Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniuz 25 listopada 2015 r., sygn. akt III SA/Po 1466/14

Uzasadnienie

Kierownik BP ARiMR wydał w dniu [...] r. decyzję o przyznaniu A Z płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości w kwocie 51.670,10 zł z tytułu 2- rolnictwo ekologiczne

Wariant 2.3 Trwałe użytki zielone

Wariant 2.1 Uprawy rolnicze 3- esktensywne trwałe użytki rolne

Wariant 3.1.2 – Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach na obszarach Natura 2000 6- zachowanie zagrożonych zasobów genetycznych roślin w rolnictwie

Wariant 6.1 – Produkcja towarowa lokalnych odmian roślin uprawnych

Wariant 6.2 – produkcja nasienna towarowa lokalnych roślin uprawnych.

W uzasadnieniu organ wskazał, że w toku kontroli przedmiotowego gospodarstwa w dniu 5.5.2014 r. inspektorzy stwierdzili szereg nieprawidłowości dotyczących m. in. różnicy między powierzchnią zadeklarowaną a powierzchnią stwierdzoną. A Z podjął zobowiązanie rolnośrodowiskowe 2012 r., a organ I instancji przyznał mu decyzją z dnia 4.4.2013 r. płatność rolnośrodowiskową w ramach wariantu 6.1 – Produkcja towarowa lokalnych odmian roślin uprawnych do powierzchni 19,64 ha – działka rolna A, położona na działce ewidencyjnej ½ w woj. Zachodniopomorskim. W 2013r. beneficjent składając wniosek o przyznanie kolejnej płatności zadeklarował kontynuację realizacji wariantu 6.1 – zachowanie zagrożonych zasobów genetycznych roślin w rolnictwie na działce rolnej J o pow. 2,02 ha położonej na działce ewidencyjnej ½ i zadeklarował realizację wariantu 6.2 - Produkcja nasienna towarowa lokalnych odmian roślin uprawnych na działkach rolnych A,B,C,D,F położonych na działce ewid. ½.

W ocenie organu deklaracja realizacji wariantu 6.2 na działce rolnej A w 2013 r. jest niezgodna z § 6 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2013, poz. 361 ze zm.), dalej zwanym rozporządzeniem. Przepisy te nie zezwalają na dokonanie zamiany wariantów w ramach pakietu 6. Z tego względu organ odmówił przyznania płatności w ramach wariantu 6.2 do działki rolnej A, stąd umniejszenie płatności przyznanych po rozpoznaniu przedmiotowego wniosku.

W odwołaniu strona zakwestionowała odmowę przyznania płatności w ramach wariantu 6.2 do działki rolnej A. Działka A została zwolniona z realizacji wariantu 6.1 i można było wobec niej zadeklarować realizację wariantu 6.2. Zmiany opierały się na odrębnych przepisach pkt. 3 i pkt. 5 lit. a rozporządzenia. Wprowadzając nowy wariant 6.2 nie zrezygnowano z realizacji wariantu 6.1.

Dyrektor OR AMiMR decyzją z dnia [...].2014 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, podzielając jego ustalenia faktyczne i rozważania prawne.

W ocenie organu II instancji organ I instancji zasadnie stwierdził, że ponieważ przepisy prawa nie zezwalają na dokonanie zamiany wariantów w ramach pakietu 6 należało odmówić przyznania płatności w ramach wariantu 6.2 do działki rolnej A. W skardze do WSA w Poznaniu strona ponownie zakwestionowała odmowę przyznania płatności w ramach wariantu 6.2 do działki rolnej A. Działka A została zwolniona z realizacji wariantu 6.1 i można było wobec niej zadeklarować realizację wariantu 6.2. Zmiany opierały się na odrębnych przepisach pkt. 3 i pkt. 5 lit. a rozporządzenia. Wprowadzając nowy wariant 6.2 nie zrezygnowano z realizacji wariantu 6.1.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Skarga okazała się nieuzasadniona.

Zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia zobowiązanie rolnośrodowiskowe jest realizowane w ramach co najmniej jednego z następujących pakietów:

1. 1) Pakiet 1. Rolnictwo zrównoważone;
2. 2) Pakiet 2. Rolnictwo ekologiczne;
3. 4) Pakiet 4. Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych poza obszarami Natura 2000;
4. 5) Pakiet 5. Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000;
5. 6) Pakiet 6. Zachowanie zagrożonych zasobów genetycznych roślin w rolnictwie;
6. 7) Pakiet 7. Zachowanie zagrożonych zasobów genetycznych zwierząt w rolnictwie;
7. 8) Pakiet 8. Ochrona gleb i wód;
8. 9) Pakiet 9. Strefy buforowe.

Zgodnie natomiast z § 6 ust. 1 rozporządzenia zobowiązanie rolnośrodowiskowe nie podlega zmianie w trakcie jego realizacji, chyba że przepisy rozporządzenia dopuszczają dokonanie takiej zmiany, w szczególności gdy zmiana ta polega na:

1. 1) zwiększeniu obszaru gruntów rolnych, na których to zobowiązanie jest realizowane w zakresie pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 1, lub zmniejszeniu tego obszaru, jeżeli mimo tego zmniejszenia zobowiązaniem tym będzie objęty obszar gruntów rolnych zadeklarowanych we wniosku o przyznanie pierwszej płatności rolnośrodowiskowej, na których jest prowadzona działalność rolnicza w rozumieniu art. 2 lit. c rozporządzenia nr 73/2009;

1a) jednorazowym zmniejszeniu w drugim roku realizacji tego zobowiązania obszaru gruntów, na których to zobowiązanie jest realizowane, do powierzchni równej powierzchni, do której została przyznana pierwsza płatność rolnośrodowiskowa w ramach poszczególnych wariantów pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 2, 4, 5, 6 lub 8;

1. 2) jednorazowym zwiększeniu w drugim albo trzecim roku realizacji tego zobowiązania obszaru gruntów, na których to zobowiązanie jest realizowane w zakresie pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 4, 5 lub 6;
2. 3) jednorazowym dodaniu w drugim albo trzecim roku realizacji tego zobowiązania poszczególnych wariantów pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 4, 5, 6 lub 7;
3. 4) zmianie:
4. a) miejsca uprawy roślin w ramach wariantu pierwszego, drugiego, piątego, szóstego, siódmego lub ósmego pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 2, lub miejsca uprawy truskawki lub poziomki, lub maliny w ramach wariantu dziewiątego lub dziesiątego pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 2, bez względu na zmianę miejsca realizacji wariantu, z tym że taka zmiana w przypadku rośliny dwuletniej określonej w ust. 1a załącznika nr 4 do rozporządzenia jest dopuszczalna po upływie dwóch lat uprawy tej rośliny, lub
5. b) rośliny uprawianej w ramach wariantu pierwszego, drugiego, piątego, szóstego, siódmego lub ósmego pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 2 lub truskawki, lub poziomki, lub maliny uprawianych w ramach wariantu dziewiątego lub dziesiątego pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 2 na inną roślinę, która może być uprawiana w ramach wariantu pierwszego, drugiego, piątego, szóstego, siódmego lub ósmego pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 2, lub truskawkę, lub poziomkę, lub malinę, które mogą być uprawiane w ramach wariantu dziewiątego lub dziesiątego pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 2, bez względu na zmianę realizowanego wariantu na inny z wymienionych wariantów, z tym że taka zmiana w przypadku rośliny dwuletniej określonej w ust. 1a załącznika nr 4 do rozporządzenia jest dopuszczalna po upływie dwóch lat uprawy tej rośliny, lub
6. c) wielkości obszaru, na którym jest uprawiana dana roślina w ramach wariantu pierwszego, drugiego, piątego, szóstego, siódmego lub ósmego pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 2 lub truskawka, lub poziomka, lub malina w ramach wariantu dziewiątego lub dziesiątego pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 2
7. - jeżeli rośliny te będą uprawiane na gruntach rolnych zadeklarowanych we wniosku o przyznanie pierwszej płatności rolnośrodowiskowej, a całkowity obszar, na którym są realizowane wymienione warianty, nie ulegnie zmianie;
8. 5) zmianie miejsca uprawy roślin lub zmianie uprawianej rośliny w ramach:
9. a) wariantu pierwszego, drugiego lub trzeciego pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 6,
10. b) wariantów pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 8
11. - jeżeli rośliny te będą uprawiane na gruntach rolnych zadeklarowanych we wniosku o przyznanie pierwszej płatności rolnośrodowiskowej i bez względu na zmianę wielkości obszaru, na którym to zobowiązanie jest realizowane;
12. 6) zwiększeniu liczby zwierząt danej rasy lokalnej objętych tym zobowiązaniem w ramach pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 7 lub zmniejszeniu liczby tych zwierząt, jeżeli mimo tego zmniejszenia liczba tych zwierząt nie będzie niższa niż liczba zwierząt danej rasy, do których została przyznana:
13. a) pierwsza płatność rolnośrodowiskowa lub
14. b) płatność rolnośrodowiskowa za 2011 r. - w przypadku gdy zobowiązanie rolnośrodowiskowe w ramach tego pakietu zostało podjęte przed dniem 15 marca 2011 r.;
15. 8) zmianie wariantu pierwszego lub drugiego pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 2 realizowanych na gruntach rolnych, na których jest uprawiana mieszanka wieloletnia traw albo mieszanka wieloletnia traw z motylkowatymi drobnonasiennymi, na wariant trzeci lub czwarty tego pakietu, jeżeli grunty rolne, na których są uprawiane te mieszanki, stały się trwałymi użytkami zielonymi;
16. 9) zmianie wariantu pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 8 na inny z wariantów tego pakietu.

Zmianę zobowiązania rolnośrodowiskowego wprowadza się w planie działalności rolnośrodowiskowej (§ 6 ust. 2). Zmianę zobowiązania rolnośrodowiskowego zgłasza się kierownikowi biura powiatowego Agencji we wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok, w którym rolnik realizuje zmienione zobowiązanie rolnośrodowiskowe, chyba że przepisy rozporządzenia stanowią inaczej (§ 6 ust. 3).

W niniejszej sprawie A Z podjął zobowiązanie rolnośrodowiskowe 2012 r., a organ I instancji przyznał mu decyzją z dnia 4.4.2013 r. płatność rolnośrodowiskową w ramach wariantu 6.1 – Produkcja towarowa lokalnych odmian roślin uprawnych do powierzchni 19,64 ha – działka rolna A. We wniosku o przyznanie kolejnej płatności w 2013 r. rolnik zadeklarował kontynuację realizacji wariantu 6.1, ale na innej działce rolnej J o powierzchni 2,02 ha, na działce ewidencyjnej [...]. Jednocześnie zadeklarował realizację wariantu Wariantu 6.2 – produkcja nasienna towarowa lokalnych roślin uprawnych na działkach A, B, C, D, F położonych na działce ewidencyjnej [...].

Zdaniem Sądu organy zasadnie stwierdziły, że deklaracja realizacji wariantu 6.2 na działce rolnej A w 2013 r. jest niezgodna z § 6 rozporządzenia MRiRW z dnia 13.03.2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2013, poz. 361 ze zm.). Z tego względu prawidłowo odmówiły one przyznania płatności w ramach wariantu 6.2 do działki rolnej A. W ramach pakietu 6 zmiana zobowiązania rolnośrodowiskowego może polegać na

1. - jednorazowym dodaniu w drugim albo trzecim roku realizacji tego zobowiązania poszczególnych wariantów tego pakietu
2. - zmianie miejsca uprawy roślin lub zmianie uprawianej rośliny w ramach danego pakietu jeżeli rośliny te będą uprawiane na gruntach rolnych zadeklarowanych we wniosku o przyznanie pierwszej płatności rolnośrodowiskowej i bez względu na zmianę wielkości obszaru, na którym to zobowiązanie jest realizowane.

Rolnik może wobec tego zmienić miejsce uprawy, zmienić uprawianą roślinę lub jednocześnie zmienić miejsce uprawy i zmienić uprawianą roślinę. Istotą zmiany miejsca uprawianej rośliny ma być zaprzestanie jej uprawy w danym miejscu i rozpoczęcie jej uprawy w innym miejscu.

Rolnik winien przy tym nadal realizować zobowiązanie na powierzchni minimum 0,30 ha przy gruntach rolniczych i pow. 0,15 ha przy uprawach warzywnych w zakresie wariantu 6.1.

Skarżący miał przyznaną płatność w wariancie 6.1 do działki A o pow. 19,64 ha.

Prawidłowe było wobec tego przeniesienie uprawy w wariancie 6.1 z działki A na działkę J. Na samej działce A dokonano natomiast zamiany wariantu 6.1 na wariant 6.2 (ta sama roślina, ta sama powierzchnia, to samo miejsce uprawy). Powołane powyżej przepisy nie zezwalają natomiast na dokonanie zmiany wariantów w ramach tego samego pakietu – 6.

Zasadnie wobec tego organy uznały, że nie było podstaw do przyznania płatności rolnośrodowiskowej w ramach wariantu 6.2 do działki rolnej A na 2013 rok.

Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł o oddaleniu skargi na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j. t. – Dz. U. z 2012 r., poz. 270).