Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z 29 marca 2021 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w Poznaniu utrzymał w mocy swoją decyzję z 3 marca 2021 r. o odmowie przyznania skarżącemu prawa do zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres od 1 lipca 2020 r. do 30 września 2020 r.
Jako podstawę prawną zaskarżonej decyzji powołano w jej sentencji m. in. art. 31zq ust. 8 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.), dalej: "ustawa", a w jej uzasadnieniu - art. 31zo ust. 8 ustawy.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji podniesiono, że zgodnie z art. 31zo ust. 8 ustawy na wniosek płatnika składek prowadzącego, na dzień złożenia wniosku o zwolnienie z opłacania składek, działalność gospodarczą oznaczoną według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, jako rodzaj przeważającej działalności, m. in. kodem 82.30.Z, zwalnia się z obowiązku opłacania należnych składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych, za okres od 1 lipca 2020 r. do 30 września 2020 r., wykazanych w deklaracjach rozliczeniowych złożonych za ten okres, jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek do 30 czerwca 2020 r. i przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów podatkowych uzyskany w pierwszym miesiącu kalendarzowym, za który składany jest wniosek, był niższy co najmniej o 75% w stosunku do przychodu uzyskanego w tym samym miesiącu w 2019 r.
W wyniku analizy danych zawartych w bazie REGON oraz Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej ustalono, że w lipcu 2020 r. i w lipcu 2019 r. strona nie prowadziła działalności o kodzie 82.30.Z (związanej z organizacją targów, wystaw i kongresów). Kod ten, jako kod przeważającej działalności, zgłoszono do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej dopiero 30 września 2020 r., stąd brak podstaw do uwzględnienia wniosku z 25 listopada 2020 r. o zwolnienie z opłacania należności z tytułu składek za okres od 1 lipca 2020 r. do 30 września 2020 r.
W skardze na decyzję z 29 marca 2021 r. skarżący podniósł, że od ośmiu lat zajmował się wyłącznie budową i demontażem stoisk targowych na terenie całej Europy i było to jego jedyne źródło utrzymania. W dniu 10 marca 2021 r. skarżący złożył wyjaśnienia w powyższej kwestii, przedkładając skany umów z roku 2019 mające potwierdzać prowadzenie działalności o kodzie 82.30.Z.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Zaskarżona decyzja i decyzja z 3 marca 2021 r. podlegają uchyleniu z uwagi na mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania.
Naruszenie to polega na nieprzeprowadzeniu postępowania dowodowego na podstawie innych dowodów niż dane zawarte w rejestrze REGON na okoliczność, czy skarżący spełnia określony w art. 31zo ust. 8 ustawy warunek do przyznania mu prawa do zwolnienia z opłacania składek za okres od 1 lipca 2020 r. do 30 września 2020 r. w zakresie oznaczenia prowadzonej działalności według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007.
Zgodnie bowiem z obowiązującym w dniu złożenia wniosku (25 listopada 2020 r.) art. 31zo ust. 8 ustawy na wniosek płatnika składek prowadzącego, na dzień złożenia wniosku o zwolnienie z opłacania składek, działalność oznaczoną według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, jako rodzaj przeważającej działalności, m. in. kodem 82.30.Z, zwalnia się z obowiązku opłacania należnych składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych, za okres od dnia 1 lipca 2020 r. do dnia 30 września 2020 r., wykazanych w deklaracjach rozliczeniowych złożonych za ten okres, jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek do dnia 30 czerwca 2020 r. i przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów podatkowych uzyskany w pierwszym miesiącu kalendarzowym, za który składany jest wniosek o zwolnienie z opłacania tych składek, był niższy co najmniej o 75% w stosunku do przychodu uzyskanego w tym samym miesiącu kalendarzowym w 2019 r.
Jak już wyżej wskazano, nie ma wymogu, na podstawie którego ocena spełnienia określonego w art. 31zo ust. 8 ustawy warunku do przyznania prawa do zwolnienia z opłacania składek za okres od 1 lipca 2020 r. do 30 września 2020 r. - w zakresie oznaczenia prowadzonej działalności według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007 - miałaby być dokonywana na podstawie danych zawartych w rejestrze REGON w brzmieniu na dzień 30 września 2020 r. Wymóg taki wprowadzono dopiero co do składek za listopad 2020 r. (art. 31zo ust. 10 i 11 ustawy), ale nie objął on okresu, za który wnioskowano o zwolnienie (od 1 lipca 2020 r. do 30 września 2020 r.).
Oznacza to, że okoliczność, czy skarżący w lipcu 2020 r. i w lipcu 2019 r. prowadził przeważającą działalność o kodzie 82.30.Z może i powinna być dowodzona również innymi dowodami niż danymi zawartymi w rejestrze REGON, na podstawie ogólnych reguł K.p.a. (art. 180 § 1 w zw. z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80), jeżeli organ ma wątpliwości co do faktycznego zakresu prowadzonej przeważającej działalności gospodarczej. W postępowaniu administracyjnym (10 marca 2021 r.) skarżący nadesłał zaś kopie umów mające świadczyć o prowadzeniu przez niego przeważającej działalności w lipcu 2019 r. o kodzie 82.30.Z.
Wydane decyzje odmawiające przyznania skarżącemu prawa do zwolnienia z obowiązku opłacenia należnych składek są zatem co najmniej przedwczesne.
Ponownie rozpatrując sprawę organ uwzględni powyższe wskazania i brzmienie art. 31zq ust. 8 ustawy na dzień złożenia wniosku (25 listopada 2020 r.). Dla rozstrzygnięcia sprawy nie ma bowiem znaczenia zmiana tego przepisu dokonana na podstawie art. 1 pkt 30 lit. a ustawy z dnia 9 grudnia 2020 r. zmieniającej art. 31zq ust. 8 ustawy z dniem 16 grudnia 2020 r.
Skoro zaskarżoną decyzję i decyzję z 3 marca 2021 r. wydano z naruszeniem wskazanych wyżej przepisów postępowania, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd uchylił je na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 lit. c w zw. z art. 135 p.p.s.a., o czym orzeczono w sentencji.