Uzasadnienie
Burmistrz R., postanowieniem z dnia [...] r., nr [...], wydanym na podstawie art. 93 ust. 4 i 5 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jednolity: Dz. U. z 2004 r., Nr 261, poz. 2603 ze zm.) oraz art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zaopiniował negatywnie przedłożony przez wnioskodawcę wstępny projekt podziału w części dotyczącej nieruchomości oznaczonej jako działka o numerze ewidencyjnym [...], o powierzchni [...] ha, położonej w R..
W uzasadnieniu powyższego postanowienia organ administracji pierwszej instancji wskazał, iż z wnioskiem o wydanie opinii na proponowany wstępny projekt podziału czterech działek, w tym działki o numerze ewidencyjnym [...] położonej w miejscowości R., stanowiącej własność małżonków J. i S. D. wystąpiła Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad w P..
Organ stwierdził, że niemożliwe jest określenie zgodności zaproponowanego podziału przedmiotowej nieruchomości z ustaleniami obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego gminy i miasta R., zatwierdzonego uchwałą Rady Miejskiej w R., nr [...], z dnia [...] r. ([...]) oraz wydzielenie z działki nr [...] obszaru o powierzchni [...] ha z przeznaczeniem pod funkcję komunikacyjną. Przedmiotowa nieruchomość jest bowiem oznaczona symbolem [...] – istniejąca stacja "A", dotychczasowe użytkowanie nie ulega zmianie".
Na powyższe postanowienie zażalenie złożyli małżonkowie J. i S. D. podnosząc, że obawiają się zamknięcia dojazdu do ich stacji "A" oraz, że fizycznie niemożliwa jest budowa ronda bez wejścia na ich nieruchomość.
Postanowieniem z dnia [...], nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie.
W motywach powyższego rozstrzygnięcia wyjaśniło, że w świetle wspomnianego powyżej zapisu zamieszczonego w planie zagospodarowania przestrzennego, zaproponowane we wstępnym projekcie podziału przedmiotowej nieruchomości wydzielenia pasa terenu pod poszerzenie skrzyżowania dróg jest sprzeczne z ustaleniami powyższego planu i w związku z tym nie może zostać zaopiniowane pozytywnie.
W skardze wniesionej na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu małżonkowie J. i S. D. wskazali, że każde wydane dotychczas rozstrzygnięcie o podziale narusza ich sytuację materialną ograniczając lub uniemożliwiając prowadzenie działalności gospodarczej.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga okazała się uzasadniona, jednakże z przyczyn odmiennych aniżeli w niej zawarte.
Rozpoznając wniesioną skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny, zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), a także art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) bada, czy zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, a w szczególności czy przy jego wydawaniu doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów postępowania, dającego podstawę do jego wznowienia, względnie mającego istotny wpływ na wynik tego postępowania (art. 145 powyższej ustawy).
Bezspornym jest, że pismem z dnia [...] r. Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w P. wniosła o wydanie opinii w zakresie opracowanego wstępnego projektu podziału m.in. przedmiotowej nieruchomości stanowiącej własność małżonków J. i S. D. pod przebudowę skrzyżowania w ciągu drogi krajowej nr [...] i drogi wojewódzkiej nr [...].
Analiza treści zawiadomień z dnia [...] r. i [...] r., wystosowanych do wnioskodawcy oraz właścicieli poszczególnych działek, nie pozostawia wątpliwości, co do tego, że organ pierwszej instancji, wszczął i prowadził odrębne postępowanie administracyjne "w sprawie wydania postanowienia opiniującego zgodność z ustaleniami planu miejscowego proponowanego podziału nieruchomości" m.in. należącej do skarżących. Wobec powyższego zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego i poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji wydane zostały w toku tego właśnie postępowania.
Tymczasem w orzecznictwie zostało już jednoznacznie wyjaśnione, że opiniowanie zgodności proponowanego podziału nieruchomości z ustaleniami planu miejscowego nie może być przedmiotem odrębnego postępowania administracyjnego. Postanowienie wyrażające opinię, o której mowa w art. 93 ust. 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami jest wydane w toku postępowania administracyjnego w sprawie o podział nieruchomości (patrz m.in. uchwała (5) NSA z dnia 1 marca 1999 r., sygn. akt OPK 1/99, ONSA z 1999 r., Nr 3, poz. 84 oraz wyrok NSA z dnia 23 września 1998 r. sygn. akt SA/Rz 899/98, OSP z 1999 r., Nr 5, poz. 106).
Treść art. 93 ust. 4 i 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie daje podstaw do przyjęcia, by postanowienie w przedmiocie opinii dotyczącej projektu podziału nieruchomości z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego zapadało w toku postępowania odrębnego od tego, którego przedmiotem jest podział nieruchomości. Wyjątkiem od tej reguły jest opinia projektu podziału w postępowaniu prowadzonym przez sąd powszechny, z tym zastrzeżeniem, że nie wydaje się wówczas postanowienia.
Postanowienie podejmowane w trybie art. 93 ust. 4 wskazanej wcześniej ustawy jest częścią (etapem) postępowania o zatwierdzenie podziału nieruchomości. Nie jest zatem dopuszczalne prowadzenie postępowania zmierzającego do zaopiniowania proponowanego podziału nieruchomości w celu ułatwienia wnioskodawcy decyzji, co do tego czy celowe jest domaganie się wszczęcia postępowania o podział nieruchomości. Wydanie postanowienia opiniującego zgodność podziału z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego w takiej sytuacji nie znajduje podstawy ani w art. 93 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami, ani w żadnym innym przepisie prawa.
Wydanie zaskarżonego postanowienia poza postępowaniem w przedmiocie podziału nieruchomości uniemożliwia Sądowi przeprowadzenie kontroli orzeczeń organów obu instancji.
Mając na uwadze opisane powyżej uchybienie, zdaniem Sądu, organy obu instancji dopuściły się naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik niniejszej sprawy. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c powołanej wcześniej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Burmistrza R. nie odpowiadają prawu i orzekł o ich uchyleniu.
O kosztach postanowiono w myśl art. 200, a w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia w oparciu o art. 152 powołanej powyżej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
/-/ M. Bejgerowska /-/ W. Długaszewska /-/ M. Kosewska