Uzasadnienie
W piśmie z dnia 8 grudnia 2015 r. (data nadania w urzędzie pocztowym), skarżąca zwróciła się o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata. Wezwana do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu PPF, w terminie nadesłała wypełniony urzędowy formularz wniosku zaznaczając w nim, że domaga się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Następnie została wezwana do złożenia dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń. Wezwanie to zostało doręczone w dniu 27 stycznia 2016 r. (potwierdzenie odbioru) i pozostało bez odpowiedzi (zarządzenie Przewodniczącego Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 29 marca 2016 r.).
W uzasadnieniu złożonego wniosku skarżąca podniosła, że osiąga niskie wynagrodzenie za pracę, podobnie jej mąż, któremu umowa o pracę kończy się z dniem [...] r. Skarżąca wskazała, że na koszty utrzymania domu, spłatę kredytów i pożyczki wydaje miesięcznie ok. [...] zł. W dalszej części urzędowego formularza skarżąca oświadczyła, że w skład jej majątku wchodzi dom o pow. [...] m2 oraz nieruchomość rolna o pow. [...] ha. Wykazała, że na miesięczny dochód rodziny składa się jej wynagrodzenie za pracę w wysokości [...] zł oraz wynagrodzenie za pracę męża w kwocie [...] zł.
Referendarz sądowy stwierdził, co następuje
Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata jest żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (art. 245 (2 p.p.s.a.).
Ciężar dowodu spełnienia przesłanek przyznania prawa pomocy spoczywa na stronie ubiegającej się o uzyskanie takiego prawa. Podejmując decyzję o przyznaniu prawa pomocy należy opierać się na dokładnych danych dotyczących stanu rodzinnego, majątkowego, wysokości dochodów i wydatków strony wnioskującej o prawo pomocy. Obowiązkiem zaś strony ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy jest, przy zachowaniu należytej staranności, wyczerpujące i rzetelne wykazanie swojej sytuacji majątkowej, finansowej i rodzinnej.
Oświadczenie skarżącej złożone na urzędowym formularzu okazało się niewystarczające do oceny jej możliwości poniesienia w przedmiotowej sprawie kosztów postępowania. Skarżąca nie podała wielkości dochodu uzyskiwanego z gospodarstwa rolnego, niezbędne było zatem ustalenie, jaka jest wielkość posiadanej przez nią nieruchomości rolnej w ha przeliczeniowych (ha przeliczeniowe są podstawą wyliczenia kwoty podatku rolnego i dochodu z gospodarstwa rolnego). W związku z posiadaniem gospodarstwa rolnego należało również ustalić, czy skarżąca otrzymała płatności przyznawane przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.
Ponadto wobec podania we wniosku sprzecznych informacji odnośnie uzyskiwanych miesięcznych dochodów (skarżąca podała kwotę [...] zł i [...] zł) konieczne było ustalenie faktycznej wysokości dochodów skarżącej i jej męża w kwocie brutto i netto. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 255 w związku z art. 258 § 2 pkt 5 p.p.s.a., w dniu 11 stycznia 2016 r. skarżącą wezwano do złożenia dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń, mających służyć pełnemu zobrazowaniu sytuacji materialnej skarżącej. Wezwanie to zostało doręczone w dniu 27 stycznia 2016 r. i pozostało bez odpowiedzi.
W ocenie referendarza, skarżąca nie wykonując wezwania z dnia 11 stycznia 2016 r. w zakresie pełnego ujawnienia swojego stanu majątkowego i dochodowego, tym samym nie wykazała, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do przyznania prawa pomocy. Niedopełnienie przez stronę obowiązku złożenia dokumentów źródłowych, bądź dodatkowych oświadczeń, które pozwoliłyby na dokładną analizę jego sytuacji rodzinnej i finansowej, uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy (por. postanowienie NSA z dnia 30 kwietnia 2013 r., sygn. I OZ 292/13; postanowienie NSA z 28 marca 2012 r., sygn. I OZ 189/12; postanowienie NSA z 9 grudnia 2011 r., sygn. I OZ 987/11).
W świetle powyższego uznać należy, że wbrew obowiązkowi zachowania należytej staranności, skarżąca nie przedstawiła swojej sytuacji materialnej w sposób rzetelny i wyczerpujący, co uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, jak i częściowym.
Z tych względów oraz na podstawie art. 258 (1 i (2 pkt 7 p.p.s.a., należało orzec jak na wstępie.