Uzasadnienie
Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa Kierownik w P decyzją z dnia [...] 2012 r. odmówił A K przyznania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) na rok 2010.
Decyzję w tym zakresie doręczono stronie dnia 27 września 2012 r.
Pismem z dnia 10 kwietnia 2013 r. strona wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od powyższej decyzji. Jako powód uchybienia terminu strona wskazała znaczny uszczerbek na zdrowiu.
Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P postanowieniem z dnia [...] 2013 r. odmówił stronie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.
W uzasadnieniu organ wskazał, że wnioskodawczyni nie złożyła dokumentów, z których wynikałoby, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony.
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P pismem z dnia [...] 2014 r. wezwał stronę o uzupełnienie braku powyższego wniosku poprzez wniesienie odwołania od decyzji organu I instancji. W piśmie wskazano ponadto, że strona powinna uprawdopodobnić brak winy w uchybieniu terminu.
Pismem z dnia 20 stycznia 2014 r. strona wniosła odwołanie od decyzji organu I instancji.
Postanowieniem z dnia [...] 2014 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P odmówił stronie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia środka zaskarżenia, wobec czego nie spełniona została przesłanka z art. 58 § 1 kpa.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu strona podniosła przede wszystkim argumentację merytoryczną dotyczącą niezasadności odmowy przyznania jej przedmiotowych płatności.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Materialnoprawną podstawą rozstrzygnięcia zaskarżonego orzeczenia stanowił art. 58 k.p.a., zgodnie z którym w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy (art. 58 § 1 k.p.a.). Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (art. 58 § 2 k.p.a.), przy czym przywrócenie terminu do złożenia prośby przewidzianej w § 2 jest niedopuszczalne (art. 58 § 3 k.p.a.).
Z powołanej regulacji wyraźnie wynika, że organ administracji publicznej jest obowiązany przywrócić termin, gdy zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki: (a) uchybienie terminu nastąpiło bez winy zainteresowanego i brak winy zostanie uprawdopodobniony; (b) zainteresowany złożył wniosek o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminu; (c) zainteresowany dopełnił czynności, dla której określony był termin jednocześnie ze złożeniem wniosku o przywrócenie terminu.
W doktrynie i orzecznictwie utrwalony jest pogląd, że przy ocenie braku winy organ administracji publicznej powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Brak winy zachodzi tylko wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 listopada 2012 r. sygn. akt I OSK 1257/11, publ. http//orzeczenia.nsa.gov.pl). Przywrócenie terminu może więc mieć miejsce wtedy, gdy jego uchybienie nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największej staranności. Przywrócenie terminu nie jest natomiast możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa.
Obowiązkiem wnoszącego prośbę o przywrócenie terminu jest uprawdopodobnienie okoliczności, które spowodowały niemożność dokonania czynności w terminie. Strona powinna zatem uprawdopodobnić, że mimo zachowania należytej staranności nie mogła dokonać czynności w terminie z powodu istnienia przeszkody od niej niezależnej, trudnej w danych warunkach do przezwyciężenia.
Uprawdopodobnienie, o którym mowa w art. 58 § 1 k.p.a. jest środkiem zastępczym dowodu nie dającym pewności, lecz jedynie czyniącym wiarygodne twierdzenia o danym fakcie, który wskazuje na niemożliwość dokonania danej czynności z powodu przeszkód niemożliwych do przezwyciężenia. Brak winy w uchybieniu terminu zachodzi tylko wtedy, gdy dokonanie czynności było niemożliwe z uwagi na przeszkodę, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Jako kryterium przy ocenie winy w uchybieniu terminu należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej w danych okolicznościach można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Oznacza to, że przywrócenie terminu mogą uzasadniać wyłącznie obiektywne, występujące bez woli strony okoliczności, które mimo dołożenia odpowiedniej staranności w prowadzeniu własnych spraw uniemożliwiały dokonanie czynności w przewidzianym terminie.
Uprawdopodobniając brak winy w uchybieniu terminu, skarżąca powinna stosowną argumentacją uwiarygodnić swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda w dokonaniu czynności była od niej niezależna.
W przypadku wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania organem właściwym do jego rozpoznania jest organ II instancji, zgodnie z art. 59 § 1 k.p.a.
Oznacza to, że postanowienie organu I instancji z dnia [...] 2013 r. zostało wydane bez podstawy prawnej. Z tego względu należało stwierdzić nieważność tego aktu, co też uczynił prawidłowo organ II instancji w swoim postanowieniu z dnia 3 grudnia 2013 r. (k. 25 akt sądowych).
Sąd dokonując oceny postanowienia organu II instancji z dnia [...] 2014 r. uznał, że zostało ono wydane zgodnie z obowiązującymi przepisami.
We wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania strona nie wskazała jakichkolwiek konkretnych okoliczności uprawdopodabniających brak jej winy w uchybieniu terminu do dokonania tej czynności. Jako powód uchybienia strona wskazała jedynie na "znaczny uszczerbek na zdrowiu". Nie sprecyzowała o jaką chorobę chodziło, w jakim terminie ona wystąpiła itd. Nie przedłożono też żadnej dokumentacji lekarskiej potwierdzającej istnienie faktu na który powoływała się strona w tym zakresie. Ponadto, strona nie wykazała daty, od której ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia środka zaskarżenia.
Strona nie dokonała ww. czynności również po otrzymaniu wezwania organu II instancji o uzupełnienie wniosku poprzez wniesienie odwołania, w którym to wezwaniu organ wskazywał na przesłanki z art. 58 k.p.a. uzasadniające przywrócenie terminu do dokonania danej czynności procesowej.
Samo wniesienie prośby o przywrócenie terminu bez uprawdopodobnienia okoliczności z art. 58 k.p.a. musi skutkować odmową przywrócenia terminu (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 lutego 2000 r., SA/Sz 2125/98, Lex Polonica nr 350238).
Ze względu na powyższe okoliczności skarga okazała się bezzasadna i należało orzec o jej oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. 2012, poz. 270).