Uzasadnienie
W dniu 29 października 2009 r. Instytucja Zarządzająca Wielkopolskim Regionalnym Programem Operacyjnym (WRPO) na lata 2007 – 2013 ogłosiła konkurs nr 07/I/2009 dla Działania 1.2 "Wsparcie rozwoju MSP". W dniu 8 grudnia 2009 r. spółka A przystąpiła do tego konkursu, składając wniosek wraz z dokumentacją aplikacyjną projektu pt. "Rozwój przedsiębiorstwa poprzez zakup nowoczesnych maszyn w celu wdrożenia innowacyjnych usług w zakresie budowy dróg i autostrad".
Po przeprowadzeniu merytorycznej weryfikacji dokumentacji konkursowej wnioskodawca został poinformowany pismem Dyrektora Departamentu Wdrażania Programu Regionalnego Urzędu Marszałkowskiego Województwa Wielkopolskiego z dnia 17 maja 2010 r. nr [...] o pozytywnym wyniku oceny merytorycznej. Projekt uzyskał łącznie 27 punktów, co stanowi 75 % maksymalnej liczby punków możliwej do uzyskania.
W uzasadnieniu wskazano, że w ramach kryterium nr 5 Komisja Oceny Projektów przyznała 4 punkty, jako że firma działa stosunkowo długo, posiada doświadczenie w korzystaniu z programów pomocowych Unii Europejskiej oraz posiada ugruntowaną pozycję na rynku. Potencjał wnioskodawcy obniża brak patentów, certyfikatu zarządzania jakością. Wnioskodawca wykazał we wniosku 4 wskaźniki, które wpływają na wskaźniki docelowe działania, co uzasadnia przyznanie 3 punktów za kryterium nr 6. W wyniku realizacji projektu wnioskodawca wprowadzi udoskonalone usługi do swojej oferty, co uzasadnia przyznanie 2 punktów za kryterium nr 7. W opinii Komisji Oceny Projektów wnioskodawca nie wprowadzi w wyniku realizacji projektu nowych usług. Wnioskodawca świadczy już usługi stabilizacji podłoża; usługa zostanie udoskonalona o stabilizację podłoża gumowym walcem, wobec czego nie przyznano punktów za kryterium nr 8. Komisja Oceny Projektów potwierdziła, że projekt zawiera innowacyjne rozwiązania technologiczne, produktowe i organizacyjne na poziomie kraju, stąd 12 punktów przyznanych w ramach kryterium nr 9. Inwestycja wpłynie w umiarkowanym stopniu na rozwój przedsiębiorstwa oraz wzrost jego konkurencyjności: wnioskodawca wprowadzi do swojej oferty udoskonalone usługi, co z pewnością wpłynie na wzrost przychodów.
Ocenę obniża fakt, iż inwestycja nie wpłynie na rozszerzenie rynku. Przychody ze sprzedaży z tytułu realizacji projektu stanowią niewielki udział w całkowitych przychodach firmy. W związku z tym wnioskodawca uzyskał 2 punkty w ramach kryterium nr 10. Projekt zawiera rozwiązania w zakresie ochrony środowiska, stąd w ramach kryterium nr 11 przyznano 2 punkty. Projekt nie będzie realizowany na obszarze wiejskim, dlatego nie uzyskał punktów za kryterium nr 12. Projekt zakłada zastosowanie technologii informacyjnych i komunikacyjnych, co skutkowało przyznaniem 2 punktów za kryterium nr 13.
W proteście od wyniku oceny wniosku o dofinansowanie spółka zakwestionowała liczbę punktów przyznanych w ramach kryteriów nr 5, 8 i 10 oraz uzasadnienie punktacji.
W odniesieniu do kryterium nr 5 - "Wnioskodawca posiada potencjał gwarantujący efektywną i kompleksową realizację projektu" - wnioskodawca, domagając się przyznania maksymalnej liczby punktów, podniósł, że w dokumentacji projektowej wykazał, iż zrealizował w ostatnich latach kilkanaście projektów inwestycyjnych o znacznie większej wartości niż przedmiotowy projekt, posiada wykształconą i doświadczoną kadrę oraz dużo środków trwałych. Ponadto uzyskał wiele prestiżowych nagród i certyfikatów, w tym na przykład tytuł WIELKOPOLSKA JAKOŚĆ nadany w 2008 r. przez Wielkopolski Instytut Jakości w Poznaniu oraz posiada doświadczenie w realizacji projektów współfinansowanych ze środków unijnych. Ocena dokonana przez Komisję nie odpowiada – zdaniem wnioskodawcy, rzeczywistemu potencjałowi spółki. O potencjale przedsiębiorstwa nie świadczą posiadane patenty i certyfikaty zarządzania jakością, ale jego zdolność do realizacji wymiernych inwestycji o znacznej wartości i złożoności, które wnioskodawca realizuje w wyniku wygranych przetargów z sektora publicznego.
Przedsiębiorstwa z sektora usług generalnie nie posiadają patentów (jest to domena przedsiębiorstw z sektora produkcji), a posiadanie certyfikatów zarządzania jakością jest bardziej działaniem wizerunkowym niż potwierdzeniem rzeczywistego potencjału.
W ramach kryterium nr 8 - "Nowy pod względem technologicznym produkt/usługa oferowany/a przez wnioskodawcę w wyniku zrealizowanego projektu" -wnioskodawca, również domagając się przyznania maksymalnej ilości punktów, wskazał, że w dokumentacji projektowej wykazał, iż w wyniku realizacji projektu wdroży nową usługę stabilizacji podłoża betonowego przy budowie dróg szybkiego ruchu i autostrad. Natomiast aktualnie spółka wykonuje walcami stalowymi stabilizację podłoża wykonanego z kruszywa przy budowie ulic i dróg miejskich, gminnych, powiatowych, wojewódzkich i krajowych. Zdaniem wnioskodawcy Komisja błędnie przyjęła, że te dwie usługi są ze sobą tożsame.
Ponadto ocena Komisji w tym kryterium jest również – zdaniem wnioskodawcy niespójna z oceną w ramach kryterium nr 9 ("Projekt /zawiera innowacyjne rozwiązania technologiczne i/lub produktowe i/lub organizacyjne"), w którym przyznano maksymalną liczbę punktów za innowacyjność produktową, czyli właśnie za "wdrożenie nowej usługi stabilizacji podłoża betonowego stosowanego zwłaszcza przy budowie dróg szybkiego ruchu i autostrad".
Natomiast odnośnie kryterium nr 10 - "Realizacja projektu wpłynie na rozwój przedsiębiorstwa oraz na wzrost jego konkurencyjności" - wnioskodawca, także wnioskując o przyznanie maksymalnej liczby punktów, wskazał, że w dokumentacji projektowej podał, iż obecnie między innymi świadczy usługi budowy ulic i dróg miejskich, gminnych, powiatowych, wojewódzkich i krajowych, a w wyniku realizacji projektu rozpocznie budowę dróg szybkiego ruchu i autostrad. Ponadto będzie dysponował maszynami i technologiami pozwalającymi na budowę dróg spełniających najwyższe europejskie standardy.
Tym samym do grona odbiorców usług wnioskodawcy oprócz urzędów miast i gmin oraz starostw powiatowych i samorządów wojewódzkich dojdzie Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad. W dokumentacji projektowej wnioskodawca wskazał również, że realizacja projektu pozwoli na znaczący wzrost przychodów ze sprzedaży i zysków przedsiębiorstwa. Szacowany wzrost sprzedaży oraz zysków przedsiębiorstwa wynosi około 30 %, co – zdaniem wnioskodawcy będzie miało decydujący wpływ na rozwój przedsiębiorstwa oraz wzrost jego konkurencyjności. W opinii wnioskodawcy ocenę merytoryczną wniosku w tym kryterium dokonano błędnie bez wnikania w zapisy i analizy parametrów ekonomicznych przedsiębiorstwa przed i po projekcie.
Ponadto wnioskodawca zarzucił, że do dofinansowania zostały wybrane projekty przedsiębiorstw, których potencjał jest według wnioskodawcy znacznie mniejszy aniżeli potencjał wnioskodawcy, a poziom innowacyności rozwiązań nie jest wyższy niż rozwiązań zaproponowanych przez wnioskodawcę.
Komisja Odwoławcza Instytucji Zarządzającej WRPO orzeczeniem z dnia 28 lipca 2010 r. nr [...] oddaliła powyższy protest w całości.
Odnosząc się do zarzutów protestu, wskazano, że w ramach kryterium nr 5 ocena merytoryczna dokonana przez Komisję Oceny Projektów odbywała się wyłącznie na podstawie wniosku wraz z załącznikami. Komisja Odwoławcza podkreśliła, że informacja o tym, jakie elementy były brane pod uwagę przy ocenie potencjału, znajduje się w zapisie biznes planu na stronie 3: "Na podstawie informacji zawartych w biznes planie zostanie oceniony potencjał Wnioskodawcy gwarantujący efektywną i kompleksową realizację projektu. Proszę zawrzeć wszystkie informacje mające w opinii Wnioskodawcy wpływ na jego potencjał np. historia działalności przedsiębiorstwa, mocne strony i atuty przedsiębiorstwa, sytuacja przedsiębiorstwa na tle konkurencji, posiadane przez firmę zasoby oraz kadry, doświadczenie w prowadzeniu inwestycji, know-how, patenty, licencje, zakładane do zastosowania w ramach projektu". Komisja Odwoławcza stwierdziła, że Komisja Oceny Projektów podczas oceny merytorycznej powyższego kryterium dostrzegła i uwzględniła posiadane certyfikaty, nagrody, wyróżnienie, zasoby ludzkie i rzeczowe wnioskodawcy, nieruchomości, doświadczenie w prowadzeniu działalności gospodarczej, a także w realizacji inwestycji, w tym projektów współfinansowanych ze środków unijnych stąd przyznanie stosunkowo wysokiej liczby punktów w ramach kryterium nr 5. Ponadto Komisja Odwoławcza potwierdziła, że wnioskodawca nie wykazał w dokumentacji aplikacyjnej posiadanych patentów, certyfikatów zarządzania jakością, zarządzania środowiskowego, a także know-how (wiedzy nieopatentowanej).
Komisja Odwoławcza wyjaśniła, że posiadane wartości niematerialne i prawne stanowią o sile potencjału przedsiębiorstwa. Zarządzanie przez jakość to podejście do zarządzania organizacją, w którym każdy aspekt działalności jest realizowany z uwzględnieniem spojrzenia projakościowego. Uczestniczą w nim wszyscy pracownicy poprzez pracę zespołową, zaangażowanie, samokontrolę i stałe podnoszenie kwalifikacji. Celem jest osiągnięcie długotrwałego sukcesu, którego źródłem są zadowolenie klienta oraz korzyści dla firmy i dla społeczeństwa. Ponadto certyfikat zarządzania jakością jest potwierdzeniem wysokiego poziomu świadczonych usług oraz zarządzania firmą, którego otrzymanie poprzedzone jest audytem niezależnej jednostki certyfikującej.
Natomiast norma ISO 14001, która specyfikuje wymaganie systemu zarządzania wpływem na środowisko, ustala cele i zadania stawiane przed organizacją i zobowiązuje do realizacji prośrodowiskowej polityki oraz programu, wymaga prowadzenia działań kontrolnych oraz przeglądu zarządzania. Norma ta wyraźnie podkreśla, że wdrożenie prośrodowiskowego systemu zarządzania może umożliwić firmie osiągnięcie szczególnej konkurencyjnej przewagi.
Ponadto Komisja Odwoławcza podkreśliła, że Komisja Oceny Projektów oceniała każdy projekt indywidualnie z uwzględnieniem merytorycznych zagadnień projektu oraz odnosząc się do całości rynku, którego dotyczy projekt. Główne elementy oceny potencjału wnioskodawców zostały podane w opisie na trzeciej stronie biznesplanu i wszystkie projekty zostały ocenione według przedstawionych zasad.
W ramach kryterium nr 8 Komisja Odwoławcza stwierdziła, że wnioskodawca nie przedstawił argumentów świadczących o tym, że usługa stabilizacji podłoża z kruszywa i podłoża betonowego różnią się diametralnie, a usługa walca gumowego ma zupełnie inne przeznaczenie niż stabilizacja walcem stalowym. Zdaniem Komisji Odwoławczej walec stalowy i walec gumowy mają takie samo przeznaczenie: zagęszczanie lub walcowanie nawierzchni, różnią się jedynie sprężystością wałów. Komisja Odwoławcza jest zdania, że stabilizacja podłoża z kruszywa to jeden z etapów budowy dróg, a innym etapem jest stabilizacja podłoża betonowego. Potwierdza to również zapis w punkcie 3.1.2 Biznes Planu: "Przy budowie dróg jako jedna z warstw stosowane jest powszechnie kruszywo. Do jego stabilizacji używane są walce stalowe o stałej sile nacisku." Zatem są to nierozerwalne ze sobą procesy budowy dróg, następujące po sobie, a nie dwie odrębne usługi świadczone przez firmę wnioskodawcy.
Komisja Odwoławcza zauważyła też, że wnioskodawca posiada na stanie różnego rodzaju walce, w tym: walec wibracyjny, wibracyjno-oscylacyjny, walec drogowy. Wnioskodawca do tej pory wykonywał prace związane z budową m. in. dróg gminnych, powiatowych, wojewódzkich i krajowych, które składały się z kilku etapów. Jednym z tych etapów jest właśnie stabilizacja podłoża z kruszywa, a następnie stabilizacja podłoża z masy bitumicznej lub asfaltu. Zatem zastosowanie przez wnioskodawcę innego rodzaju walca stanowi udoskonalenie usługi stabilizacji na innym rodzaju podłoża, a wnioskodawca otrzymał punkty za udoskonalone pod względem technologicznym usługi w ramach kryterium nr 7.
Odnośnie kryterium nr 10 Komisja Odwoławcza wyjaśniła, że rozwój przedsiębiorstwa należy rozpatrywać poprzez zwiększenie zasobów ludzkich, naturalnych i kapitałowych przedsiębiorstwa. Zwiększenie zasobów może wpłynąć na wzrost konkurencyjności przedsiębiorstwa. Konkurencyjność to proces rynkowy, w którym uczestnicy dążą do realizacji swych interesów, próbując przedstawić najkorzystniejsze oferty wpływające na decyzję zawarcia transakcji, która umożliwi firmie zdobycie przewagi na rynku. Proces wyzwala kreatywność wszystkich rywalizujących podmiotów działających w gospodarce rynkowej, prowadząc do ich rozwoju. Komisja Oceny Projektów przyznając znaczną liczbę punktów zauważyła i uznała rozwój przedsiębiorstwa oraz wzrost konkurencyjności na rynku. Wnioskodawca poprzez budowę dróg szybkiego ruchu i autostrad zdobędzie nowego zleceniodawcę: Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad. Komisja Odwoławcza zauważyła jednakże, iż firma zdobędzie nowego klienta, ale nie nową grupę klientów dzięki wprowadzeniu usługi korytowania oraz usługi stabilizacji podłoża betonowego.
Zdaniem Komisji Odwoławczej realizacja projektu nie dywersyfikuje działalności, pozostaje w tej samej branży, zajmując się budową dróg. Firma nie rozpocznie innej działalności usługowej, produkcyjnej, handlowej czy budowlanej. Ponadto wnioskodawca nie zmieni obszaru geograficznego, na którym będzie realizowała swoje usługi budowy dróg i autostrad. Do tej pory wnioskodawca budował drogi m.in. wojewódzkie i krajowe. Wnioskodawca nie zamierza wyjść poza obszar kraju. Potwierdza to zapis w punkcie 2.4 Biznes planu: "Po realizacji projektu na pewno wśród nabywców nowych usług Wnioskodawcy pojawią się firmy zagraniczne będące generalnymi wykonawcami inwestycji drogowych w Polsce." Odnosząc się do szacowanego przez wnioskodawcę wzrostu przychodów, Komisja Odwoławcza stwierdziła, że wzrost przychodów ze sprzedaży w okresie 2009-2013 nastąpi z taką samą dynamiką jak koszty operacyjne w powyższym okresie.
Nie można zatem mówić o uzyskaniu przez firmę konkurencyjności cenowej na rynku, gdyż firma relatywnie nie zmienia dynamiki kosztów operacyjnych na dynamikę spadkową chcąc przy tym pozostać firmą konkurencyjną cenowo na rynku.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego spółka A, reprezentowana przez pełnomocnika – radcę prawnego M. B., zarzuciła naruszenie:
- - art. 26 ust. 2 w zw. z art. 28 ust. 6 i art. 29 ust. 4 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. z 2009 r. Nr 84, poz. 712) poprzez naruszenie zasady równego dostępu do pomocy wszystkich beneficjentów w postaci ustanowienia wobec skarżącego dodatkowych wymogów posiadania łącznie systemu niecertyfikowanego i certyfikowanego, np. certyfikatu ISO 14001,
- - art. 26 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 w zw. z art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju poprzez niezapewnienie przejrzystości reguł stosowanych przy ocenie projektu oraz przyjęcie dowolnych kryteriów wyboru projektów i dowolnej oceny kryteriów merytorycznych określonych w kryterium nr 5, 8 i 10,
- - art. 31 ust. 1 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju poprzez niepowołanie biegłego celem zapewnienia rzetelnej i bezstronnej oceny projektu.
W oparciu o powyższe zarzuty, skarżący wniósł o stwierdzenie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Zarząd Województwa Wielkopolskiego.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że skarżący we wniosku i biznes planie przedstawił informacje istotne z punktu widzenia kryterium nr 5. Natomiast Komisja Odwoławcza dokonała wykładni rozszerzającej kryterium nr 5 w drodze jego dowolnej interpretacji oraz przedstawienia dodatkowych wymogów, od spełnienia których uzależnia ona przyznanie punktów za posiadanie certyfikatu zarządzania jakością czy certyfikatu zarządzania wpływem na środowisko, a które nie są przewidziane w dokumentacji konkursowej. Zdaniem skarżącego Komisja Odwoławcza dokonała także nieuprawnionej, bo niewynikającej z dokumentacji konkursowej, interpretacji pojęcia "potencjał przedsiębiorstwa".
Skarżący podniósł także, iż wskazanie Komisji Odwoławczej w ramach kryterium nr 10 na konieczność pozyskania grupy klientów należy uznać za dowolną interpretację tego kryterium, które samo jest mało precyzyjne i przejrzyste. Zdaniem skarżącego przyznanie tak dużej kompetencji ocennej Zarządowi Województwa Wielkopolskiego i brak zdefiniowania pojęć, jak np. rozwój przedsiębiorstwa czy wzrost konkurencyjności, nie daje w konsekwencji możliwości zweryfikowania skarżącemu procesu przyznawania punktów za poszczególne kryteria, zwłaszcza w sytuacji gdy są one niezasadnie poszerzane w drodze interpretacji dokonywanej przez Komisję. Ponadto skarżący zwrócił uwagę, że w ramach poprawy konkurencyjności oprócz zysków ze sprzedaży wskazał także na szacowany wzrost zysków przedsiębiorstwa.
Odnośnie kryterium nr 8 skarżący podniósł, że planowana przez spółkę stabilizacja podłoża betonowego za pomocą walców ogumionych stanowi nową (a nie udoskonaloną w stosunku do stabilizacji podłoża z kruszywa za pomocą walca stalowego) usługę. Wskazał przy tym na różnice w technologii oraz inne efekty walcowania za pomocą walca stalowego i walca gumowego, podkreślając również, że są one stosowane do różnego rodzaju podłoża. Zdaniem skarżącego ocena w tym kryterium jest nadto niespójna z oceną w ramach kryterium nr 9, w którym przyznano maksymalną liczbę punktów za innowacyjność produktową, czyli właśnie za "wdrożenie nowej usługi stabilizacji podłoża betonowego stosowanego zwłaszcza przy budowie dróg szybkiego ruchu i autostrad".
Ponadto stwierdził, że w przypadku wątpliwości co do rozumienia różnic pomiędzy działaniem walca stalowego i ogumionego, celem zapewnienia rzetelnej i bezstronnej oceny projektów Komisja Odwoławcza powinna powołać dodatkowego eksperta. Komisja Odwoławcza opierała się na opinii Komisji Oceny Projektów, która w treści pisma z dnia 25 maja 2010 r. wskazała, że pewne różnice w ocenie projektu pomiędzy ekspertami się pojawiły. Taka sygnalizacja powinna – zdaniem skarżącego stanowić argument przemawiający za tym, że nie zapewniono rzetelności oceny.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Na wstępie wskazać należy, iż zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta obejmuje przede wszystkim orzekanie w sprawach skarg na rozstrzygnięcia, akty, czynności i bezczynność określone w art. 3 § 2 ww. ustawy. Według § 3 powyższego przepisu sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.
Na takiej właśnie zasadzie kontroli sądów administracyjnych poddany został tryb dokonywania przez instytucję zarządzającą programami operacyjnymi oceny projektów zgłaszanych przez wnioskodawców ubiegających się o dofinansowanie w ramach systemu realizacji regionalnych programów operacyjnych, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. Nr 227, poz. 1658 ze zm.). Stosownie do art. 30 c) ust. 3 tejże ustawy w wyniku rozpoznania skargi wniesionej po wyczerpaniu środków odwoławczych przewidzianych w systemie realizacji programu operacyjnego sąd może uwzględnić skargę, stwierdzając że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą lub pośredniczącą (pkt 1) bądź oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia (pkt 2).
Dokonując w niniejszej sprawie kontroli sądowoadministracyjnej oceny projektu, Sąd nie stwierdził naruszenia prawa, skutkującego uwzględnieniem skargi.
Skarżąca spółka ubiegała się o dofinansowanie projektu pt. "Rozwój przedsiębiorstwa poprzez zakup nowoczesnych maszyn w celu wdrożenia innowacyjnych usług w zakresie budowy dróg i autostrad" zgłoszonego w ramach konkursu 07/I/2009 dla Działania 1.2 "Wsparcie rozwoju MSP" ogłoszonego w dniu 29 października 2009 r. przez Zarząd Województwa Wielkopolskiego jako Instytucję Zarządzającą Wielkopolskim Regionalnym Programem Operacyjnym na lata 2007-2013.
Ocena projektów złożonych przez wnioskodawców jest dokonywana na podstawie Kryteriów Wyboru Projektów zatwierdzanych przez komitet monitorujący powoływany na podstawie art. 63 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006 r. ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1260/1999 (Dz. Urz. UE. L. z 31.07.2006 r. z późn. zm.) przez dane państwo członkowskie Unii Europejskiej w porozumieniu z instytucją zarządzającą programem operacyjnym.
Ocena merytoryczna wniosków zgłoszonych w konkursie nr 07/I/2009, w tym wniosku skarżącej spółki została dokonana według Kryteriów Wyboru Projektów w ramach Działania 1.2 Wsparcie rozwoju MSP, Schemat I - Projekty inwestycyjne, Etap II - Ocena merytoryczna, przyjętych przez Komitet Monitorujący Wielkopolski Regionalny Program Operacyjny WRPO uchwałą nr 3/2008 z dnia 8 lutego 2008 r. (ze zmianami z dnia 25 września 2009 r.).
Kryteria te – jako załącznik nr 1 do regulaminu konkursu nr 07/I/2009 zostały opublikowane wraz ogłoszeniem o konkursie na stronie internetowej http://www.wrpo.wielkopolskie.pl, w związku z czym były one powszechnie dostępne dla wszystkich uczestników konkursu, którzy mieli także możliwość przeprowadzenia konsultacji w sprawach dotyczących konkursu i kryteriów wyboru projektów w specjalnym punkcie informacyjnym oraz drogą telefoniczną lub mailową, o czym również umieszczono informację na wskazanej stronie internetowej.
Bezzasadny jest zarzut skargi, jakoby Komisja Odwoławcza dokonała rozszerzającej wykładni kryterium nr 5 ("Wnioskodawca posiada potencjał gwarantujący efektywną i kompleksową realizację projektu"), ustanowiła wobec skarżącego dodatkowe wymogi posiadania systemu niecertyfikowanego i certyfikowanego, a przez to naruszyła zasadę równego dostępu do pomocy wszystkich beneficjentów. Należy bowiem wyjaśnić, że Komisja Odwoławcza, dokonując oceny projektu według powyższego kryterium prawidłowo powołała się na zapis w punkcie I części opisowej biznes planu: "Na podstawie informacji zawartych w biznes planie zostanie oceniony potencjał wnioskodawcy gwarantujący efektywną i kompleksową realizację projektu. Proszę zawrzeć wszystkie informacje mające w opinii wnioskodawcy wpływ na jego potencjał np. historia działalności przedsiębiorstwa, mocne strony i atuty przedsiębiorstwa, sytuacja przedsiębiorstwa na tle konkurencji, posiadane przez firmę zasoby oraz kadry, doświadczenie w prowadzeniu inwestycji, know – how, patenty, licencje, zakładane do zastosowania w ramach projektu", który stanowi doprecyzowanie powyższego kryterium.
Jak zatem wynika z tego zapisu Komisja prawidłowo oceniała w ramach kryterium nr 5 posiadanie (nieposiadanie) patentów, know – how, licencji. Jednocześnie należy zwrócić uwagę, że powyższe wyliczenie okoliczności istotnych z punku widzenia potencjału przedsiębiorcy nie jest wyczerpujące, lecz jedynie przykładowe, wobec czego zasadne było również odwołanie się przez Komisję Odwoławczą do innych okoliczności niewątpliwie mających znaczenie z punktu widzenia przedmiotowego kryterium, takich jak: posiadane certyfikaty zarządzania jakością, zarządzania środowiskowego lub systemy niecertyfikowane itp., które każdy wnioskodawca miał wymienić i opisać w punkcie 2.3.3. biznes planu. Powyższe oznacza więc, że Komisja Odwoławcza nie ustanowiła wobec skarżącego żadnych dodatkowych wymogów, lecz odwołała się do okoliczności wskazanych w dokumentacji aplikacyjnej przewidzianych dla wszystkich wnioskodawców, a jednocześnie brakiem powyższych praw niematerialnych uzasadniła brak możliwości przyznania skarżącej spółce maksymalnej liczby punktów w ramach kryterium nr 5.
Sąd nie podziela również zarzutu skarżącej niezapewnienia przez Komisję Odwoławczą przejrzystości reguł stosowanych przy ocenie projektu oraz przyjęcia dowolnej oceny kryteriów merytorycznych nr 5, 8 i 10.
Ocena projektów winna być dokonywana z uwzględnieniem zasad równego dostępu do pomocy wszystkich kategorii beneficjentów w ramach programu oraz zapewnienia przejrzystości reguł stosowanych przy ocenie projektów, o których mowa w art. 26 ust. 2 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju. Ocena ta winna być rzetelna i bezstronna, co pośrednio wynika również z art. 31 ww. ustawy. Nie ulega przy tym wątpliwości, iż merytoryczna weryfikacja projektu według kryteriów wartościujących opiera się na swobodnej ocenie, zbliżonej w swej istocie do uznania administracyjnego. To zaś oznacza, że wynik takiej oceny powinien być należycie uzasadniony, ze szczególnym wyjaśnieniem okoliczności, które zadecydowały i w jakim stopniu o przyznanej ilości punktów w ramach poszczególnych kryteriów.
Natomiast kontrola sądowoadministracyjna sprowadza się w tym przypadku do zbadania, czy dokonana ocena projektu nie narusza powyższych reguł. Powyższe oznacza, że Sąd nie jest uprawniony do weryfikacji merytorycznej wniosku (projektu), lecz wyłącznie do kontroli oceny projektu dokonanej przez organy w aspekcie kompletności oceny oraz jasności kryteriów tejże oceny.
W niniejszej sprawie Sąd nie stwierdził zarzucanych przez skarżącą nieprawidłowości w zakresie dokonanej oceny merytorycznej w ramach kryterium nr 5, 8 i 10. Komisja Odwoławcza należycie wyjaśniła, jak należy rozumieć poszczególne kryteria z odwołaniem się do wskazań wiedzy oraz zapisów biznes planu, stanowiących doprecyzowanie kryteriów. Argumentacja dotycząca ilości przyznanych punktów w ramach powyższych kryteriów wskazana przez Komisję Oceny Projektów została szeroko rozwinięta i uzupełniona przez Komisję Odwoławczą, która szczegółowo ustosunkowała się do zarzutów skarżącego podniesionych w proteście oraz wyjaśniła w sposób wyczerpujący okoliczności, które zadecydowały o ilości przyznanych punktów oraz przyczyn, dla których wbrew żądaniom wnioskodawcy niemożliwe było przyznanie maksymalnej ilości punktów.
Należy też dodać, że organ prawidłowo dokonywał oceny wyłącznie w oparciu o okoliczności wykazane we wniosku o dofinansowanie i dołączonej do niego dokumentacji aplikacyjnej, co jest zgodne z zasadą równego dostępu do pomocy wszystkich beneficjentów oraz zapewnienia przejrzystości reguł stosowanych przy ocenie projektów wynikającej z art. 26 ust. 2 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju.
Należy przy tym zwrócić uwagę, że skarżąca sprecyzowała powyższy zarzut jedynie w odniesieniu do kryterium nr 10, co czyni tenże zarzut gołosłownym w odniesieniu do pozostałych kryteriów nr 5 i 8. Natomiast w ramach kryterium nr 10 ("Realizacja projektu wpłynie na rozwój przedsiębiorstwa oraz wzrost jego konkurencyjności") – wbrew zarzutom skargi Komisja Odwoławcza uwzględniła wszystkie okoliczności wskazane w tym zakresie przez skarżącą spółkę we wniosku i biznes planie, przy czym oceniła je na 2 (z 3 możliwych) punkty, a ocena ta zdaniem Sądu została należycie uzasadniona ze wskazaniem okoliczności, które wykluczyły możliwość przyznania maksymalnej ilości punktów za powyższe kryterium. W szczególności Komisja uwzględniła pozyskanie dodatkowo jednego odbiorcy usług oraz szacowane zyski ze sprzedaży, wyjaśniając, że przyznanie maksymalnej liczby punktów nie jest możliwe ze względu na pozyskanie tylko jednego (a nie grupy odbiorców) oraz wskazując, że wzrostowi przychodów ze sprzedaży towarzyszy również wzrost kosztów operacyjnych, wobec czego trudno prognozować konkurencyjność cenową stanowiącą istotny czynnik wzrostu konkurencyjności samego przedsiębiorstwa.
Natomiast skarżąca, zarzucając że Komisja nie uwzględniła prognozowanego zysku przedsiębiorstwa, nie sprecyzowała, co w przekonaniu skarżącej – oprócz uwzględnionego zysku ze sprzedaży – miałoby w tym zakresie zostać wzięte pod uwagę.
W sposób wyczerpujący Komisja Odwoławcza uzasadniła także nieprzyznanie punktów w ramach kryterium nr 8 ("Nowy pod względem technologicznym produkt/usługa oferowany/a przez wnioskodawcę w wyniku zrealizowanego projektu") podzielając stanowisko Komisji Oceny Projektów, że wskazana przez skarżącą usługa stabilizacji podłoża betonowego za pomocą walca ogumionego nie stanowi nowej usługi, gdyż obecnie skarżący wykonuje usługi stabilizacji podłoża z kruszywa za pomocą walca stalowego. W związku z powyższym obie Komisje uznały, że skarżący jedynie rozszerzy zakres usługi "walcowania", a nie wprowadzi do swojej oferty zupełnie nowej usługi.
Natomiast skarżąca spółka nie wykazała w dokumentacji aplikacyjnej, że projektowana usługa stanowi usługę nową w stosunku do aktualnie wykonywanej. Ponadto z treści informacji z dnia 17 maja 2010 r. wynika jedynie, że ocena projektu nie wskazywała na znaczące rozbieżności w opinii ekspertów. Niezależnie od tego, że powyższe sformułowanie nie zostało odniesione konkretnie do oceny w ramach kryterium nr 8, a więc nie przesądza o ewentualnych rozbieżnościach w opinii ekspertów w ramach tego kryterium, należy zwrócić uwagę, że stwierdzone rozbieżności nie były znaczące, a ponadto – jak wskazała Komisja Odwoławcza w odpowiedzi na skargę – również w skład Komisji Odwoławczej został powołany ekspert zewnętrzny, co czyni bezzasadnym zarzut skarżącego dotyczący niepowołania eksperta i naruszenia w ten sposób art. 31 ust. 1 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju. Chybiony jest również zarzut skargi dotyczący rozbieżności oceny w ramach powyższego kryterium z oceną w ramach kryterium nr 9. W tym ostatnim kryterium uznano innowacyjność produktu/usługi, co nie przesądza o uznaniu tej usługi jako nowej pod względem technologicznym.
Uwzględniając powyższe rozważania, Sąd doszedł do przekonania, że w niniejszej sprawie merytoryczna ocenia projektu została dokonana zgodnie z prawem, wobec czego orzeczono o oddaleniu skargi jako nieuzasadnionej na podstawie art. 30 c) ust. 3 pkt 2 powołanej ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju.