Uzasadnienie
E. M. (dalej jako "strona", "skarżący", "kierowca"), wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na czynność Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] września 2021 r. w przedmiocie usunięcia punktów karnych z ewidencji kierowców.
Zaskarżoną czynność wydano w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Skarżący w dniu [...] sierpnia 2020 r., w miejscowości K., kierując pojazdem popełnił wykroczenie z art. 92 § 1 ustawy z dnia 20 maja 1971 r. Kodeks wykroczeń (Dz. U. z 2019 r., poz. 281 ze zm.), poprzez niezastosowanie się do znaku B-25 lub B-26 "zakaz wyprzedzania". Za wskazane wykroczenie kierowca otrzymał 5 punktów karnych. Sporządzono również wniosek do Sądu. Wyrok Sądu Rejonowego w T. L. w przedmiotowej sprawie uprawomocnił się w dniu [...] marca 2021 r.
Wnioskiem z dnia [...] września 2021 r., przesłanym do Komendy Policji drogą elektroniczną, skarżący zwrócił się o "skorygowanie danych w ewidencji kierowców'' w zakresie liczby punktów przypisanych w związku z naruszeniem przepisów ruchu drogowego z dnia [...] sierpnia 2020 r. ze względu na upływ 13 miesięcy od dnia jego popełnienia.
W odpowiedzi na powyższe pismem z [...] września 2021 r. Komendant Policji (dalej powoływany jako "organ"), poinformował kierowcę, że na dzień sporządzenia pisma, brak jest podstaw do usunięcia punktów za przedmiotowe naruszenie, gdyż w okresie od [...] sierpnia 2020 r. do dnia [...] czerwca 2021 r. skarżący dopuścił się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i podlegających wpisowi tymczasowemu przekroczyła 24. Jako postawę prawną wskazano §6 ust.1 pkt 3 Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawne postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U. z 2012, poz. 488 – dalej również jako "rozporządzenie").
W piśmie z dnia [...] września 2021 r. przesłanym do Komendy Policji skarżący wskazał, że organ powołuje się na rozporządzenie, które zostało uchylone w 2018 r.
W kolejnym piśmie z dnia [...] września 2021 r. organ, w udzielonej kierowcy odpowiedzi wyjaśnił, iż rozporządzenie zostało wydane na podstawie delegacji ustawowej określonej w art. 130 ust. 4 ustawy - Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2021 r., poz. 450 – dalej również jako "P.r.d."). Ponadto wskazał, że zgodnie z art. 139 pkt 3 ustawy z dnia 05 stycznia 2011 r. kierujących pojazdami - wielokrotnie nowelizowanej i zmienianej w zakresie pełnego wejścia w życie, w zmianie ogłoszonej w Dz. U z 2016 r. poz. 627 przesunięto termin wejścia w życie art. 125 pkt 13 tejże ustawy (Dz. U. z 2011 r. nr, poz. 151), który uchylał w całości art. 130 P.r.d., który był delegacją ustawową do wydania przedmiotowego rozporządzenia przez ministra, z dniem [...] czerwca 2018 r.
W udzielonej odpowiedzi wskazano również na treść art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2018 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r. poz. 957).
W kolejnej korespondencji skarżący kwestionował stanowisko organu dotyczące usunięcia punktów karnych z ewidencji.
W skardze do tut. Sądu na czynność Komendanta Wojewódzkiego Policji w L. z dnia [...] września 2021 r. skarżący podniósł, że Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawne postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego, na które powołuje się organ zostało uchylone w 2018 r. Na potwierdzenie wskazał odnośnik do strony Sejmu RP. Skarżący podniósł, że z niezrozumiałych przyczyn organ nie usunął punktów karnych, mimo że według ustawy Prawo o ruchu drogowym, prawomocne punkty powinny zostać wykasowane po 12 miesiącach od dnia popełnienia wykroczenia
W odpowiedzi na skargę organ wnosząc o oddalenie skargi, przedstawił szczegóły korespondencji elektronicznej prowadzonej ze skarżącym oraz wpisy w ewidencji kierowców dotyczące skarżącego, dokonane w okresie od [...] stycznia 2020 r. do [...] czerwca 2021 r., w którym popełnił 9 wykroczeń drogowych.
W piśmie procesowym z dnia [...] stycznia 2021 r. skarżący ponownie wskazał, że organ w piśmie z dnia [...] września 2021 r. odmawiając usunięcia punktów karnych powołał się na nieobowiązujące od 2018 r. Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawne postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego. Zwrócił także uwagę, że organ stoi na stanowisku, że art. 130 ust.2 P.r.d. należy traktować w trybie "przypuszczalnym". Zdaniem skarżącego stanowisko organu stanowi nadużycie prawa i stoi w sprzeczności z art. 42 Konstytucji RP.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje
Na wstępie wskazać należały, że sądy administracyjne zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137), sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 cytowanego przepisu stanowi, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1 – 3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności wymienionych w tym przepisie.
Według zaś art. 146 § 1 p.p.s.a., w razie uwzględnienia skargi na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a, sąd uchyla ten akt albo stwierdza bezskuteczność czynności. Przepis art. 145 § 1 pkt 1 stosuje się odpowiednio.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest zgodność z prawem czynności Komendanta Policji z dnia [...] września 2021 r. odmawiającej uwzględnienia wniosku skarżącego o usunięcie wpisów z ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym zgodnie przyjmuje się, że pismo właściwego organu prowadzącego ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego, ujawniające dokonanie czynności materialno-technicznej, polegającej na wpisaniu lub usunięciu punktów karnych w ewidencji, jest aktem z zakresu administracji publicznej, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. i podlega zaskarżeniu do wojewódzkiego sądu administracyjnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 sierpnia 2010 r., sygn. akt I OSK 1388/09, LEX nr 737489 oraz postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 września 2014 r., sygn. akt I OSK 1968/14, LEX nr 1528979). Analogicznie przyjąć należy, że również czynność organu polegająca na odmowie usunięcia wpisów z ewidencji kierowców jako objętą przepisem art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego.
Spór w przedmiotowej sprawie dotyczy kwestii prawidłowości zastosowania przez organ Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawne postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U. z 2012 r., poz. 488).
W tym miejscu wyjaśnić należy, że na podstawie art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2018 r. o zmianie - ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r. poz. 957 – dalej jako "ustawa zmieniająca") przepis art. 130 ustawy - Prawo o ruchu drogowym, w brzmieniu obowiązującym do dnia [...] czerwca 2018 r. stosuje się do dnia wdrożenia rozwiązań technicznych umożliwiających wprowadzanie, przekazywanie, gromadzenie i udostępnianie z centralnej ewidencji kierowców danych o naruszeniach, o których mowa w art. 130. Natomiast na podstawie art. 16 ust. 2 ustawy zmieniającej, minister właściwy do spraw informatyzacji ogłasza w swoim dzienniku urzędowym komunikat określający termin wdrożenia rozwiązań technicznych, o których mowa w zdaniu pierwszym.
W związku z powyższym pomimo, że art. 130 P.r.d. z dniem [...] czerwca 2018 r. został uchylony, przepis ten ma w sprawie zastosowanie, albowiem nie został wykonany warunek określony w art. 16 ust 1 ustawy zmieniającej tj. brak było ww. komunikatu dotyczącego wdrożenia rozwiązań technicznych w momencie dokonania zaskarżonej czynności oraz wyrokowania w niniejszej sprawie. Stąd, co należy podkreślić, w sprawie zastosowanie znalazł art. 130 P.r.d., a w konsekwencji przedłużeniu uległo także stosowanie przepisów rozporządzenia.
Wskazać należy, że zgodnie z art. 130 ust. 1 P.r.d., policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Określonemu naruszeniu przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10 i wpisuje się do tej ewidencji. Stosownie do art. 130 ust. 2 ustawy, punkty za naruszenie przepisów ruchu drogowego wpisane do ewidencji usuwa się po upływie 1 roku od dnia naruszenia, chyba że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszeń, za które na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć przypisana liczba punktów przekroczyłaby 24 punkty lub w przypadku kierowców, o których mowa w art. 140 ust. 1 pkt 3 - 20 punktów. Przepis ten formułuje ogólną zasadę usuwania punktów z ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego po upływie 1 roku od dnia naruszenia.
Szczegółowe regulacje dotyczące sposobu punktowania i liczby punktów odpowiadających naruszeniu przepisów ruchu drogowego, warunków i sposobu prowadzenia ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego oraz trybu występowania z wnioskami o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji; programu szkolenia i jednostek upoważnionych do prowadzenia szkolenia; liczby punktów odejmowanych z tytułu odbytego szkolenia; podmiotów uprawnionych do uzyskiwania informacji zawartych w ewidencji, zawarte zostały w wydanym na podstawie delegacji określonej w art. 130 ust. 4 Prawa o ruchu drogowym – Rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawne postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego.
Przepis § 6 ust. 1 pkt 3 ww. rozporządzenia stanowi, że organ prowadzący ewidencję usuwa z ewidencji punkty przypisane na podstawie wpisu ostatecznego, jeżeli od dnia popełnienia naruszenia upłynął rok, chyba że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i podlegających wpisowi tymczasowemu przekroczyłaby 24 punkty, a w przypadku kierowców, o których mowa w art. 140 ust. 1 pkt 3 ustawy - Prawo o ruchu drogowym - 20 punktów.
Zgodnie natomiast z § 4 ust.1 rozporządzenia wpisu ostatecznego do ewidencji dokonuje się, jeżeli naruszenie zostało stwierdzone prawomocnym: wyrokiem sądu, postanowieniem sądu o warunkowym umorzeniu postępowania, mandatem karnym albo orzeczeniem organu orzekającego w sprawie o naruszenie w postępowaniu dyscyplinarnym. Przed wydaniem rozstrzygnięcia, o którym mowa w ust. 1, do ewidencji wprowadza się, niezwłocznie po ujawnieniu naruszenia, wpis tymczasowy. Wpis tymczasowy zawiera informację o liczbie punktów, które zostaną ostatecznie przypisane w przypadku potwierdzenia naruszenia tym rozstrzygnięciem (§4 ust.2). Stosownie do ust.4 §4 rozporządzenia wpis tymczasowy staje się wpisem ostatecznym po stwierdzeniu naruszenia rozstrzygnięciem, o którym mowa w ust. 1.
W przedmiotowej sprawie jak wynika z przedstawionych, w odpowiedzi na skargę, wpisów przypisanych skarżącemu w ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego, skarżący w okresie od [...] sierpnia 2020 r. do [...] czerwca 2021 r., popełnił 7 wykroczeń drogowych, za które liczba punktów ostatecznych wynosi 14 oraz 13 punktów tymczasowych. Zatem łączna suma punktów przekroczyła liczbę 24 określonych w § 6 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia. W związku z powyższym brak było podstaw do usunięcia z ewidencji skarżącego punktów za popełnione wykroczenie w dniu [...] sierpnia 2020 r., pomimo upływu 1 roku od jego popełnienia. Przed dniem [...] sierpnia 2021 r. skarżący dopuścił się naruszeń przepisów prawa drogowego, za które suma punktów ostatecznych (14) i podlegających wpisowi tymczasowemu (13) przekroczyła 24 punkty.
Ponownie należy podkreślić, że zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy zmieniającej przepis art. 130, w brzmieniu dotychczasowym, stosuje się do dnia wdrożenia rozwiązań technicznych umożliwiających wprowadzenie, przekazywanie, gromadzenie i udostępnianie z centralnej ewidencji kierowców danych o naruszeniach, o których mowa w art. 130. W momencie dokonania zaskarżonej czynności oraz wyrokowania w niniejszej sprawie nie został jednak opublikowany przez Ministra Cyfryzacji komunikat dotyczący wdrożenia rozwiązań technicznych, a zatem w sprawie miał zastosowanie przepis art. 130 ust. 2 P.r.d., jak również § 6 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia.
W ocenie Sądu organ dokonał czynności na podstawie prawidłowych przepisów. W tej sytuacji, mając powyższe na względzie, stosownie do art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę.
Końcowo należy wskazać, że przedmiotowa skarga została przez Sąd rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a.