Uzasadnienie
Wnioskiem o przyznanie prawa pomocy z dnia 21 lutego 20011 r., złożonym na urzędowym formularzu, skarżąca zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podniosła, że do niedawna zajmowała się wyłącznie studiowaniem, a po skreśleniu z listy studentów zarejestrowała się w urzędzie pracy. Do wniosku skarżąca załączyła zaświadczenie Miejskiego Urzędu Pracy w [...], poświadczające, iż od dnia [...] jest zarejestrowana jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku.
Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy referendarz sądowy stwierdził, co następuje
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Żądanie strony dotyczące zwolnienia od kosztów sądowych, jest żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 (3 p.p.s.a.).
Wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy nie zasługuje na uwzględnienie.
Z oświadczenia skarżącej złożonego na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie pomocy wynika, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z matką i pełnoletnim bratem (ur. [...]). Odnośnie stanu majątkowego skarżąca wykazała, że posiada mieszkanie o pow. [...] m2 oraz oszczędności w kwocie [...] zł. Jako źródło dochodu rodziny skarżąca wskazała jedynie rentę matki w wysokości ok. [...] zł brutto. Ponadto podała, że matka tytułem spadku uzyskała kwotę ok. [...] zł. Oświadczyła również, że stan majątkowy osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym "nie jest dla niej dostępny"
Oświadczenie strony skarżącej zawarte w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy okazało się niewystarczające do dokonania prawidłowej oceny sytuacji materialnej strony. W urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca w żaden sposób nie ujawniła z jakich źródeł się utrzymuje, z jakich środków zaspokaja własne podstawowe potrzeby życiowe. Nie podała czy w związku z brakiem własnych dochodów korzysta z pomocy opieki społecznej, jak też czy środki uzyskane przez matkę tytułem spadku służą zaspokojeniu niezbędnych potrzeb życiowych rodziny. Nie ujawniła również majątku osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym.
Ponadto nie wykazała stałych miesięcznych wydatków związanych z koniecznym utrzymaniem gospodarstwa domowego, jak też, kto je pokrywa. Z uwagi na fakt, że informacje zawarte w urzędowym formularzu okazały się niewystarczające do oceny zasadności złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżącą, w trybie art. 255 p.p.s.a., wezwano do nadesłania dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń. Wezwanie powyższe zostało doręczone w sposób przewidziany prawem w dniu 2 marca 2011 r. i pozostało bez odpowiedzi, natomiast skarżąca w dniu 8 marca 2011 r. uiściła wymagany wpis sądowy od skargi.
W tym miejscu podnieść należy, iż ciężar dowodu spełnienia przesłanek przyznania prawa pomocy, określonych art. 246 (1 p.p.s.a., ciąży na osobie ubiegającej się o uzyskanie takiego prawa. Podejmując decyzję o przyznaniu prawa pomocy należy opierać się na dokładnych danych dotyczących stanu rodzinnego, majątkowego, wysokości dochodów i wydatków strony wnioskującej o prawo pomocy. Obowiązkiem zaś strony ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy jest, przy zachowaniu należytej staranności, wyczerpujące wykazanie swojej sytuacji majątkowej i finansowej. Dokonanie prawidłowej oceny czy osoba fizyczna ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy nie może ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, wymaga uprzedniego oszacowania sytuacji materialnej tej osoby (z uwzględnieniem jej i osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym stanu majątkowego, źródeł dochodów i ich wysokości) ze stałymi koniecznymi wydatkami ponoszonymi na utrzymanie.
Niezbędne jest również porównanie możliwości finansowych strony wnioskującej o prawo pomocy (a więc badanie sytuacji materialnej po opłaceniu stałych koniecznych wydatków) z wielkością obciążeń tytułem kosztów, jakie strona musi ponieść w danym postępowaniu.
Oceniając informacje podane w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy stwierdzić należy, że skarżąca nie wykazała w pełni, jaka jest jej i osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym, rzeczywista sytuacja majątkowa i finansowa. Skarżąca podnosząc, że jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, nie wykazała jednocześnie, mimo doręczenia stosownego w tym względzie wezwania, z jakich środków się utrzymuje i zaspokaja swoje podstawowe potrzeby życiowe. Nie wyjaśniła w pełni jaki jest stan majątkowy i stan dochodów osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym. Nie wykazała również miesięcznych wydatków ponoszonych na koszty utrzymania koniecznego rodziny pozostającej z nią we wspólnym gospodarstwie domowym.
W związku z tym nie można również ustalić w pełni stanu majątkowego, jak też źródeł i wysokości dochodów skarżącej i jej rodziny. Powyższe skutkuje tym, że nie jest możliwa ocena realnych zdolności płatniczych skarżącej ponoszenia w niniejszej sprawie kosztów sądowych.
Reasumując, stwierdzić należy, że skarżąca nie wykazała, iż jej sytuacja materialna uprawnia do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym.
Z powyższych względów oraz na podstawie art. 258 (1 i (2 pkt 7 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.