Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] Wojewoda działając na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. – Kodeks Postępowania Administracyjnego (tj. Dz.U. z 2000r. nr 98 poz. 1071 ze zm), stwierdził wniesienie po terminie odwołania od decyzji Burmistrza z dnia [...] nr [...] w sprawie wymeldowania z pobytu stałego T. J. z lokalu położonego w [...].
W uzasadnieniu postanowienia Wojewoda podał, iż Ł. Ś. – J. złożyła w Urzędzie Miejskim wniosek o wymeldowanie T. J. z pobytu stałego z lokalu położonego w [...]. W wyniku przeprowadzonego postępowania administracyjnego Burmistrz decyzją z dnia [...] orzekł zgodnie z wnioskiem Ł. Ś. – J. Decyzja doręczona została T. J. do Aresztu Śledczego gdzie odbywał karę pozbawienia wolności w dniu [...] co zostało potwierdzone podpisem pracownika aresztu. Oznacza to, że decyzja uprawomocniła się po upływie 14 dni od dnia doręczenia, tj. [...]. Tymczasem T. J. odwołanie złożył w dniu [...] a więc po ustawowo wyznaczonym terminie.
Dalej Wojewoda argumentował, iż termin do wniesienia odwołania jest terminem zawitym i jego niedotrzymanie powoduje - w tym wypadku – utratę do prawa do wniesienia odwołania w skutek czego decyzja ta stała się ostateczna. Wprawdzie przepisy postępowania administracyjnego przewidują możliwość przywrócenia terminu do wniesienia odwołania w określonych przypadkach, jednakże T. J. z takim wnioskiem w ogóle nie wystąpił, co wyklucza możliwość rozpoznania sprawy i orzekania w tym zakresie.
W skardze na powyższe postanowienie T. J. odnosząc się do argumentów tam wskazanych podał, iż zarówno wskazany przez wojewodę termin doręczenia mu decyzji jak i termin nadania odwołania są nieprawdziwe, gdyż dotyczą doręczenia tych pism pracownikom administracji aresztu a nie skazanemu. Ponadto skarżący zawarł w skardze rację przeciwko wymeldowaniu go z lokalu przy ul. [...]. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie. Jego zdaniem decyzja organu I –szej instancji doręczona została w dniu [...] co znalazło swoje odzwierciedlenie na potwierdzeniu odbioru pisma, na którym widnieje data, pieczęć Aresztu Śledczego i podpis pracownika. Nadto przepisy postępowania administracyjnego dopuszczają możliwość przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, co jednak może nastąpić na wyraźny wniosek strony i przy zaistnieniu określonych przesłanek. Takiego wniosku T. J. nie złożył.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Przede wszystkim należy stwierdzić, iż zasady doręczania pism w postępowaniu administracyjnym określone zostały w rozdziale 8 Kodeksu Postępowania Administracyjnego. Adresatem doręczeń orzeczeń wydanych w postępowaniu administracyjnych jest strona, w tym wypadku T. J. Zgodnie z art. 42 §1 Kpa pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy. Wojewoda Wielkopolski w zaskarżonym postanowieniu powołał się na treść art. 43 tej ustawy stosowany w przypadkach tam wskazanych – tj w przypadku nieobecności adresata pisma, zatem przepis ten w niniejszej sprawie nie może znaleźć zastosowania. Zakład karny (tu Areszt Śledczy) jest faktycznym miejscem pobytu (zamieszkania) skazanego, wobec którego wprawdzie obowiązują określone rygory związane z faktem jego izolacji, nieuprawniony jest jednak wynikający jakoby z tego pogląd, iż izolacja ta wiąże się z koniecznością stosowania doręczenia określonego w art. 43 Kpa.
W przypadku osób osadzonych stosuje się zasady postępowania z korespondencją określone w Rozdziale 8 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 stycznia 2004 r. "w sprawie czynności administracyjnych związanych z wykonywaniem tymczasowego aresztowania oraz kar i środków przymusu skutkujących pozbawienie wolności oraz dokumentowania tych czynności" (Dz.U.04.15.142), wydanego na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 249 § 3 pkt 7 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy (Dz.U. Nr 90, poz.557 ze zm.). Z § 106. pkt.1 cytowanego rozporządzenia wynika, iż adresowaną do osadzonego przesyłkę z korespondencją urzędową z dołączonym potwierdzeniem odbioru doręcza się adresatowi za pokwitowaniem na tym potwierdzeniu. Sekretariat jednostki penitencjarnej odnotowuje na potwierdzeniu odbioru numer przesyłki poleconej, jaki nadano przesłanej przesyłce. W punkcie 2. czytamy: Na potwierdzeniu odbioru korespondencji osadzony wpisuje datę i potwierdza odbiór pisma czytelnym podpisem zawierającym imię i nazwisko, a doręczający wpisuje datę doręczenia i potwierdza swym podpisem sposób doręczenia.
Następnie potwierdzenie odbioru przekazuje się placówce pocztowej nie później niż trzeciego dnia roboczego od daty wpływu korespondencji. Potwierdzenia ewidencjonuje sekretariat jednostki penitencjarnej. Nie ulega zatem wątpliwości, iż Wojewoda przedwcześnie uznał, iż pismo doręczone zostało właśnie w dniu kiedy wpłynęło do administracji Aresztu. Rzeczą organów administracji było ustalenie zatem faktycznej daty doręczenia T. J. decyzji organu I - szej instancji i w tym celu należało przeprowadzić postępowanie wyjaśniające i co najmniej zwrócić się do administracji o wyjaśnienie okoliczności i daty faktycznego doręczenia pisma.
Wojewoda nie wyjaśnił także okoliczności nadania odwołania – tj. rzeczywistej daty złożenia tego pisma do administracji Aresztu. Zauważyć należy, iż skarżący podnosił, że odwołanie złożone zostało w terminie, a jedynie z przyczyn niezależnych od niego na kopercie widnieje późniejsza pieczęć przyjęcia pisma. Z treści art. 57 §5 ust. 6 Kpa wprost wynika, iż termin uważa się za zachowany, jeśli przed jego upływem pismo zostało przez osobę pozbawiona wolności złożone w administracji zakładu karnego. Zatem ustalenie daty złożenia pisma a nie daty opieczętowania go przez pracownika administracji aresztu ma zasadnicze znaczenie dla ustalenia upływu terminu do wniesienia odwołania. Tymczasem skarżący kwestionuje datę wynikającą z tej pieczęci. Ponownie rzeczą organów było zweryfikowanie twierdzeń T. J. i ustalenie czy przy przyjmowaniu pisma zachowano zasady wynikające z Zarządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 27 sierpnia 1998r "w sprawie czynności administracyjnych związanych z wykonywaniem tymczasowego aresztowania i kar oraz środków przymusu skutkujących pozbawienie wolności" (Dz. Urz.
MS z dnia 15 września 1998 r.). W § 96. zarządzenia wskazano bowiem, iż koperty z korespondencją urzędową wysyłaną przez osadzonych zaopatruje się w datę odbioru w jednostce penitencjarnej oraz odcisk stempla z kodem jednostki penitencjarnej, a pisemne potwierdzenie odbioru wydaje osoba przyjmująca korespondencję. Istniała zatem możliwość podjęcia próby ustalenia daty z jaką T. J. złożył odwołanie w administracji i konfrontacji z datą widniejącą na pieczęci wpływu.
W tej sytuacji należy stwierdzić, iż postanowienie Wojewody z dnia [...] stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania zapadło z naruszeniem przepisów o postępowaniu administracyjnym – tj art. 7 i 77 Kpa poprzez odstąpienie od przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w tej sprawie i rezygnację z zebrania koniecznego materiału dowodowego, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik postępowania.
W ponownie przeprowadzonym postępowaniu wyjaśniającym w przedmiocie zachowania terminu do wniesienia odwołania przez T. J. Wojewoda uzupełni je w sposób wskazany powyżej i następnie posiadając już pełny materiał dowodowy ponownie ustali faktyczne daty otrzymania decyzji Burmistrza z dnia [...] przez skarżącego oraz złożenia przez niego dowołania.
Mając na względzie powyższe Sąd uchylił zaskarżone postanowienie jako nie odpowiadające prawu, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 53, poz. 1270 ze zm.), orzekając jak w punkcie 1 sentencji wyroku.
W przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia orzeczono z mocy art. 152 cytowanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
/-/ Sz.Widłak /-/ M.Ławniczak /-/ B.Sokołowska