Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] lipca 2008 r. Nr [...] Komendant Wojewódzki Policji utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Miejskiego Policji z dnia [...] maja 2008 r. Nr [...], zwalniający P. Ś. ze służby w Policji z dniem 31 maja 2008 r.
W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia organ wskazał, że skarżący nie zgłosił w terminie 7 dni od ogłoszenia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 13 marca 2008 r., sygn. akt III SA/Lu 8/08, uchylającego wcześniejszy rozkaz personalny z dnia [...] listopada 2007 r. oraz poprzedzający go rozkaz Komendanta Miejskiego Policji z dnia [...] października 2007 r. w sprawie zwolnienia P. Ś. ze służby w Policji z dniem 13 listopada 2007 r., gotowości niezwłocznego podjęcia służby. Natomiast zgodnie z art. 42 ust. 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tj. Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277 ze zm. – dalej jako ustawa o Policji) w sytuacji, kiedy zwolniony policjant w ciągu 7 dni od przywrócenia do służby nie zgłosi gotowości niezwłocznego jej podjęcia, stosunek służbowy ulega rozwiązaniu na podstawie art. 41 ust. 3 ustawy o Policji. Ten zaś przepis określa, iż policjanta zwalnia się ze służby w terminie do 3 miesięcy od dnia pisemnego zgłoszenia przez niego wystąpienia ze służby.
Skargę sądową na powyższą decyzję złożył P. Ś., wnosząc o jej uchylenie oraz o uchylenie rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego.
W uzasadnieniu skargi podniósł, że wyrok uchylający rozkaz o zwolnieniu ze służby ma takie znaczenie, że z chwilą uprawomocnienia się – stosunek służbowy podlega reaktywowaniu. W ocenie skarżącego, bieg terminu określonego w art. 42 ust. 2 ustawy o Policji rozpoczyna się dopiero po uprawomocnieniu się wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 13 marca 2008 r., sygn. akt III SA/Lu 8/08. Przedmiotowy wyrok uprawomocnił się w dniu 6 czerwca 2008 r., zaś skarżący w dniu 9 czerwca 2008 r. złożył raport, zgłaszając gotowość podjęcia służby. W tych warunkach – zdaniem skarżącego, nie było podstaw do zastosowania art. 42 ust. 2 ustawy o Policji.
Nadto skarżący zwrócił uwagę, że orzeczeniem Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej MSWiA z dnia 13 lutego 2008 r. został uznany za całkowicie niezdolnego do służby w Policji. Powyższe orzeczenie zostało zatwierdzone orzeczeniem Okręgowej Komisji Lekarskiej MSWiA.
W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji w Lublinie wnosił o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przytoczoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wyrokiem z dnia 25 listopada 2008 r. sygn. akt III SA/Lu 328/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia sąd podzielił stanowisko organów, że w dniu ogłoszenia wyroku uchylającego decyzję o zwolnieniu nastąpiło przywrócenie do służby. W związku z powyższym, z dniem 13 marca 2008 r. roku przysługiwało skarżącemu prawo powrotu do służby na stanowisko równorzędne. Z tym też dniem rozpoczął się bieg terminu do zgłoszenia gotowości podjęcia służby. Tym samym nie podzielił argumentów P. Ś., że nieprawomocny wyrok nie wywołuje skutków prawnych. Podniósł, że w sytuacji, gdy policjant w terminie 7 dni nie zgłosił gotowości niezwłocznego podjęcia służby, Komendant Wojewódzki Policji zasadnie stwierdził, że wystąpiły określone w art. 41 ust. 3 w związku z art. 42 ust. 2 ustawy o Policji warunki do zwolnienia skarżącego ze służby, bez potrzeby oczekiwania na uprawomocnienie się wyroku sądu.
Na skutek kasacji wniesionej przez P. Ś., Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 11 stycznia 2010 r., sygn. akt I OSK 235/09, uchylił ww. wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, w przedmiotowej sprawie organy - wbrew istniejącym przesłankom nie rozważyły możliwości zastosowania przepisów art. 43 ust. 1 oraz art. 43 ust. 3 ustawy o Policji co było następstwem błędnej wykładni art. 42 ust. 2 zaakceptowanej przez sąd I instancji. Sąd podkreślił, że zakreślony w tym ostatnim przepisie termin, rozpoczyna bieg od daty uprawomocnienia się wyroku reaktywującego stosunek służbowy niezależnie od tego czy skarżący był obecny na rozprawie poprzedzającej jego wydanie i czy wyrok ten zawierał rozstrzygnięcie, o którym mowa w art. 152 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił uwagę ponadto, że skarżący w dniu 10 marca 2008 r. został (ostatecznie) uznany za całkowicie niezdolnego do służby w Policji co oznacza, iż nie mógł w terminie wskazanym przez organy zgłosić w sposób skuteczny gotowości niezwłocznego podjęcia służby, bowiem całkowita niezdolność do służby dowodzi braku niezbędnej sprawności fizycznej i psychicznej oraz wyklucza w ogóle, a nie tylko czasowo możliwość jej pełnienia.
W przedmiotowej sprawie orzeczenie potwierdzające całkowitą niezdolność skarżącego do służby nie tylko nie mogło być pominięte, ale i obligowało organ do rozważenia potrzeby zastosowania art. 43 ust. 1 ustawy o Policji.
Ponownie rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje
Skarga jest zasadna.
Rozpatrując skargę na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] lipca 2008 r. utrzymującą w mocy rozkaz personalny Komendanta Miejskiego Policji z dnia [...] maja 2008 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie był związany wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny (art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm. – dalej p.p.s.a.) i przyjął zaprezentowany pogląd prawny dotyczący naruszenia art. 42 ust. 2 ustawy o Policji.
Poza sporem pozostaje, iż wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 13 marca 2008 r., sygn. akt III SA/Lu 8/08, wydany w sprawie ze skargi P. Ś. na rozkaz personalny Nr [...] z dnia [...] listopada 2007 r. Komendanta Wojewódzkiego Policji oraz poprzedzający go rozkaz personalny Komendanta Miejskiego Policji z dnia [...] października 2007 r., reaktywował stosunek służbowy i P. Ś. przysługiwało prawo powrotu do służby na stanowisko równorzędne.
Stosownie do art. 42 ust. 2 ustawy o Policji, jeżeli zwolniony policjant w ciągu 7 dni od przywrócenia do służby nie zgłosi gotowości niezwłocznego jej podjęcia, stosunek służbowy ulega rozwiązaniu na podstawie art. 41 ust. 3.
Kwestią sporną w niniejszej sprawie jest natomiast data reaktywacji stosunku służbowego skarżącego, który to stosunek służbowy został następnie rozwiązany zaskarżoną decyzją z dniem 31 maja 2008 r.
W ocenie organu, na mocy wyroku sądu skarżący został przywrócony do służby w Policji z datą jego ogłoszenia tj. z dniem 13 marca 2008 r. Z tym też dniem przysługiwało mu prawo do powrotu do służby i rozpoczął się bieg 7 dniowego terminu do zgłoszenia gotowości niezwłocznego podjęcia służby.
Powyższe stanowisko organu, w świetle orzeczenia NSA jest jednak nietrafne. Skoro obie decyzje o zwolnieniu skarżącego ze służby zostały wyeliminowane z obiegu prawnego wyrokiem sądu, skarżący w istocie rzeczy został przywrócony do służby w Policji. Jednak termin określony w art. 42 ust. 2 ustawy nie rozpoczął biegu, począwszy od dnia wydania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyroku w sprawie sygn. akt III SA/Lu 8/08, tj. od dnia 13 marca 2008 r., niezależnie od okoliczności na które powołuje się organ – wiedza skarżącego o treści zapadłego wyroku.
Z przepisu art. 168 § 1 p.p.s.a. wynika, że wyrok sądu administracyjnego wchodzi do obrotu prawnego z chwilą jego prawomocności, a zatem z upływem terminu do wniesienia skargi kasacyjnej lub z dniem ogłoszenia przez Naczelny Sąd Administracyjny wyroku oddalającego skargę kasacyjną od wyroku sądu I instancji.
Przewidziany w art. 42 ust. 2 ustawy o Policji skutek, polegający na przywróceniu funkcjonariusza do służby (w wyniku wyroku uchylającego rozkaz personalny o zwolnieniu z niej), następuje w dacie jego prawomocności, albowiem dopiero prawomocny wyrok wywołuje skutki prawne, wiążąc strony postępowania oraz sąd, który wydał orzeczenie, a także inne sądy i inne organy, zgodnie z art. 170 p.p.s.a
Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 13 marca 2008 r. uprawomocnił się w dniu 6 czerwca 2008 r. W wyniku reaktywacji stosunku służbowego obowiązkiem skarżącego było zgłoszenie gotowości pełnienia służby w siedmiodniowym terminie, liczonym od dnia 7 czerwca 2008 r. Termin ten upływał zatem z dniem 13 czerwca 2006 r.
Jak wynika z akt sprawy, skarżący raportem z dnia 9 czerwca 2008 r. zgłosił gotowość podjęcia służby, co wyklucza zastosowanie w jego sprawie art. 42 ust. 2 ustawy o Policji. Zatem dotychczasowe postępowanie prowadzone na podstawie art. 41 ust. 3 w związku z art. 42 ust. 2 ustawy o Policji powinno zostać zakończone w sposób procesowy poprzez wydanie decyzji o umorzeniu (art. 105 § 1 k.p.a.).
Jeżeli organ stwierdzi istnienie innych przesłanek uzasadniających wszczęcie postępowania w przedmiocie zwolnienia ze służby, należy je wszcząć, a następnie wydać odpowiednie rozstrzygnięcie. Jednakże postępowanie w tym zakresie nie może stanowić kontynuacji dotychczasowego postępowania. Może być ewentualnie kolejnym, nowym postępowaniem administracyjnym.
Jeżeli organ uzna konieczność zastosowania w sprawie art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji, to będzie miał na uwadze regulację zawartą w art. 43 ust. 1 tej ustawy. Z tych względów należało orzec jak w sentencji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.). Rozstrzygnięcie zawarte w pkt II uzasadnia art. 152 tej ustawy.