Uzasadnienie
[...] Regionalnej Izby Obrachunkowej uchwałą z dnia [...] stwierdziło nieważność uchwały [...] z dnia [...]w sprawie zmiany budżetu [...] na [...] r., jako podjętej z naruszeniem przepisów wskazanych w uzasadnieniu, w części dotyczącej dokonanych zmian w załączniku nr [...] do uchwały budżetowej w brzmieniu nadanym w załączniku nr [...] do przedmiotowej uchwały tj.:
- - zmniejszenie wydatków w [...]w kwocie [...]zł
- - zwiększenie wydatków w [...]o kwotę [...] zł.
W uzasadnieniu organ wskazał, że przedmiotową uchwałą dokonano rozdysponowania kwoty [...] zł zaplanowanej rezerwy celowej na realizację zadań własnych z zakresu zarządzania kryzysowego poprzez odpowiednie przeniesienie wydatków. Zmiana przeznaczenia rezerw celowych została zaopiniowana pozytywnie przez[...].
Zgodnie z art. 222 ust. 4 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2077 ze zm.), dalej u.f.p., zarząd jednostki samorządu terytorialnego dokonuje podziału rezerwy ogólnej i rezerw celowych. Zgodnie z art. 259 ust. 1 u.f.p. rezerwy celowe mogą być przeznaczone wyłącznie na cel, na jaki zostały utworzone, oraz wykorzystane zgodnie z klasyfikacją budżetową wydatków. Rezerwa celowa dotycząca zadań z zakresu zarządzania kryzysowego jest rezerwą obligatoryjną tworzoną na podstawie art. 26 ust. 4 ustawy z dnia 26 kwietnia 2007 r. o zarządzaniu kryzysowym (Dz. U. z 2018 r., poz. 1401 ze zm.), albowiem zgodnie z tym przepisem w budżecie jednostki samorządu terytorialnego tworzy się rezerwę celową na realizację zadań własnych z zakresu zarządzania kryzysowego w wysokości nie mniejszej niż 0,5 % wydatków budżetu jednostki samorządu terytorialnego, pomniejszonych o wydatki inwestycyjne, wydatki na wynagrodzenia i pochodne oraz wydatki na obsługę długu.
Zdaniem organu rozdysponowanie rezerwy celowej na realizacje zadań własnych z zakresu zarządzania kryzysowego w kwocie [...] zł nie mieściło się w pojęciu sytuacji kryzysowej i nie było związane z sytuacją zagrożenia.
W ocenie organu uchwała była sprzeczna z art. 222 ust. 4 i art. 259 ust. 1 u.f.p. w zw. z art. 26 ust. 4 oraz art. 2 i art. 3 pkt 1 ustawy o zarządzaniu kryzysowym.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu strona skarżąca ([...]) wniosła o uchylenie zaskarżonej uchwały w całości.
Podniesiono zarzut naruszenia:
- - art. 259 ust. 2 u.f.p. poprzez bezzasadne przyjęcie, że przepis ten nie obowiązuje w przedmiotowej sprawie.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem oceny w niniejszej sprawie jest legalność uchwały [...] z dnia [...]r. w sprawie zmiany budżetu [...]na [...] r., w części dotyczącej dokonanych zmian w załączniku nr [...] do uchwały budżetowej w brzmieniu nadanym w załączniku nr [...] do przedmiotowej uchwały tj.:
- - zmniejszenie wydatków w [...]w kwocie [...] zł
- - zwiększenie wydatków w [...]o kwotę [...] zł.
Sąd po przeanalizowaniu akt sprawy stwierdził, że [...]Regionalnej Izby Obrachunkowej uchwałą z dnia [...]zasadnie stwierdziło nieważność uchwały [...]z dnia [...]r. we wskazanej części. Zastrzeżenia dotyczące powyższej części przedmiotowej uchwały były bowiem uzasadnione.
Zgodnie z art. 222 ust. 1 u.f.p. w budżecie jednostki samorządu terytorialnego tworzy się rezerwę ogólną, w wysokości nie niższej niż 0,1% i nie wyższej niż 1% wydatków budżetu.
Zgodnie z art. 222 ust. 2 w budżecie jednostki samorządu terytorialnego mogą być tworzone rezerwy celowe:
- 1) na wydatki, których szczegółowy podział na pozycje klasyfikacji budżetowej nie może być dokonany w okresie opracowywania budżetu jednostki samorządu terytorialnego;
- 2) na wydatki związane z realizacją programów finansowanych z udziałem środków, o których mowa w art. 5 ust.1 pkt 2;
- 3) gdy odrębne ustawy tak stanowią.
Suma rezerw celowych, o których mowa w ust. 2 pkt 1 i 3, nie może przekroczyć 5% wydatków budżetu jednostki samorządu terytorialnego (art. 222 ust. 3).
Zarząd jednostki samorządu terytorialnego dokonuje podziału rezerw, o których mowa w ust.1 i 2 (art. 222 ust. 4).
Zgodnie natomiast z art. 259 ust. 1 u.f.p. rezerwy celowe mogą być przeznaczone wyłącznie na cel, na jaki zostały utworzone, oraz wykorzystane zgodnie z klasyfikacją budżetową wydatków.
Zarząd jednostki samorządu terytorialnego może, po uzyskaniu pozytywnej opinii komisji właściwej do spraw budżetu organu stanowiącego jednostki samorządu terytorialnego, dokonać zmiany przeznaczenia rezerwy celowej (art. 259 ust. 2).
Z kolei na podstawie art. 26 ust. 4 ustawy z dnia 26 kwietnia 2007 r. o zarządzaniu kryzysowym w budżecie jednostki samorządu terytorialnego tworzy się rezerwę celową na realizację zadań własnych z zakresu zarządzania kryzysowego w wysokości nie mniejszej niż 0,5 % wydatków budżetu jednostki samorządu terytorialnego, pomniejszonych o wydatki inwestycyjne, wydatki na wynagrodzenia i pochodne oraz wydatki na obsługę długu.
W sprawie okolicznością bezsporną jest to, że doszło do zmiany uchwały budżetowej w części obejmującej przekazanie środków pieniężnych w kwocie [...] zł z rezerwy celowej utworzonej na zarządzanie kryzysowe do innego działu budżetu (edukacja). Aktualnie środki te nie mogą być wykorzystane na cele związane w zarządzaniem kryzysowym.
W ocenie strony skarżącej jej działanie było racjonalne, gdyż do przesunięcia wskazanych środków doszło pod koniec roku budżetowego, a zatem nie mogło już dojść do ich wykorzystania na zarządzanie kryzysowe.
Wskazać należy jednak, że zgodnie z dominującym nurtem orzecznictwa sądowoadministracyjnego rezerwa celowa związana z zarządzaniem kryzysowym ma charakter obligatoryjny i nie jest możliwe przekazanie środków pieniężnych z takiej rezerwy na inne cele budżetowe. Przepis art. 259 ust. 2 u.f.p. dotyczy bowiem rezerwy celowej fakultatywnej, a nie rezerwy celowej obligatoryjnej, w tym dotyczącej zarządzania kryzysowego.
Jak wskazał NSA w wyroku z dnia 18 grudnia 2014 r., sygn. akt II GSK 1805/13 (orzeczenia.nsa.gov.pl): "przepis art. 259 ust. 2 ustawy o finansach publicznych dotyczy wyłącznie rezerw celowych mających charakter fakultatywny, tj. takich, których utworzenie nastąpiło z woli organu stanowiącego jednostki samorządu terytorialnego, a nie rezerw celowych, o których obowiązku stanowią odrębne ustawy. Obowiązek utworzenia rezerwy celowej nakładają przepisy ustawy zarządzaniu kryzysowym. Zgodnie z art. 26 ust. 4 tej ustawy w budżecie jednostki samorządu terytorialnego tworzy się rezerwę celową na realizację zadań własnych z zakresu zarządzania kryzysowego. Celowy charakter tej rezerwy powoduje, że w razie niezaistnienia w roku budżetowym sytuacji kryzysowej rezerwa nie może zostać rozwiązana, jak również ze środków tej rezerwy nie można dokonywać wydatków nieobjętych systemem zarządzania kryzysowego (zob. postanowienie NSA z dnia 10 stycznia 2013 r. sygn. akt II GZ 505/12, wyrok WSA w Gdańsku z 28 listopada 2012 r. sygn. akt I SA/Gd 1171/12, Uchwała RIO w Poznaniu z dnia 8 maja 2013 r., 11/605/13, Uchwała RIO w Warszawie z dnia 29 kwietnia 2014 r., 12.182.14)". Pogląd ten Sąd orzekający w prawie w pełni podziela.
Z tego względu [...] Regionalnej Izby Obrachunkowej zasadnie w ocenie Sądu uchwałą z dnia[...] stwierdziło nieważność uchwały[...] z dnia [...]r. w sprawie zmiany budżetu [...]na [...] r. we wskazanej części.
Ze względu na powyższe Sąd orzekł o oddaleniu skargi na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2018, poz. 1302).