasiłku za okres pozostawania bez pracy dłuższy niż 12 miesięcy, a nie jak w kwestionowanych decyzjach 6 miesięcy. Wniósł również o niezwłoczne wypłacenie zaległego zasiłku dla bezrobotnych wraz z odsetkami, zgodnie z decyzją nr [...] z dnia [...].
Rozpatrując odwołanie Wojewoda [...] ustalił, iż A. A. spełnił warunki do uzyskania statusu osoby bezrobotnej na podstawie obowiązujących wówczas przepisów ustawy z 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, nie spełnił natomiast przesłanek do nabycia prawa do zasiłku na podstawie ww. ustawy. Skarżący dokonał rejestracji w Powiatowym Urzędzie Pracy w Z. w okresie skróconego okresu wypowiedzenia i dlatego, mimo iż udokumentował posiadanie 365 dni zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy nie mógł nabyć prawa do zasiłku po upływie 7 dni od dnia rejestracji, tj. od dnia 29 maja 2004 r., tylko po upływie okresu, za który otrzymał odszkodowanie, tj. od dnia 1 czerwca 2004 r., zgodnie z art. 23 ust. l ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu.
Z dniem 1 czerwca 2004 r. uległy zmianie przepisy dotyczące bezrobocia, weszły wówczas w życie przepisy ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Z uwagi na fakt, że skarżący nie spełnił warunków do uzyskania zasiłku dla bezrobotnych i nie nabył prawa do tego świadczenia pod rządami ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, nie miał wobec niego zastosowania art. 139 ust. l ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Dlatego też uprawnienie skarżącego do zasiłku, w wydanej przez organ I instancji w dniu [...] decyzji nr [...] ustalono na podstawie przepisów ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.
Skarżący nabywając prawo do zasiłku od dnia 1 czerwca 2004 r. jako mieszkaniec Powiatu Z. był uprawniony do pobierania zasiłku dla bezrobotnych przez okres 6 miesięcy.
A. A. otrzymał odszkodowanie za skrócony okres wypowiedzenia, miał zatem do niego zastosowanie art. 75 ust. l pkt. 5 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Ponadto, zgodnie z art. 73 ust. 4 ww. ustawy, okres pobierania zasiłku musiał w tej sytuacji ulec skróceniu o okres nieprzysługiwania zasiłku, o którym mowa w art. 75 ust. l i 2.
W związku z tym, że odszkodowanie za skrócenie okresu wypowiedzenia zostało wypłacone skarżącemu za okres od 1 kwietnia 2004 r. do 31 maja 2004 r., prawo do zasiłku dla bezrobotnych nabył od 1czerwca 2004 r. Mając na uwadze treść cytowanych wcześniej przepisów art. 75 ust. l pkt 5 i ust. 2 pkt 4 oraz art. 73 ust. 4 stwierdzono, że organ I instancji zasadnie orzekł o utracie przez skarżącego prawa do tego świadczenia od dnia 21 listopada 2004r.
Analizując natomiast sytuację skarżącego na podstawie art. 73 ust. l pkt 2 lit. b i pkt 3 lit. b ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy stwierdzono, że skarżący nie spełnia przesłanek określonych w tych przepisach. Jak wynika z akt sprawy skarżący nie ukończył jeszcze 50 roku życia, natomiast żona skarżącego nie figuruje obecnie w ewidencji osób bezrobotnych zarejestrowanych w PUP w Z.. Biorąc pod uwagę całokształt zgromadzonego materiału dowodowego oraz obowiązujące przepisy prawa, organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji, nie znajdując podstaw do jej uchylenia.
Na powyższą decyzję Wojewody [...] A. A. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, żądając stwierdzenia jej nieważności. W skardze podniósł, że czuje się poszkodowany przez działalność organów administracji publicznej oraz zarzucił, że organy administracyjne wprowadziły go w błąd informując o przysługujących mu uprawnieniach, pozbawiły prawa zasiłku dla bezrobotnych przez okres 12 miesięcy.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o oddalenie skargi powołując się na argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje
Stosownie do treści art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl zaś art. 1 § 2 wymienionej ustawy - kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Kognicja Sądu ograniczona jest do oceny legalności kwestionowanego skargą aktu lub czynności organów administracji publicznej i obejmuje ocenę prawidłowości zastosowania przepisów prawa i ich wykładni przez organy administracji, przy czym sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 cytowanej ustawy).
Zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270), Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:
1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:
a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b/naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;
3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.
Przechodząc do oceny zasadności wniesionej skargi, stwierdzić należy, że w ocenie Sądu skarga zasługuje na uwzględnienie, choć nie z tych powodów które przytoczył w skardze skarżący.
Nie można bowiem podzielić poglądu skarżącego, iż przysługiwał skarżącemu zasiłek dla bezrobotnych przez okres 12 miesięcy.
Skarżący został zarejestrowany w dniu 21 maja 2004 r. Zasiłek dla bezrobotnych pobierał od 1 czerwca 2004 r.
Od dnia 1 czerwca 2004 r. weszła w życie ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2004 r. nr 99, poz. 1001 z późn. zm.).
Do czasu wejścia w życie tej ustawy obowiązywała ustawa z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 514, z późn. zm.16)).
Przeciętna stopa bezrobocia na obszarze działania urzędu pracy w Z. w dniu 30 czerwca 2003 r wynosiła 18,5 % i nie przekraczała 125% przeciętnej stopy bezrobocia w kraju która wynosiła wówczas 22,12%.
(Obwieszczenie Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 22 września 2003 r. w sprawie przeciętnej stopy bezrobocia w kraju oraz na obszarze działania powiatowych urzędów pracy M.P. nr 47 poz. 703).
Zarówno z treści art. 25 ust.
- 1. ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 514, z późn. zm.) o brzmieniu:
okres pobierania zasiłku, z zastrzeżeniem ust. 1a, 5, 8, 11 i 12, wynosi:
- 1) 6 miesięcy - dla bezrobotnych zamieszkałych w okresie pobierania zasiłku na obszarze działania powiatowego urzędu pracy, jeżeli stopa bezrobocia na tym obszarze w dniu 30 czerwca roku poprzedzającego dzień nabycia prawa do zasiłku nie przekraczała przeciętnej stopy bezrobocia w kraju;
jak i art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2004 r. nr 99, poz. 1001 z późn. zm.) o brzmieniu:
okres pobierania zasiłku wynosi:
- 1) 6 miesięcy - dla bezrobotnych zamieszkałych w okresie pobierania zasiłku na obszarze działania powiatowego urzędu pracy, jeżeli stopa bezrobocia na tym obszarze w dniu 30 czerwca roku poprzedzającego dzień nabycia prawa do zasiłku nie przekraczała 125 % przeciętnej stopy bezrobocia w kraju;
wynika, że skarżący bez względu na zmianę przepisów z uwagi na miejsce zamieszkania mógł pobierać zasiłek dla bezrobotnych jedynie przez okres 6 miesięcy, czyli od 1 czerwca 2004 do 1 grudnia 2004 r.
W tym zatem zakresie zarzuty skarżącego, który uważa, iż powinien otrzymać zasiłek dla bezrobotnych za okres 12 miesięcy nie są zasadne.
Zwrócić uwagę natomiast należy na to, że w przedmiotowej sprawie organy obu instancji uznały, iż skarżący utracił prawo do zasiłku od dnia 21 listopada 2004 r. Stanowisko takie nie jest zasadne.
Zdaniem Sądu w tym składzie naruszony został przez organy obu instancji art. 73 ust. 4 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2004 r. nr 99, poz. 1001 z późn. zm.) zgodnie z którym: okres pobierania zasiłku, o którym mowa w ust. 1 i 3, ulega skróceniu o okres zatrudnienia w ramach prac interwencyjnych, robót publicznych oraz o okres odbywania stażu lub przygotowania zawodowego w miejscu pracy przypadających na okres, w którym przysługiwałby zasiłek, oraz o okresy nieprzysługiwania zasiłku, o których mowa w art. 75 ust. 1 i 2.
Zdaniem Sądu interpretując ten przepis należy stosować wykładnię celowościową.
Skoro ustawodawca uznał, iż zasiłek dla bezrobotnych - w przypadku skarżącego wynosi 6 miesięcy - to skrócenie okresu pobierania zasiłku może mieć miejsce jedynie o okresy wymienione w art. 74 ust. 4 cyt. ustawy, ale tylko przypadające na okres w którym przysługiwałby zasiłek.
W przedmiotowej sprawie bowiem skarżący zarejestrował się 21 maja 2004 r. Organ początkowo odmówił przyznania prawa do zasiłku z uwagi na to, iż skarżący uzyskał odszkodowanie za skrócony okres wypowiedzenia do dnia 31 maja 2004 r., a następnie o ten sam okres skrócił okres pobierania zasiłku.
Ten sam zatem okres czasu pomiędzy zarejestrowaniem się skarżącego, a otrzymaniem zasiłku dwukrotnie miał wpływ na – początkowo - uzyskanie zasiłku, a następnie na długość okresu pobierania zasiłku.
Tego rodzaju interpretacja przepisu jest sprzeczna z celem ustawy jak i z zasadami logiki. Gdyby bowiem przyjąć tę interpretację, to osoba, która otrzyma odszkodowanie za skrócenie okresu wypowiedzenia o 6 miesięcy i natychmiast po ustaniu stosunku pracy zarejestruje się jako osoba bezrobotna, nie otrzyma w ogóle zasiłku dla bezrobotnych, gdyż najpierw organ odmówi przyznania zasiłku za okres odszkodowania, a następnie o ten okres skróci okres pobierania zasiłku.
Przy takiej interpretacji art. 74 ust. 4 cyt. ustawy - długość okresu pobierania zasiłku dla bezrobotnych nie wynikałaby z przepisów ustawy, a zależna byłaby od momentu zarejestrowania się osoby bezrobotnej. Z pewnością nie taki był cel ustawodawcy, który ustalił ściśle okresy pobierania zasiłku dla bezrobotnych.
W przedmiotowej sprawie przy prawidłowej interpretacji art. 74 ust. 4 cyt. ustawy organ winien orzec, iż skarżący utracił prawo do zasiłku po upływie 6 miesięcy licząc od dnia od dnia 1 czerwca 2004 r. bez odliczania po raz drugi okresu od 21 maja do 31 maja 2004r.
Mając powyższe na uwadze Sąd w oparciu o art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270) orzekł jak w sentencji.