Uzasadnienie
Komendant Miejski Policji w B. P. decyzją z dnia [...] października 2012 r., Nr [...], na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r. poz. 1137 z późn. zm.), dalej: Prawo o ruchu drogowym, skierował P. L. na badania lekarskie w związku z kierowaniem w dniu [...] września 2012 r. rowerem w stanie nietrzeźwości.
P. L. w odwołaniu od powyższej decyzji podniósł, że nie posiada uprawnień do kierowania pojazdami i w związku z tym lekarz w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy w B. P. nie mógł przeprowadzić badań lekarskich.
L. Komendant Wojewódzki Policji decyzją z dnia [...] listopada 2012 r., Nr [...], utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, że przepis art. 122 ust. 1 pkt 3 lit. b Prawa o ruchu drogowym nakłada na organy Policji obowiązek wydania decyzji o skierowaniu na badania lekarskie, jeśli kierujący pojazdem znajdował się w stanie nietrzeźwości. Organ zauważył, że w myśl art. 2 pkt 20 Prawa o ruchu drogowym kierującym jest osoba, która kieruje pojazdem lub zespołem pojazdów. Zgodnie z art. 2 pkt 31 Prawa o ruchu drogowym pojazd to środek transportu przeznaczony do poruszania się po drodze. Z definicji roweru (art. 2 pkt 47 Prawa o ruchu drogowym) wynika natomiast, że jest to pojazd poruszany siłą mięśni osoby jadącej tym pojazdem. W ocenie organu, analiza powyższych przepisów nie budzi wątpliwości, że badaniu lekarskiemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem podlega również kierujący rowerem.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie P. L. wniósł o uchylenie decyzji pierwszej i drugiej instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Zarzucił naruszenie prawa materialnego przez zastosowanie błędnej wykładni art. 122 ust. 1 pkt 3 lit. b Prawa o ruchu drogowym.
W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że przeprowadzenie badań lekarskich jest możliwe tylko w stosunku do osoby posiadającej prawo jazdy. Skarżący wyjaśnił, że nie mógł wykonać obowiązku nałożonego zaskarżoną decyzją, ponieważ nie posiada prawa jazdy. Zdaniem skarżącego, przeprowadzenie badań lekarskich w stosunku osoby nie posiadającej prawa jazdy jest bezprzedmiotowe.
W odpowiedzi na skargę L. Komendant Wojewódzki Policji wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje
Skarga jest uzasadnienia.
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja o skierowaniu na badanie lekarskie.
Kwestią sporną w niniejszej sprawie jest to, czy art. 122 ust. 1 pkt 3 lit. b Prawa o ruchu drogowym (w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji) zobowiązuje organ do wydania decyzji administracyjnej o skierowaniu na badania lekarskie osoby nie posiadającej uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym, która kierowała pojazdem - rowerem w stanie nietrzeźwości lub po użyciu środka działającego podobnie do alkoholu.
W myśl art. 122 ust. 1 pkt 3 lit. b Prawa o ruchu drogowym badaniu lekarskiemu przeprowadzanemu w celu stwierdzania istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami podlega kierujący pojazdem skierowany przez organ kontroli ruchu drogowego, jeżeli kierował pojazdem w stanie nietrzeźwości lub po użyciu środka działającego podobnie do alkoholu.
Zgodnie z art. 2 pkt 20 Prawa o ruchu drogowym kierujący to osoba, która kieruje pojazdem lub zespołem pojazdów, a także osoba, która prowadzi kolumnę pieszych, jedzie wierzchem albo pędzi zwierzęta pojedynczo lub w stadzie. Kierowca to osoba uprawniona do kierowania pojazdem silnikowym (art. 2 pkt 21). Stosownie do art. 2 pkt 31 Prawa o ruchu drogowym, pojazd to środek transportu przeznaczony do poruszania się po drodze oraz maszyna lub urządzenie do tego przystosowane. W pkt 47 art. 2 Prawa o ruchu drogowym zawarto definicję roweru, z której wynika, że jest to pojazd o szerokości nieprzekraczającej 0,9 m poruszany siłą mięśni osoby jadącej tym pojazdem [...]. Ustawa – Prawo o ruchu drogowym nie zawiera natomiast definicji pojęcia "kierujący pojazdem" zawartego w treści art. 122 ust. 1 pkt 3 lit. b.
W ocenie Sądu, decyzja administracyjna o skierowaniu na badania lekarskie w trybie art. 122 ust. 1 pkt 3 b Prawa o ruchu drogowym może być wydana wyłącznie wobec osoby posiadającej uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym. Z treści art. 122 Prawa o ruchu drogowym wynika bowiem, że celem badania lekarskiego jest stwierdzenie istnienia lub brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. W myśl art. 140 ust. 1 pkt 1 Prawa o ruchu drogowym (w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji), konsekwencją orzeczenia lekarskiego stwierdzającego istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem jest decyzja starosty o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym.
Ponadto zgodnie z art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b Prawa o ruchu drogowym decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym wydaje starosta w razie niepoddania się badaniu lekarskiemu w trybie określonym w art. 122 ust. 1 pkt 3-5. Decyzję o przywróceniu kierowcy uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym, z wyjątkiem przypadku określonego w ust. 1 pkt 3, wydaje starosta po ustaniu przyczyn, które spowodowały jego cofnięcie (art. 140 ust. 2 ustawy).
W orzecznictwie sądów administracyjnych prezentowany jest pogląd, że skierowanie na badania lekarskie osoby nieposiadającej uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi jest bezprzedmiotowe (vide wyrok NSA z dnia 30 listopada 2012 r., sygn. akt I OSK 1465/11, wyrok WSA w Warszawie z dnia 4 kwietnia 2011 r., sygn. akt VII SA/Wa 1702/10, wyrok WSA w Krakowie z dnia 23 listopada 2010 r., sygn. akt III SA/Kr 226/10).
W niniejszej sprawie bezsporne jest, że skarżący nie posiada prawa jazdy. Z przepisów ustawy - Prawo o ruchu drogowym (w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji) wynikało, że nie potrzeba pozwolenia na kierowanie rowerem. Skoro prowadzenie roweru nie wymaga uzyskania żadnych uprawnień, to bezprzedmiotowe jest przeprowadzanie badań w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem.
W tym miejscu zwrócić uwagę należy, że z § 10 ust. 2 i załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz. U. Nr 2, poz. 15 z późn. zm.) zawierającego wzór skierowania na badania lekarskie, wyraźne wynika, że na badania kieruje się osobę posiadającą uprawnienia do kierowania w zakresie prawa jazdy kategorii: A, A1, B, B+E, B1, C, C+E, C1, C1+E, D, D+E, D1, D1+E, T, pozwolenia do kierowania tramwajem. Powyższe potwierdza, że skierowanie takie może dotyczyć tylko osoby posiadającej uprawnienia do kierowania w zakresie prawa jazdy stosownej kategorii.
Ponadto skierowanie na badania lekarskie osoby nieposiadającej uprawnienia do kierowania pojazdami z uwagi na to, że osoba taka kierowała pojazdem w stanie nietrzeźwości lub po użyciu środka działającego podobnie do alkoholu i uzyskanie nawet w tym trybie stosownych orzeczeń stwierdzających istnienie przeciwwskazań do kierowania pojazdami, nie stanowi przeszkody do uzyskania prawa jazdy. W razie starania się o wydanie prawa jazdy osoba taka podlega badaniu lekarskiemu przeprowadzanemu w odrębnym trybie.
W świetle powyższego, badaniu lekarskiemu przeprowadzanemu w celu stwierdzania istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami podlega kierujący pojazdem skierowany przez organ kontroli ruchu drogowego, jeżeli kierował pojazdem w stanie nietrzeźwości, z wyjątkiem jednak osób, które kierowały w tym stanie rowerem, a nie posiadają prawa jazdy.
Z tych przyczyn, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), orzekł jak w sentencji.
Na podstawie art. 152 ustawy p.p.s.a. Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a.