Uzasadnienie
A. Sp. z o.o. z siedzibą w G.(następca prawny E. Sp. z o.o.) wystąpiła do WSA w Warszawie 26 marca 2008 r. ze skargami na decyzje Dyrektora Izby Celnej w W. z [...] lutego 2008 r. (nr [...], nr [...] oraz nr [...]), którymi utrzymano w mocy decyzje Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z [...],[...] oraz [...] lipca 2006 r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku akcyzowym.
Dyrektor Izby Celnej w W. w odpowiedziach na skargi wniósł o odrzucenie skarg z uwagi na uchybienie terminu do ich wniesienia przewidzianego w art. 53 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej jako "P.p.s.a.").
Postanowieniami z dnia 19 maja 2008 r. sygn. akt III SA/Wa 1119/08, III SA/Wa 1120/08 oraz III SA/Wa 1121/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargi Skarżącej z uwagi na uchybienie terminu do ich wniesienia przewidzianego w art. 53 § 1 P.p.s.a.
Na powyższe postanowienia Skarżąca wniosła skargi kasacyjne.
W odpowiedziach na skargi kasacyjne Dyrektor Izby Celnej stwierdził, że po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego z udziałem Poczty Polskiej ustalono, że skarżąca w niniejszych sprawach skargi wniosła w terminie.
Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniami z dnia 13 października 2008 r. sygn. akt I FSK 1523/08, I FSK 1524/08 oraz I FSK 1525/08 uchylił zaskarżone postanowienia. W uzasadnieniach wskazał, że Sąd pierwszej instancji za bezsporne przyjął wniesienie przez skarżącą Spółkę skarg bezpośrednio (osobiście) do Dyrektora Izby Celnej w W. w dniu 9 kwietnia 2008 r., a więc po upływie 30-dniowego terminu. Swój wniosek Sąd oparł na prezentatach widniejących na pierwszych stronach skarg. W kontekście informacji, jakimi dysponował Sąd zaskarżone rozstrzygnięcia należałoby uznać za prawidłowe. Jednakże wnioski płynące z analizy akt, na których oparł się Sąd pierwszej instancji, zostały podważone przez Skarżącą dołączonymi do skarg kasacyjnych kserokopiami książki nadawczej, z której wynika, że strona w dniu 4 kwietnia 2008 r., a więc przed upływem ustawowego terminu, za pośrednictwem Poczty Polskiej wysłała na adres Dyrektora Izby Celnej pismo o nr nadawczym [...].
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, strona skarżąca zdołała skutecznie podważyć okoliczność faktyczną stanowiącą podstawę zastosowania w sprawie art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny stanął na stanowisku, że przy ponownym rozpoznaniu spraw Wojewódzki Sąd Administracyjny winien wziąć pod uwagę załączony do akt spraw dokument wskazujący na datę nadania skarg przez stronę skarżącą.
Przed rozpoznaniem przez Sąd ww. skarg, Dyrektor Izby Celnej w W. nadesłał do WSA w Warszawie pisma z 4 lutego 2009 r., informując że 4 lutego 2009 r. uwzględnił w całości skargi Spółki, na mocy art. 54 § 3 P.p.s.a. W związku z tym organ odwoławczy wniósł o umorzenie postępowań sądowych na mocy art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Do pism zostały dołączone decyzje z [...] lutego 2009 r., którymi organ odwoławczy uchylił zaskarżone do Sądu decyzje z [...] lutego 2008 r. oraz poprzedzające je decyzje Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W..
Na rozprawie w dniu 6 lutego 2009 r. Sąd postanowił – na podstawie art. 111 § 2 P.p.s.a. – połączyć sprawy o sygn. akt III SA/Wa 2983/08, III SA/Wa 2984/08 oraz III SA/Wa 2985/08 w celu ich wspólnego rozpoznania oraz rozstrzygnięcia i prowadzić je dalej pod wspólnym numerem III SA/Wa 2983/08.
Jednocześnie Sąd postanowił wezwać pełnomocnika Skarżącej do wskazania terminu odbioru decyzji Dyrektora Izby Celnej w W. wydanych w trybie autokontroli. W odpowiedzi na powyższe wezwanie pełnomocnik skarżącej w dniu 16 lutego 2009 r. poinformował Sąd, że decyzje Dyrektora Izby Celnej w W. uchylające decyzje stanowiące przedmiot zaskarżenia w niniejszych sprawach otrzymał w dniu 11 lutego 2009 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Przy ponownym rozpoznaniu spraw Sąd biorąc pod uwagę treść oświadczenia organu zawartego w odpowiedzi na skargę kasacyjną oraz treść dokumentów przedstawionych przez Skarżącą w toku postępowania przed Sądem drugiej instancji uznał, że skargi na decyzje Dyrektora Izby Celnej w W. z [...] lutego 2008 r. zostały złożone w terminie.
Zgodnie natomiast z dyspozycją art. 54 § 3 P.p.s.a. organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy. W niniejszych sprawach taka sytuacja wystąpiła. Dyrektor Izby Celnej w W. uchylił bowiem zaskarżone do Sądu własne decyzje oraz poprzedzające je decyzje organu pierwszej instancji, zgodnie z żądaniem Spółki. Uczynił to również w stosownym czasie, tj. do dnia rozpoczęcia rozprawy.
Postępowanie sądowe, wszczęte na skutek skarg strony, stało się zatem bezprzedmiotowe. Z obrotu prawnego zostały bowiem wyeliminowane akty administracyjne (decyzje), które miały podlegać kontroli Sądu.
W myśl art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Sąd w takiej sytuacji wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania. Przepis ten bowiem stanowi, że Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy z innych przyczyn niż wskazane w pkt 1 (skuteczne cofnięcie skargi) i pkt 2 (śmierć strony), postępowanie to stało się bezprzedmiotowe. Postępowanie sądowoadministracyjne staje się bezprzedmiotowe z innej przyczyny również wtedy, gdy organ administracyjny uwzględni skargę w trybie art. 54 § 3 P.p.s.a.
Z kolei w odniesieniu do wniosku Spółki o zwrot kosztów postępowania Sąd zauważa, że zgodnie z art. 201 § 1 P.p.s.a. zwrot kosztów przysługuje skarżącemu od organu także w razie umorzenia postępowania z powodu uwzględnienia skargi w trybie art. 54 § 3 P.p.s.a. Do kosztów tych w rozpoznawanych sprawach, na mocy art. 205 § 2 P.p.s.a. w związku z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. a) oraz § 6 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.), należały zarówno wpisy stosunkowe od skarg oraz wynagrodzenie radcy prawnego, który reprezentował stronę skarżącą.
Sąd, na podstawie wskazanych wyżej przepisów, postanowił jak w sentencji.