Uzasadnienie
W skardze kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 9 listopada 2010 r., sygn. akt: III SA/Lu 262/10 pełnomocnik skarżącego wniósł m.in. o przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie go w całości od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej. Do skargi został dołączony, wypełniony i podpisany przez skarżącego urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym skarżący zaznaczył, iż domaga się częściowego zwolnienia od kosztów sądowych.
Referendarz sądowy stwierdził, co następuje
Stosownie do art. 245 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Żądanie skarżącego częściowego zwolnienia od kosztów sądowych przez zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej, jest zatem żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym.
W sprawie niniejszej należy mieć przede wszystkim na uwadze, że strona wniosła skargę na decyzję Sądu Dyscyplinarnego przy Okręgowym Inspektoracie Służby Więziennej w przedmiocie kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby. Zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. d) p.p.s.a., nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona wnosząca skargę na działanie lub bezczynność organu w sprawach ze stosunków pracy i stosunków służbowych. Sprawa, w której skarżący wniósł skargę, mieści się w kategorii spraw wymienionych w powołanym przepisie, zatem strona jest w tej sprawie zwolniona z mocy ustawy z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Wobec tego, że strona nie ma obowiązku uiszczenia jakichkolwiek kosztów sądowych w sprawie w której wniosła skargę, zgłoszone w urzędowym formularzu wniosku o prawo pomocy żądanie strony częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, nie znajduje uzasadnienia. Powyższe skutkuje odmową przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Należy również wyjaśnić, że stosownie do art. 262 p.p.s.a., przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. W stosunku do takich osób, przepisy dotyczące przyznania prawa pomocy stosuje się jedynie w zakresie zastępstwa prawnego (ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika - adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego, rzecznika patentowego), o ile żądanie takie zostanie zgłoszone w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy. Jak wynika z urzędowego formularza wniosku o prawo pomocy, żądanie skarżącego ograniczyło się do wniosku o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych.
Zatem w stosunku do skarżącego, który w sprawie niniejszej jest zwolniony z mocy ustawy z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, a jednocześnie nie wnosił o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, nie można zastosować przepisów o przyznaniu prawa pomocy na zasadzie art. 262 p.p.s.a. W takiej sytuacji nie zachodziła potrzeba wyjaśniania sytuacji materialnej skarżącego, w związku z czym wezwanie z dnia 19 stycznia 2011 r. do złożenia dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń należy uznać za niebyłe.
Reasumując powyższe, w przypadku gdy strona jest zwolniona z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych na podstawie ustawy (tak jak skarżący w sprawie niniejszej) brak jest podstaw do powtórnego zwolnienia strony z kosztów sądowych na podstawie orzeczenia sądu (lub referendarza sądowego). Innymi słowy, nie ma możliwości wydania orzeczenia przyznającego stronie prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ w niniejszej sprawie skarżącemu przysługuje zwolnienie ustawowe z obowiązku ich ponoszenia.
Mając powyższe na uwadze oraz na podstawie art. 239 pkt 1 lit. d) w związku z art. 258 § 2 pkt p.p.s.a., orzeczono jak na wstępie.