Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 10 października 2013 roku, sygn. akt III SA/Łd 712/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę M. K. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2012.
Pismem z dnia 17 października 2013 roku (data nadania pisma w polskiej placówce pocztowej - 18 października 2013 roku) skarżący wniósł o sporządzenie uzasadnienia ww. wyroku.
Postanowieniem z dnia 26 listopada 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odmówił sporządzenia uzasadnienia wyroku.
Odpis powyższego postanowienia wraz z uzasadnieniem został doręczony skarżącemu w dniu 16 grudnia 2013 roku.
W dniu 23 grudnia 2013 roku skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do sporządzenia uzasadnienia wyroku. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że w dniu 17 października 2013 roku podczas prac polowych uległ wypadkowi, a chwilowe omdlenie i potłuczenia, jakich doznał uniemożliwiły złożenie wniosku z zachowaniem przewidzianego w ustawie terminu.
Zarządzeniem z dnia 3 stycznia 2014r. skarżący został wezwany do uprawdopodobnienia w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przywrócenia terminu do sporządzenia uzasadnienia wyroku, istnienia okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu tj. wskazania, czy w dniu 17 października 2013r. w którym uległ wypadkowi korzystał z pomocy lekarskiej i czy dysponuje na tę okoliczność dokumentacją medyczną, która pozwoliłaby na ocenę stanu zdrowia (doznanych urazów), który uniemożliwił dokonanie czynności w terminie.
Odpis powyższego zarządzenia został doręczony skarżącemu w dniu 9 stycznia 2014 roku.
W piśmie z dnia 15 stycznia 2014 roku, stanowiącym odpowiedź na wezwanie sądu skarżący wskazał, że po wypadku, który miał miejsce w dniu 17 października 2013 roku nie korzystał z pomocy lekarskiej i nie dysponuje żadną dokumentacją medyczną. Podkreślił, że skutki wypadku i doznanych urazów odczuwa do chwili obecnej. Podał, że jest osobą młodą i ciężko pracuje w gospodarstwie rolnym, a wypadek podczas prac polowych, który miał miejsce w dniu 17 października 2013 roku uniemożliwił nadanie pisma z zachowaniem terminu. Wniósł o pozytywne rozpatrzenie wniosku i przywrócenie uchybionego terminu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Wniosek zasługuje na uwzględnienie.
Zasadą wynikającą z art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm.) - dalej p.p.s.a. jest bezskuteczność czynności podjętej w postępowaniu sądowym przez stronę po upływie terminu. Zgodnie z treścią art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu.
Stosownie do treści art. 87 § 1 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.).
Z brzmienia cytowanych wyżej przepisów wynika, że instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć zastosowanie jedynie wtedy, gdy wszystkie określone w nich przesłanki zostaną spełnione łącznie, tj. wniesiono wniosek w ciągu siedmiu dni od ustania przeszkody uniemożliwiającej dochowanie terminu, dopełniono (wraz z wnioskiem) czynności, dla której był ustanowiony termin oraz wystąpił brak winy w uchybieniu terminu.
Wniosek o przywrócenie terminu powinien zawierać uzasadnienie, w którym strona uprawdopodobni brak winy w przekroczeniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.). Uprawdopodobnienie istnienia danej okoliczności jest środkiem zastępczym dowodu w ścisłym tego słowa znaczeniu i nie daje pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie (por. wyrok NSA z 4 czerwca 2002 r., sygn. akt II SA/Ka 1977/00). Uprawdopodobnienie nie oznacza więc udowodnienia braku winy. Zezwala natomiast na przyjęcie za wiarygodne istnienie faktów, z którymi określony przepis wiąże skutki prawne, na podstawie bardziej lub mniej udokumentowanych twierdzeń strony. W orzecznictwie sądowym do okoliczności, które mogą uprawdopodobnić brak winy w uchybieniu terminu konsekwentnie zalicza się m.in. nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą (por. wyrok NSA z 3 sierpnia 2001r., sygn. akt I SA/Wr 676/99).
Ustawodawca nie zdefiniował bliżej pojęcia braku winy, w orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że o braku winy można mówić wówczas, gdy pomimo podjęcia działań ze starannością, jakiej można wymagać od osoby należycie dbającej o własne interesy, strona nie była w stanie dokonać czynności procesowej w terminie z przyczyn od siebie niezależnych. Przeszkodą w zachowaniu terminu może być zdarzenie nagłe, nieprzewidywalne przez stronę.
Oceniając okoliczności faktyczne występujące w niniejszej sprawie w kontekście przesłanek uprawniających do przywrócenia terminu uznać należało, że skarżący wykazał brak winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Termin do złożenia przedmiotowego wniosku upływał z dniem 17 października 2013 roku. Skarżący uprawdopodobnił, że w ostatnim dniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, tj. 17 października 2013 roku podczas wykonywanych plac polowych uległ wypadkowi. Chwilowe omdlenie i potłuczenia, jakich doznał uniemożliwiły złożenie wniosku z zachowaniem przewidzianego w ustawie terminu. Wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku złożył w dniu następnym, tj. w dniu 18 października 2013 roku (data nadania pisma w polskiej placówce pocztowej).
Skarżący wyjaśnił, że nie korzystał w dniu wypadku z pomocy lekarskiej, jednakże skutki wypadku i doznanych urazów odczuwa do chwili obecnej. Podał ponadto, że jest osobą młodą i ciężko pracuje w gospodarstwie rolnym, a wypadek podczas prac polowych uniemożliwił nadanie pisma z zachowaniem terminu.
Zdaniem sądu przedstawione przez skarżącego okoliczności uprawdopodabniają brak jego winy w uchybieniu terminu. Wypadek, któremu uległ skarżący w ostatnim dniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku był zdarzeniem nagłym (losowym) i nieprzewidywalnym przez stronę. Doprowadził do nagłego zakłócenia biegu czynności życiowych (omdlenia), które uniemożliwiły skarżącemu złożenie w tym dniu wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. To zaś prowadzi do konkluzji, że w niniejszej sprawie wystąpiły okoliczności nagłe, niespodziewane, niezależne od woli strony, uzasadniające przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej.
Wskazać również należy, że skarżący dochował należytej staranności w zakresie od niego wymaganym. Zachował siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu, bowiem o uchybieniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku dowiedział się w dniu 16 grudnia 2013 roku, natomiast wniosek o przywrócenie terminu złożył w dniu 23 grudnia 2013 roku. Tym samym wypełnił pozostałe przesłanki z art. 87 p.p.s.a.
Z tych względów na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. sąd orzekł, jak w postanowieniu.
a.ł.