Uzasadnienie
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny decyzją z dnia [...], po rozpatrzeniu odwołania R. S. od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia choroby zawodowej "zapalenia obrzękowego krtani o podłożu alergicznym"; utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu tej decyzji podniesiono, że z § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz.U. Nr 132, poz. 1115) wynika, że do uznania u pracownika określonego schorzenia za chorobę zawodową muszą być spełnione dwa nierozłączne warunki:
1/ rozpoznana choroba musi być wymieniona w wykazie chorób zawodowych, 2/ przyczyną rozpoznanej choroby muszą być czynniki szkodliwe dla zdrowia występujące w środowisku pracy.
Z karty oceny narażenia zawodowego R. S. sporządzonej w dniu [...] maja 2005 r. wynika, że był zatrudniony od 1976 r. do 1978 r. na stanowisku telemontera w Zakładzie Telekomunikacji, że w czasie tej pracy nie był narażony na czynniki szkodliwe. Od 1979 r. do 2002 r. pracował na stanowisku instruktora w grupie technicznej ds. zasilania i klimatyzacji w tym samym zakładzie pracy, a w latach 2002-2003 na stanowisku instruktora w tego rodzaju grupie w Telekomunikacji Polskiej S.A. – Obszar Telekomunikacji. W czasie pracy na dwóch ostatnich stanowiskach istniało podejrzenie narażenia na opary kwasu siarkowego, wodorotlenku sodu i potasu.
Do obowiązków R. S. w czasie pracy na stanowisku instruktora w grupie technicznej ds. zasilania i klimatyzacji należała obsługa i eksploatacja akumulatorów kwasowych i zasadowych (sprawdzanie gęstości i poziomu elektrolitu, sporządzanie elektrolitu z kwasu siarkowego, sporządzanie elektrolitu z wodorotlenku sodu i potasu). Powyższe obowiązki odwołujący się wykonywał w latach 1979 r. – 1980 przez jedną, do dwóch godzin dziennie. Po 1980 r. wraz z wymianą akumulatorów na zamknięte, uzupełniał poziom elektrolitów w akumulatorach wodą destylowaną i nie był zawodowo eksponowany na substancje chemiczne o działaniu drażniącym. Wyniki pomiarów stężeń kwasu wynoszą poniżej ½ NDS (największego dopuszczalnego stężenia), nie przeprowadzono pomiarów NDS wodorotlenku sodu i potasu ze względu na fakt, że nie istniała możliwość przekroczeń NDS.
Z orzeczenia lekarskiego wydanego w dniu [...] lipca 2005 r. przez lekarza zatrudnionego w Poradni Chorób Zawodowych WOMP wynika, że u R. S. rozpoznano przewlekłe suche zapalenie błony śluzowej gardła bez zmian obrzękowych krtani, które nie jest wymienione w wykazie chorób zawodowych i nie jest spowodowane działaniem czynników chemicznych, ani alergenów (substancji uczulających).
Choroby zawodowej "zapalenia obrzękowego krtani o podłożu alergicznym" nie rozpoznano również w jednostce orzeczniczej drugiego stopnia, tj. w Instytucie Medycyny Pracy. Z wydanego w tej jednostce orzeczenia lekarskiego z dnia [...] listopada 2005 r. wynika, że u R. S. rozpoznano: przewlekły prosty nieżyt krtani, asymetrię krtani, przerost przedniego odcinka lewego fałdu przedsionkowego, dysfonię o typie hyperfunkcjonalnym Powyższe zmiany chorobowe nie są wymienione w wykazie chorób zawodowych oraz nie zostały spowodowane związkami chemicznymi, ani alergenami, które nie występowały w środowisku pracy.
W tych okolicznościach organ odwoławczy stwierdził, że decyzja organu I instancji jest prawidłowa pod względem merytorycznym i oparta została na właściwych podstawach prawnych.
Skargę sądową na powyższą decyzję złożył R. S., wnosząc o jej uchylenie.
W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że podtrzymuje zarzuty zawarte w odwołaniu odnośnie zakwestionowania orzeczeń lekarskich w zakresie braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej "zapalenia obrzękowego krtani o podłożu alergicznym". Jednostki orzecznicze nie wydały zgodnych orzeczeń co do rozpoznanych schorzeń.
W ocenie skarżącego przewlekły prosty nieżyt krtani i asymetria krtani, to inaczej zapalenie obrzękowe krtani, wymienione w wykazie chorób zawodowych pod poz. 13.
W tym przypadku nie muszą występować przekroczenia NDS takich substancji chemicznych, jak kwas siarkowy, siarkowodorów, wodorotlenek sodu, potasu i litu w akumulatorach ołowiowych i kadmowo-niklowych. Na dowód tego, że pracował do 2003 r. w warunkach szkodliwych, skarżący przedłożył kserokopię odcinka pensji dnia [...] lutego 2003 r., do której wliczony był dodatek szkodliwy.
W odpowiedzi na skargę państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wnosił o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Sąd zważył, co następuje
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja zapadła bez naruszenia norm prawa materialnego ani przepisów postępowania.
Regulacja dotycząca chorób zawodowych jest aktualnie zamieszczona w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz.U. Nr 132, poz.1115), zwanego dalej rozporządzeniem.
Organy administracji przeprowadziły przewidziane przepisami rozporządzenia oraz przepisami kodeksu postępowania administracyjnego postępowanie dowodowe i oceniły jego wyniki zgodnie z treścią art. art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 kpa. Skarżący nie wskazuje żadnych konkretnych uchybień w ramach postępowania dowodowego.
Organy decyzyjne trafnie przyjęły, że stosownie do § 2 pkt 1 rozporządzenia za choroby zawodowe uważa się:
- choroby ujęte w wykazie chorób zawodowych,
- jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana "narażeniem zawodowym".
Definicja prawna choroby zawodowej składa się zatem z dwóch elementów, występujących kumulatywnie, z których pierwszy jest formalnie podany w wykazie, zaś drugi dotyczy określonego związku przyczynowego objętej wykazem choroby z warunkami wykonywanej pracy.
Załącznik do rozporządzenia wskazuje w poz. 13 jako chorobę zawodową "zapalenie obrzękowe krtani o charakterze alergicznym". Zatem nie każde zapalenie obrzękowe krtani uznawane jest za chorobę zawodową, lecz tylko takie, którego etiologia ma podłoże alergiczne.
Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w orzeczeniu lekarskim z dnia [...] lipca 2005 r. rozpoznał u R. S. przewlekłe suche zapalenie błony śluzowej gardła, bez zmian obrzękowych krtani, natomiast Instytut Medycyny Pracy w orzeczeniu lekarskim z dnia [...] listopada 2005 r. "przewlekły prosty nieżyt krtani, asymetrię krtani, przerost przedniego odcinka lewego fałdu przedsionkowego i dysfonię o typie hyperfunkcjonalnym ".
Stwierdzone u skarżącego schorzenia laryngologiczne nie są wymienione w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia. Nie jest również sporne, aby owe schorzenia zostały spowodowane alergenami.
Faktem jest, że jednostki orzecznicze nie wydały jednobrzmiących orzeczeń lekarskich w zakresie rozpoznanych u skarżącego schorzeń. Należy jednak zauważyć, że w Instytucie Medycyny Pracy wykonano szerszą diagnostykę i z tego względu w tej jednostce rozpoznano więcej schorzeń.
Dla rozstrzygnięcia sprawy najbardziej istotne było to, że obie jednostki orzecznicze zdecydowanie wykluczyły występowanie u skarżącego schorzenia pod nazwą "zapalenie obrzękowe krtani, o podłożu alergicznym". Co więcej, nie rozpoznały nawet, aby skarżący cierpiał na zapalenie obrzękowe krtani.
W orzecznictwie sądowym przyjmuje się zgodnie, że bez orzeczenia lekarskiego (opinii) bądź sprzecznie z nim, organ decyzyjny nie może dokonać rozpoznania choroby. Oznacza to, że ustalenie jednego z elementów zaliczenia schorzenia do choroby zawodowej uzależnione jest od treści specjalistycznego orzeczenia lekarskiego.
Wbrew twierdzeniom skarżącego przewlekły prosty nieżyt krtani i asymetria krtani nie są tożsame z zapaleniem obrzękowym krtani. Są to samodzielne jednostki chorobowe, które jednak z woli ustawodawcy nie zostały zamieszczone w wykazie chorób zawodowych.
Z tych względów należało orzec jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).