Uzasadnienie
III SA/Łd 657/08
W dniu 24 listopada 2008 r. R. N. (dalej skarżący) złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] (znak [...]) w przedmiocie uznania zażalenia za nieuzasadnione.
Postanowieniem z dnia 14 stycznia 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił skargę. W związku z powyższym rozstrzygnięciem skarżący złożył w dniu 21 stycznia 2009 r. wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, załączając wypełniony formularz wniosku na druku "PPF".
W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wskazał w związku z tym, że jest osobą niepełnosprawną, a stan zdrowia nie pozwala mu na podjęcie zatrudnienia. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Na dochody skarżącego składa się zasiłek stały z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w kwocie 280 zł oraz zasiłek specjalny w wysokości ok. 150 zł. Skarżący, zgodnie ze złożonym oświadczeniem, jest właścicielem mieszkania o powierzchni 44,57 m2. Poza tym nie posiada żadnych innych nieruchomości. Nie posiada także żadnych oszczędności ani przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro.
Referendarz Sądowy zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. a) ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, obowiązek uiszczenia kosztów sądowych nie ciąży na stronie skarżącej działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Przedmiotem skargi w niniejszym postępowaniu jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. wydane w związku z zażaleniem skarżącego na bezczynność Prezydenta Miasta Ł. dotyczącą nierozpoznania wniosku skarżącego o przyznanie dodatku mieszkaniowego. Uznać w związku tym należy, że przyznawanie dodatków mieszkaniowych mieści się w szeroko rozumianej kategorii spraw z zakresu pomocy społecznej. Stąd też spełnione zostały warunki przewidziane w art. 239 pkt 1 lit. a) wskazywanej ustawy. Tym samym wniosek skarżącego w tym zakresie nie może zostać uwzględniony, gdyż z mocy ustawy korzysta on już z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych. Z tego też względu wniosek skarżącego w tym zakresie należało oddalić jako bezzasadny.
Z kolei jak wynika z art. 262 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 i art. 252 powołanej ustawy, stronie korzystającej z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych może być ponadto przyznane prawo pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny rozpoznającego wniosek referendarza zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej.
Rozpoznając wniosek skarżącego w tym zakresie, należy mieć na względzie przede wszystkim fakt, że prawo pomocy jest instytucją, której zasadniczym celem jest umożliwienie realizacji prawa do sądu osobom ubogim, nie dysponującym wystarczającymi środkami na prowadzenie sporów przed sądem. W tym kontekście należy mieć przede wszystkim na uwadze obecną sytuację materialno-bytową skarżącego, w tym kwotę osiąganego dochodu i niezbędnych wydatków. Skarżący utrzymuje się jedynie z zasiłku stałego w kwocie 280,69 zł wypłacanego mu przez Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej oraz zasiłku specjalnego w kwocie ok. 150 zł. Co istotne skarżący jest osobą niepełnosprawną i – jak sam wskazał – z uwagi na stan zdrowia nie może podjąć zatrudnienia. Skarżący nie posiada także żadnych oszczędności, ani przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 euro.
W tym stanie faktycznym należy uznać, że skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania.
Wobec powyższego, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 245 § 3 w zw. z art. 239 pkt 1 lit. a) i art. 262 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.
e.o.