Uzasadnienie
Uzasadnienie.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej postanowieniem z dnia [...] r., na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 w zw. z art. 144 kpa oraz art. 64 e § 1 i § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1314 ze zm.), dalej: u.p.e.a., po rozpatrzeniu zażalenia X na postanowienie Dyrektora [...]Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r. odmawiające umorzenia kosztów egzekucyjnych w kwocie [...] zł, powstałych w toku prowadzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie wskazanych tytułów wykonawczych, utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.
W uzasadnieniu organ wskazał, że [...] r. strona wniosła o umorzenie kosztów egzekucyjnych w kwocie [...] zł. Dyrektor [...]Zakładu Ubezpieczeń Społecznych postanowieniem z dnia [...]r. odmówił umorzenia kosztów egzekucyjnych w kwocie [...] zł.
W zażaleniu na powyższe postanowienia skarżący wskazał, m. in., że nie uchylał się od obowiązków wobec ZUS. Nie otrzymywał informacji dotyczących należności z tytułu obowiązujących składek ZUS ani w przedmiocie kosztów egzekucyjnych.
Organ II instancji w uzasadnieniu postanowienia powołał się na przepis art. 64 e § 1 u.p.e.a, zgodnie z którym organ egzekucyjny może umorzyć w całości lub w części przypadające na jego rzecz koszty egzekucyjne.
Zgodnie natomiast z § 2 art. 64 e koszty egzekucyjne mogą być umorzone, jeżeli:
- 1) stwierdzono nieściągalność od zobowiązanego dochodzonego obowiązku lub gdy zobowiązany wykaże, że nie jest wstanie ponieść kosztów egzekucyjnych bez znacznego uszczerbku dla swojej sytuacji finansowej;
- 2) za umorzeniem przemawia ważny interes publiczny;
- 3) ściągnięcie tylko kosztów egzekucyjnych spowodowałoby niewspółmierne wydatki egzekucyjne.
Organ podkreślił, że umorzenie kosztów egzekucyjnych jest uprawnieniem, a nie obowiązkiem i pozostaje w sferze uznania administracyjnego. Co do zasady, to zobowiązany ponosi koszty egzekucyjne.
W przedmiotowej sprawie Dyrektor Zakładu Ubezpieczeń Społecznych decyzją z dnia [...]r. stwierdził, że skarżący jest dłużnikiem z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie społeczne i ubezpieczenie zdrowotne, a zadłużenie wraz z odsetkami za zwłokę, naliczonymi na dzień wydania decyzji, wynosi [...] zł.
Wobec zaległości wynikających z powyższej decyzji w dniu [...] r. wystawiono tytuły wykonawcze. Organ I instancji w dniu [...] r. skierował zawiadomienia o zajęciu wynagrodzenia za pracę skarżącego.
Na skutek wniosku skarżącego, organ I instancji postanowieniem z dnia [...] r. rozłożył na [...]raty zapłatę kosztów egzekucyjnych w łącznej kwocie [...] zł. Na dzień złożenia wniosku ([...] r.) zaległość z tytułu kosztów egzekucyjnych wynosiła [...]zł.
Ponadto, ustalono w toku prowadzonego postępowania przed organem II instancji, że skarżący nie posiada zaległości z tytułu kosztów egzekucyjnych (strona uregulowała należne koszty egzekucyjne wynikające z postanowienia organu I instancji z dnia [...] r.), zatem jest wobec niego prowadzone skuteczne postępowanie egzekucyjne w zakresie zaległości z tytułu składek ZUS.
Poza tym wskazano, że skarżący osiąga dochody w kwocie [...] zł miesięcznie ([...]). Jego miesięczne wydatki wynoszą natomiast [...] zł. Posiada majątek: [...].
Organ wskazał, że skarżący dysponuje miesięcznymi dochodami przekraczającymi miesięczne wydatki.
Zdaniem organu II instancji, w sprawie nie zachodziły przesłanki do umorzenia kosztów egzekucyjnych wskazane w art. 64 e § 2 u.p.e.a.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu X wniósł o uchylenie decyzji organu II instancji z dnia [...] r. oraz decyzji organu I instancji z dnia [...] r., zarzucając naruszenie:
- - art. 64 e § 1 u.p.e.a. poprzez niezasadne obciążenie strony kosztami egzekucyjnymi bez dokonania analizy jej sytuacji majątkowej
- - art. 12 kpa w zw. z art. 37 § 1 pkt. 2 kpa poprzez przewlekłe prowadzenie postępowania (od [...] r.)
- - art. 9 kpa
- - art. 80 kpa w zw. z art. 77 § 1 kpa poprzez dokonanie niewyczerpujących ustaleń faktycznych w zakresie sytuacji majątkowej skarżącego.
Strona wniosła o przeprowadzenie dowodu z dokumentów załączonych do skargi.
W odpowiedzi na skargę, organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w skarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył co następuje
Skarga jest nieuzasadniona.
W niniejszej sprawie Dyrektor [...]Zakładu Ubezpieczeń Społecznych decyzją z dnia [...]r. stwierdził, że skarżący jest dłużnikiem z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie społeczne i ubezpieczenie zdrowotne, a zadłużenie wraz z odsetkami za zwłokę naliczonymi na dzień wydanie decyzji wynosi [...] zł.
W dniu[...] r. wystawiono tytuły wykonawcze, a organ I instancji w dniu[...] r. skierował zawiadomienia o zajęciu wynagrodzenia za pracę skarżącego.
Postanowieniem z dnia [...] r. organ I instancji rozłożył na [...]raty zapłatę kosztów egzekucyjnych w łącznej kwocie [...] zł.
Na dzień złożenia wniosku ([...]r.) zaległość z tytułu kosztów egzekucyjnych wynosiła [...] zł. Dyrektor [...] Zakładu Ubezpieczeń Społecznych postanowieniem z dnia [...] r. odmówił umorzenia kosztów egzekucyjnych w kwocie [...]zł.
Organ II instancji po rozpatrzeniu zażalenia strony utrzymał w mocy powyższe postanowienie organu I instancji.
Zdaniem Sądu, organy obu instancji wydały swoje postanowienia zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.
Zgodnie z art. 64 e § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny może umorzyć w całości lub w części przypadające na jego rzecz koszty egzekucyjne.
Jak wynika zaś z § 2 art. 64 e koszty egzekucyjne mogą być umorzone, jeżeli:
- 1) stwierdzono nieściągalność od zobowiązanego dochodzonego obowiązku lub gdy zobowiązany wykaże, że nie jest wstanie ponieść kosztów egzekucyjnych bez znacznego uszczerbku dla swojej sytuacji finansowej;
- 2) za umorzeniem przemawia ważny interes publiczny;
- 3) ściągnięcie tylko kosztów egzekucyjnych spowodowałoby niewspółmierne wydatki egzekucyjne.
Organy zasadnie stwierdziły, że umorzenie kosztów egzekucyjnych jest uprawnieniem organu, istniejącym w ramach uznania administracyjnego. Nie jest to zatem obowiązek organu.
Organ podejmując swoją decyzję w tym zakresie winien jednak wyczerpująco uzasadnić swoje stanowisko, w szczególności dokonując analizy sytuacji finansowej strony zobowiązanej.
W ocenie Sądu, zaskarżone postanowienie organu II i poprzedzające je postanowienie organu I instancji zostały uzasadnione w prawidłowy sposób.
Organ II instancji dokonał odpowiedniej analizy sytuacji finansowej skarżącego. Wskazał, m. in., że skarżący osiąga dochody w kwocie [...] zł miesięcznie ([...]). Jego miesięczne wydatki wynoszą natomiast [...] zł. Posiada majątek: [...].
Zdaniem Sądu zatem, w przedmiotowej sprawie nie było wskazanych w treści § 2 art. 64 e u.p.e.a. przesłanek do umorzenia kosztów egzekucyjnych.
Zasadnie organ II instancji uznał, że w sprawie nie stwierdzono nieściągalności od zobowiązanego dochodzonego obowiązku. Prowadzone jest bowiem postępowanie egzekucyjne dotyczące zaległych składek ZUS. Jest to postępowanie skuteczne, co oznacza, że istnieją składniki majątkowe (majątek nieruchomy i ruchomy), mogące stanowić przedmiot takiego postępowania.
Zobowiązany nie wykazał, jak słusznie ocenił organ, że nie jest w stanie ponieść kosztów egzekucyjnych bez znacznego uszczerbku dla swojej sytuacji finansowej. Wskazuje na to zarówno sytuacja finansowa skarżącego jak i wysokość spornych kosztów egzekucyjnych. Ponadto, co podkreślił organ, skarżący uregulował wymagane koszty egzekucyjne.
Organ trafnie uznał ponadto, w ocenie Sądu, że za umorzeniem nie przemawia ważny interes publiczny. Kategoria ta dotyczy bowiem sytuacji wyjątkowych, odnoszących się do pojęcia interesu publicznego. Taka wyjątkowa sytuacja nie miała miejsca w niniejszej sprawie. Organ zasadnie wskazał w uzasadnieniu postanowienia, że co do zasady koszty egzekucyjne dotyczą należności związanych z prowadzeniem postępowania egzekucyjnego w przedmiocie należności o charakterze publicznoprawnym. Wyjątki od zasady ponoszenia kosztów egzekucyjnych winny być w tym kontekście stosowane jedynie w nadzwyczajnych przypadkach.
W sprawie nie zaistniała ponadto kolejna przesłanka umożliwiająca umorzenie kosztów (ściągnięcie tylko kosztów egzekucyjnych spowodowałoby niewspółmierne wydatki egzekucyjne).
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności należało uznać, że postanowienia organów obu instancji zostały wydane zgodnie z prawem, w szczególności zgodnie z art. 64 e § 1 i § 2 u.p.e.a.
Z tego względu Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302).