Uzasadnienie
III SA/Łd 863/13
Wyższa Szkoła [...] w Ł. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na postanowienie Okręgowego Inspektora Pracy w Ł. z dnia [...] (Ld [...]) w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia wykonania obowiązku wypłaty pracownikom wynagrodzeń za pracę.
W skardze zawarto wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu wskazano przede wszystkim, że wykonanie przedmiotowego postanowienia o nałożeniu grzywny spowoduje nieodwracalne skutki dla skarżącej w postaci uszczuplenia jej majątku i tym samym niemożliwość dalszego realizowania wynagrodzeń pracowniczych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Stosownie do treści z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r, poz. 270) [dalej: ustawa p.p.s.a.], wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności.
Po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania (§ 3).
Rozstrzygając w oparciu o art. 61 § 3 ustawy p.p.s.a. Sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Ustawa wymienia w tym przepisie dwie przesłanki: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04 (niepublikowane) stwierdził, że chodzi o taką szkodę, zarówno majątkową jak i niemajątkową, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowania ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego.
Nadto jak wynika z analizy orzecznictwa sądów administracyjnych warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku winno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka - Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005 s. 166 -168). W każdym przypadku obowiązek wykazania możliwości zaistnienia takiego niebezpieczeństwa i jego uprawdopodobnienia leży po stronie wnioskującego o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu (por. np. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 listopada 2004 r., sygn. akt FZ 474/2004 oraz z dnia 31 sierpnia 2004 r., sygn. akt FZ 267/2004, niepublikowane).
Uzasadnienie takiego wniosku nie może się jednak ograniczać do stwierdzenia, że skutek taki nastąpi lub może nastąpić. Skutek ten musi być bezpośrednim następstwem wykonania zaskarżonego aktu. Wnioskujący musi zatem dokładnie przytoczyć okoliczności, które przemawiają za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Od uprawdopodobnienia wystąpienia niebezpieczeństwa znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków zależy orzeczenie Sądu, które musi dokładnie wskazywać przyczyny wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji lub aktu. Podkreślić przy tym należy, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest wyjątkiem od zasady określonej w cytowanym na wstępie art. 61 § 1 p.p.s.a.
W ocenie Sądu argumentacja przedstawiona przez stronę skarżącą jest niewystarczająca do uznania, iż w niniejszej sprawie zachodzą okoliczności uzasadniające możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
W praktyce uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia ograniczyło się do ogólnikowego stwierdzenia, że konieczność uregulowania nałożonej grzywny "spowoduje nieodwracalne skutki dla skarżącej w postaci uszczuplenia jej majątku i tym samym niemożliwość dalszego realizowania wynagrodzeń pracowniczych".
W ocenie Sądu, ewentualna konieczność uregulowania nałożonych grzywien, czy innych środków dyscyplinujących do wykonania nałożonych obowiązków w każdym przypadku, niezależnie od podmiotu którego dotyczy, jego sytuacji finansowej, łączy się z obniżeniem dochodu, czy trudnościami w zakresie dysponowania majątkiem. Nie oznacza to jednak automatycznie powstania szkody i to znacznych rozmiarów lub trudnych do odwrócenia skutków.
Sąd nie podzielił argumentacji skarżącej co do możliwości wyrządzenia znacznej szkody, niemożliwej do odwrócenia, powodującej nieodwracalną szkodę. W tym zakresie zauważyć przede wszystkim należy, że grzywna nie jest karą finansową, tylko środkiem mającym doprowadzić do wykonania obowiązku (w tym przypadku wypłaty zaległych wynagrodzeń pracowniczych). Co istotne w przypadku wykonania obowiązku grzywna podlega umorzeniu a w przypadku jej uregulowania – po wykonaniu obowiązku – może być w całości lub części zwrócona. Zatem nałożenie grzywny nie powoduje automatycznych negatywnych skutków finansowych dla skarżącej, albowiem – jak wskazano powyżej – ma on jedynie przymusić skarżącą do podjęcia określonych działań (zapłaty zaległego wynagrodzenia pracownikom).
Tym samym istnieje możliwość cofnięcia ewentualnych negatywnych skutków uregulowania przez skarżącą grzywny, których to jednakże skutków - co należy wyraźnie podkreślić - skarżąca może uniknąć regulując zaległe wynagrodzenia.
Dalej zauważyć też należy, że podnosząc w uzasadnieniu wniosku o wstrzymanie wykonania, że konieczność uregulowania grzywny może spowodować negatywne skutki dla strony (uszczuplenie majątku) skarżąca nawet pobieżnie nie opisała swojej aktualnej sytuacji ekonomicznej. Ograniczyła się do ogólnikowego stwierdzenia - w treści uzasadnienia skargi - o trudnej sytuacji na rynku usług edukacyjnych w związku z niżem demograficznym. Brak było natomiast jakichkolwiek precyzyjnych, przekonujących odniesień i wskazania na faktyczną sytuację finansową skarżącej. Ne przedłożono jakiejkolwiek dokumentacji finansowej, nie wskazano na wysokość uzyskiwanych dochodów, w tym tych nieobjętych "nadzorem" komornika – wpływających bezpośrednio na konto skarżącej.
Reasumując, w niniejszej sprawie skarżąca nie wykazała, że w okolicznościach sprawy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub powstania trudnych do odwrócenia skutków, nie poparła też swoich ogólnych twierdzeń żadnymi dokumentami źródłowymi, np. dotyczącymi sytuacji finansowej czy majątkowej, ani wyjaśnieniami w tym względzie.
Z tych wszystkich względów, według oceny Sądu, brak jest wystarczającego uzasadnienia do wydania w tej sprawie postanowienia o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji. W związku z powyższym, działając na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu.
R.A.