Uzasadnienie
Wyrokiem z 15 maja 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę J. S. (zwanej dalej "Skarżącą") na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2014 r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2009 r.
Pismem datowanym na 25 maja 2015 r. (data wpływu do sądu 27 maja 2015 r.) Skarżąca złożyła wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku, wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego złożenia.
W uzasadnieniu wskazała, że w pouczeniu zawartym w zawiadomieniu o terminie rozprawy zaznaczono, iż stawiennictwo jest nieobowiązkowe. Jednocześnie z pouczenia tego wynika, że w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia odpisu sentencji wyroku. Skarżąca podniosła, że o oddaleniu jej skargi dowiedziała się telefonicznie w dniu 25 maja 2015 r., gdy chciała uzyskać informację, kiedy otrzyma sentencję wyroku. Skarżąca zrozumiała bowiem pouczenie w ten sposób, że otrzymanie sentencji wyroku stanowi podstawę do wystąpienia z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia wyroku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Zgodnie z art. 85 i art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej "p.p.s.a.", czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna, przy czym, w przypadku, jeżeli strona nie dokonała czynności bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Tryb złożenia wniosku szczegółowo reguluje art. 87 p.p.s.a. W myśl tego artykułu pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu.
Zgodnie z art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Wymóg zgłoszenia wniosku o przywrócenie terminu w powyższym siedmiodniowym terminie jest warunkiem formalnym rozpoznania wniosku, który sąd ma obowiązek badać w pierwszej kolejności, przed dokonaniem jego oceny merytorycznej, a więc przed rozpoznaniem czy uchybienie terminowi nastąpiło bez winy strony.
W niniejszej sprawie, Skarżąca uprawdopodobniła, że o konieczności złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku dowiedziała się podczas rozmowy telefonicznej 25 maja 2015 r. Tę datę należało zatem przyjąć jako datę, w której przyczyna uchybienia ustała. Wniosek o przywrócenie terminu wpłynął do Sądu w dniu 27 maja 2015 r., a zatem z zachowaniem terminu z art. 87 § 1 p.p.s.a. Jednocześnie zgodnie natomiast z § 4 art. 87 p.p.s.a. równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. W niniejszej sprawie Skarżąca złożyła wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego złożenia. Daje to Sądowi możliwość dokonania merytorycznej oceny wniosku w świetle istnienia przesłanki braku winy w uchybieniu terminu.
Kryterium braku winy, o jakiej mowa w art. 87 § 2 p.p.s.a., stanowiące przesłankę zasadności wniosku o przywrócenie terminu, polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przy ocenie winy należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Nie jest dopuszczalne przywrócenie terminu, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (zobacz np. postanowienie NSA z 24 marca 2004 r., FZ 13/04, niepubl.).
Analiza wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku prowadzi do konkluzji, że wniosek ten nie zasługuje na uwzględnienie. W ocenie Sądu Skarżąca nie uprawdopodobniła bowiem braku jej winy w uchybieniu terminowi do złożenia wniosku.
Jak wynika z wyjaśnień Skarżącej brak wniesienia w terminie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku wynikał z faktu, iż błędnie zrozumiała pouczenie Sądu. Skarżąca uważała, że otrzymanie sentencji wyroku stanowi podstawę do wystąpienia z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia wyroku.
Należy zaznaczyć, że Sąd ma obowiązek doręczenia sentencji wyroku, jedynie w sytuacji gdy wyrok został wydany na posiedzeniu niejawnym. Taka sytuacja nie miała miejsca w kontrolowanej sprawie.
Podkreślić należy, że brak znajomości przepisów prawa powodujący niezrozumienie wezwań Sądu nie może być przesłanką usprawiedliwiającą niezachowanie terminu w sytuacji, gdy Skarżąca została dokładnie pouczona o treści przepisów regulujących warunki wystąpienia z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia wyroku i o rygorze niedokonania czynności procesowej w zakreślonym terminie. Podkreślenia zaś wymaga, że w zawiadomieniu o rozprawie z 1 kwietnia 2015 r., Sąd - realizując zasadę wyrażoną w art. 6 p.p.s.a. - pouczył Skarżącą o treści przepisów regulujących wystąpienie z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia wyroku, skutkach prawnych tych czynności i skutkach zaniedbań. Trudno zatem uznać, iż Skarżąca może - biorąc pod uwagę zasadę "ignorantia Iuris nocet" - powoływać się skutecznie na niezrozumienie pouczenia Sądu jako przesłankę uprawdopodabniającą brak winy w uchybieniu terminu.
Z powyższych względów, Sąd działając na podstawie art. 86 § 1 w związku z art. 87 i § 4 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.