Uzasadnienie
III SA/Po 333/16
Uzasadnienie.
Dyrektor ZUS postanowieniem z dnia[...], na podstawie art. 61 a § 1 w zw. z art. 58 § 1 kpa oraz art. 33 § 1 pkt. 1, 4, 7 i 10, art. 17 i art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2014 r., poz. 1619 ze zm.) odmówił wszczęcia postępowania w przedmiocie wniesionych przez x w dniu [...]r. zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie tytułów wykonawczych z dnia [...]r.
W uzasadnieniu postanowienia organ stwierdził, że na podstawie powyższych tytułów wykonawczych organ wszczął egzekucję i dokonał zajęcia wynagrodzenia za pracę. x poprzez pełnomocnika wniosła pismami nadanymi w dniu [...] r. o przywrócenie terminu do wniesienia zarzutów dotyczących egzekucji prowadzonej na podstawie tytułów wykonawczych o nr [...] z dnia [...] r. Postanowieniem z dnia [...] r. organ I instancji odmówił stronie przywrócenia terminu do wniesienia zarzutów. Zgodnie z art. 61 a § 1 kpa w zw. z art. 18 u.p.e.a. gdy żądanie wskazane w art. 61 kpa zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte organ wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Z tego względu organ odmówił wszczęcia przedmiotowego postępowania.
W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżąca zarzuciła naruszenie:
- - art. 107 § 3 kpa poprzez niewykazanie faktów uznanych za udowodnione i dowodów na których oparł się organ
- - art. 8 kpa poprzez nieuwzględnienie słusznego interesu dłużniczki
- - art. 7, art. 77 § 1, art. 80 kpa poprzez naruszenie zasady obiektywizmu i jednostronne rozpatrzenie materiału dowodowego.
Skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia i wszczęcie postępowania w przedmiocie zarzutów. Zarzuciła, że nie wniosła zarzutów w terminie, gdyż organ wprowadził ją w błąd – na kopercie oznaczono tylko numer pierwszego tytułu wykonawczego [...], wobec czego nie zapoznała się z całością zawartości koperty, pozostając w przekonaniu, że zawiera ona tylko ten tytuł wykonawczy. Opis koperty nie zawierał wobec tego jej całej zawartości, co miało być błędem organu. Skarżąca podkreśliła, że w czasie gdy otrzymała przesyłkę od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, jej pracodawca poinformował ją o zajęciu wynagrodzenia na podstawie tytułu wykonawczego. Nie informowano jej natomiast o kwocie zajęcia. Z uwagi na fakt, że tytuł wykonawczy o numerze [...].opiewał na kwotę [...]zł, skarżąca nie wnosiła zastrzeżeń do zajęcia. Dopiero [...] r. dowiedziała się, że jej wynagrodzenie zostało zajęte na kwotę przekraczającą [...] razy należność wskazaną w tytule wykonawczym o numerze [...]
Ponadto uchybienie terminu miało wynikać z błędnej podstawy prawnej podanej w pouczeniu odnośnie 7 dniowego terminu na złożenie zarzutów. Podano bowiem art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, który nie precyzuje terminu do wnoszenia zarzutów, a jedynie podaje ich zakres. Pouczenie o środkach zaskarżenia winno być jasne i czytelne.
Te okoliczności w ocenie strony uzasadniają przywrócenie terminu do wniesienia zarzutów oraz wszczęcie postępowania w przedmiocie wniesionych zarzutów.
Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia [...]na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 kpa w zw. z art. 144 i art. 61 a § 1 kpa oraz art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.
Organ wskazał w uzasadnieniu postanowienia, że warunkiem odmowy wszczęcia postępowania w trybie art. 61 a § 1 kpa jest wniesienie podania przez osobę nie będącą stroną lub zaistnienie innych uzasadnionych przyczyn uniemożliwiających wszczęcie postępowania. Chodzi o sytuacje stanowiące oczywistą przeszkodę do wszczęcia i prowadzenia danego postępowania (np. w danej sprawie postępowanie się toczy czy zostało zakończone lub nie ma podstaw materialnoprawnych do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym).
W niniejszej sprawie strona wniosła zarzuty po upływie ustawowego terminu, a organ I instancji postanowieniem z dnia [...] r. odmówił jej przywrócenia terminu do dokonania tej czynności. Z tego względu organ I instancji zasadnie postanowieniem z tej samej daty odmówił stronie wszczęcia postępowania w zakresie wniesionych zarzutów. Zarzuty te nie mogły bowiem zostać rozpatrzone merytorycznie.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu x, wniosła o uchylenie postanowień organów obu instancji, zarzucając im naruszenie:
- - art. 107 § 3 kpa poprzez niewykazanie faktów uznanych za udowodnione i dowodów na których oparł się organ
- - art. 8 kpa poprzez nieuwzględnienie słusznego interesu dłużniczki
- - art. 7, art. 77, art. 80 kpa poprzez naruszenie zasady obiektywizmu i jednostronne rozpatrzenie materiału dowodowego.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, z późn. zm.) sąd w zakresie swej właściwości sprawuje kontrolę zaskarżonych decyzji pod względem ich zgodności z prawem materialnym, przepisami postępowania oraz procedowania organu przed wydaniem decyzji.
Stosownie do art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. - Dz. U. z 2016 r., poz. 718), dalej p. p. s. a., w postępowaniu przed sądem obowiązuje zasada oficjalności, w myśl Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest jednak do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także niepodnoszonych w skardze.
Dokonując oceny legalności zaskarżonego postanowienia według powyższych przepisów, Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 61 a § 1 kpa w zw. z art. 18 u.p.e.a. gdy żądanie wskazane w art. 61 kpa zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte organ wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.
Warunkiem odmowy wszczęcia postępowania w trybie art. 61 a § 1 kpa jest wniesienie podania przez osobę nie będącą stroną lub zaistnienie innych uzasadnionych przyczyn uniemożliwiających wszczęcie postępowania. Chodzi o sytuacje stanowiące oczywistą przeszkodę do wszczęcia i prowadzenia danego postępowania (np. w danej sprawie postępowanie się toczy czy zostało zakończone lub nie ma podstaw materialnoprawnych do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym) – zob. m. in. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2011, s. 296-298.
W niniejszej sprawie na podstawie tytułów wykonawczych nr [...] z dnia [...] r. organ wszczął egzekucję i dokonał zajęcia wynagrodzenia za pracę. Odpisy tytułów wykonawczych wraz z zawiadomieniami o zajęciu prawa majątkowego – wynagrodzenia za pracę zostały doręczone skutecznie zobowiązanej w dniu [...] r. (były to okoliczności bezsporne). Tytuły wykonawcze zawierały pouczenie o prawie do wniesienia do organu egzekucyjnego zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego.
x poprzez pełnomocnika wniosła pismami nadanymi w dniu [...]r. o przywrócenie terminu do wniesienia zarzutów dotyczących egzekucji prowadzonej na podstawie tytułów wykonawczych o nr [...] z dnia [...] r.
Dyrektor Zakładu Ubezpieczeń Społecznych postanowieniem z dnia [...]odmówił skarżącej przywrócenia terminu do wniesienia zarzutów. Organ II instancji postanowieniem z dnia [...] r. utrzymał to postanowienie w mocy.
W świetle powyższego, w ocenie Sądu organy obu instancji zasadnie stwierdziły w przedmiotowej sprawie, że zarzuty strony, jako wniesione po wymaganym terminie, nie mogły zostać rozpatrzone merytorycznie. Nie było zatem podstaw do wszczęcia postępowania w zakresie zarzutów jako środka zaskarżenia wniesionego po terminie.
Mając powyższe na uwadze, Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), oddalił skargę.