Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia [...] r., nr [...] wydanym na podstawie art. 134 w zw. art. 57 § 1, § 5, art. 141 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r. poz.2096 ze zm.)- dalej: k.p.a., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], znak [...] o odmowie przyznania dodatku mieszkaniowego.
W sprawie ustalono następujący stan faktyczny:
Wnioskiem z dnia 5 sierpnia 2019 r. I. S. wystąpiła o przyznanie dodatku mieszkaniowego.
W następstwie rozpatrzenia powyższego wniosku Prezydent Miasta Ł. decyzją z dnia [...] r. odmówił przyznania skarżącej dodatku mieszkaniowego od dnia 1 września 2019 r. z uwagi na niespełnienie przez stronę wszystkich ustawowych przesłanek uprawniających do jego otrzymania. Organ wskazał, iż z informacji udzielonych przez Zarząd Lokali Miejskich w Ł. wynika, że I. S. nie jest osobą oczekującą na przydział lokalu mieszkalnego, gdyż w dniu 28 stycznia 2016 r. wydane zostało na jej rzecz skierowanie dotyczące zawarcia umowy najmu nr 54/2016 na lokal socjalny położony w Łodzi przy ul..W.. Pomimo powyższego strona nie zawarła umowy najmu.
Decyzja doręczona została skarżącej w dniu 19 września 2019 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru – akta administracyjne).
Kwestionując zasadność wydanego rozstrzygnięcia I. S. wniosła w dniu 21 października 2019 r. (data nadania przesyłki w UP Łódź [...]– koperta akta administracyjne) odwołanie, w którym stwierdziła, iż jest osobą oczekującą na przydział lokalu socjalnego, a tym samym spełnia wszystkie warunki do uzyskania dodatku mieszkaniowego.
Zaskarżonym niniejszą skargą postanowieniem z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Jako podstawę prawną wydanego rozstrzygnięcia Kolegium wskazało art. 134 k.p.a., zgodnie z którym organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. W ocenie organu odwoławczego na gruncie niniejszej sprawy bezsporne jest, że odwołanie I. S. wniesione zostało z uchybieniem 14 dniowego terminu. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika bowiem, że kwestionowana przez stronę decyzja z dnia 13 września 2019 r. została jej doręczona do rąk własnych w dniu 19 września 2019 r. Tym samym ustawowy termin do wniesienia odwołania rozpoczął swój bieg w dniu 20 września 2019 r. i upłynął w dniu 3 października 2019 r. Natomiast przedmiotowe odwołanie nadano dopiero w dniu 21 października 2019 r. o czym świadczy umieszczona na kopercie pieczęć operatora pocztowego, a więc z uchybieniem terminu. Z uwagi na powyższe organ odwoławczy zobligowany treścią art. 134 k.p.a stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi I. S. zarzuciła Samorządowemu Kolegium
Odwoławczemu w Ł. błędne ustalenie daty, w jakiej wniesione zostało odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r. Wyjaśniła, że z uwagi na schorzenie narządu wzroku w sporządzaniu pism korzysta z pomocy osoby godnej zaufania – S. G., który obecnie przebywa w Zakładzie Karnym nr [...] we W.. Przedmiotowe odwołanie zostało sporządzone w terminie, w dniu 23 września 2019 r., a w dniu 3 października 2019 r. zostało sporządzone jego uzupełnienie. Natomiast to od administracji Zakładu Karnego nr [...] we W. zależy wysłanie korespondencji. Z uwagi na powyższe skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentacje wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Odnośnie podniesionej kwestii nadania odwołania w terminie poprzez osadzonego w Zakładzie Karnym nr [...] we W. S. G., wskazanego przez skarżącą jako osoba godna zaufania, która z uwagi na chorobę oczu skarżącej sporządza jej pisma Kolegium stwierdziło, iż pozostaje ona bez wpływu na wynik kwestionowanego rozstrzygnięcia. W tym zakresie Kolegium wskazało, iż przepis art. 57 § 5 pkt 6 k.p.a., zgodnie z którym termin uważa się za zachowany jeżeli przed jego upływem pismo zostało złożone przez osobę pozbawioną wolności w administracji zakładu karnego, nie ma zastosowania do osoby skarżącej. Bezsporne jest bowiem, że I. S. nie jest osobą pozbawioną wolności. Natomiast S. G. w toku prowadzonego postępowania administracyjnego obu instancji nie był i nie jest stroną tego postępowania, jak również nie występuje w charakterze pełnomocnika skarżącej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 2107) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. W myśl zaś § 2 art. 1 cyt. ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325) –dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
W myśl natomiast art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
Z powołanych wyżej przepisów wynika, że badanie sprawowana przez sądy administracyjne kontrola administracji publicznej obejmuje ocenę prawidłowości zastosowania przepisów prawa i ich wykładni przez organy administracji oraz zgodność z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
W niniejszej sprawie przedmiotem skargi I. S. uczyniła postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] r. o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r. o odmowie przyznania dodatku mieszkaniowego.
Podstawę prawną zaskarżonego postanowienia stanowił przepis art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. 2020 r. poz. 256)- dalej: k.p.a, zgodnie z którym organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne.
Powołany powyżej przepis art. 134 k.p.a. nakłada na organy administracji obowiązek przeprowadzenia kontroli wniesionego środka odwoławczego pod względem formalnym, tj. sprawdzenia, czy środek zaskarżenia jest dopuszczalny i czy został złożony w przepisanym prawem terminie. Wniesienie odwołania, w sytuacji gdy stronie postępowania nie przysługuje żaden środek zaskarżenia skutkuje wydaniem postanowienia o niedopuszczalności odwołania. Natomiast stwierdzenie przez organ odwoławczy, iż przysługujący stronie środek zaskarżenia został wniesiony z uchybieniem terminu, powoduje bezskuteczność odwołania czego następstwem jest ostateczność decyzji wykluczająca merytoryczną kognicję organu odwoławczego. Przy czym kategoryczne użycie przez ustawodawcę zwrotu "organ odwoławczy stwierdza" oznacza obowiązek organu odwoławczego do wydania jednego z rozstrzygnięć przewidzianych, w powołanym wyżej przepisie (stwierdzenia niedopuszczalności odwołania bądź stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania), gdyż nie jest to zależne od swobodnego uznania organu, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 28 maja 2013 r., sygn. akt II SA/Wa 598/13; wyroki NSA z 17 stycznia 2019 r., I OSK 3669/18, I OSK 3641/18; wyrok WSA w Łodzi z 7 lutego 2019 r., II SA/Łd 1095/18; www.cbois.nsa.gov.pl).
W niniejszej sprawie z załączonych do skargi akt administracyjnych prowadzonego postępowania wynika, że decyzja Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r. została doręczona I. S. w dniu 19 września 2019 r. Tym samym, jak słusznie wskazało Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., określony w art. 129 § 2 k.p.a. 14 dniowy termin do wniesienia odwołania rozpoczął swój bieg w dniu 20 września 2019 r. i upłynął z dniem 3 października 2019 r. Natomiast przedmiotowe odwołanie, co wynika z odcisku datownika umieszczonego na znajdującej się w aktach sprawy kopercie, nadane zostało dopiero w dniu 21 października 2019 r., a więc z uchybieniem ustawowego terminu. Powyższa okoliczność, wobec treści powołanego wyżej art. 134 k.p.a., obligowała organ odwoławczy do wydania postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania i wyłączała możliwość merytorycznego rozpoznania sprawy.
Natomiast, co od podniesionej na etapie wniesionej skargi okoliczności sporządzenia odwołania w terminie, przez osobę dla skarżącej godną zaufania – S. G. osadzonego w Zakładzie Karnym nr [...] we W. i braku wpływu w/w na terminowe przesłanie korespondencji przez administrację tej placówki, Sąd stwierdza, że pozostaje ona bez wpływu na treść niniejszego orzeczenia. Sąd mając na uwadze ciężkie schorzenie narządu wzroku nie kwestionuje prawa skarżącej do korzystania z pomocy osób trzecich, w tym w sporządzaniu pism na potrzeby toczących się z udziałem skarżącej postępowań. Niemniej jednak fakt możliwości skorzystania z tej formy pomocy nie może wpływać na zakres uprawnień procesowych strony wynikających z powszechnie obowiązujących przepisów prawa, w tym także odnoszących się do terminów procesowych. Wskazać należy, że przepis art. 57 § 5 pkt 6 k.p.a., zgodnie z którym termin uważa się za zachowany jeżeli przed jego upływem pismo zostało złożone przez osobę pozbawioną wolności w administracji zakładu karnego, nie ma zastosowania na gruncie niniejszej sprawy. Odnosi się jedynie do stron postępowania (osób fizycznych) pozbawionych wolności, przebywających w zakładzie karnym bądź w areszcie śledczym. I. S., co w sprawie jest bezsporne nie jest osobą pozbawioną wolności, a co za tym idzie nie może skutecznie wywodzić, że jej odwołanie zostało sporządzone w terminie, a jego nadanie po upływie tego terminu wynikało z działania administracji Zakładu Karnego nr [...] we W.. Co więcej z akt sprawy nie wynika, że S. G. jest stroną przedmiotowego postępowania, czy też pełnomocnikiem skarżącej. Podkreślić również należy, że jak wynika z odcisku pieczęci wyznaczonego operatora pocztowego umieszczonej na kopercie, w której przesłane zostało odwołanie skarżącej od decyzji dnia 13 września 2019 r., przesyłka ta została nadana w Urzędzie Pocztowym nr [...] w Ł., a nie w urzędzie pocztowym na terenie W. Tym samym podniesiona w skardze kwestia składania pism przez osobę pozbawioną wolności jest bezprzedmiotowa.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a skargę oddalił.
Sąd rozpoznał sprawę w trybie uproszczonym stosownie do uprawnienia wynikającego z art. 119 pkt 3 p.p.s.a. e.o.