Uzasadnienie
Sąd, postanowieniem z 7 marca 2014 r ustanowił P. P. adwokata z urzędu.
Okręgowa Rada Adwokacka w W., pismem z 20 marca 2014 r., do udzielenia pomocy prawnej skarżącej wyznaczyła adw. K.P..
Następnie, pismem z 14 maja 2014 r, Okręgowa Rada Adwokacka poinformowała o tym, że zmienia pełnomocnika z urzędu dla P.P. i miejsce adw K.P. wyznaczyła adw J.Z..
Dr K.P. adwokat, pismem z 8 maja 2014 r zwrócił się - z uwagi na to, ze skarga została złożona przez stronę osobiście – o rozpoznanie jej poza zakresem zarzutów i wniosków ze skargi, zgodnie z art. 134 u.p.p.s.a.
Nadto, pismem z 21 maja 2014 r, poinformował o zmianie pełnomocnika, o tym, ze zapoznał się z aktami sprawy, złożył oświadczenie, ze koszty nie zostały pokryte w jakiejkolwiek w części oraz zwrócił się o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.
Wartość przedmiotu zaskarżenia w sprawie wynosi 465209 zł, wartość (potencjalnego) wynagrodzenia pełnomocnika to 7200 zł (§ 6 pkt 7 rozporządzenia z z dnia 28 września 2002 r.w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, Dz.U. z 2013 r poz 461 ze zm). Sprawa, do chwili rozpoznania wniosku o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, nie została rozpoznana na rozprawie.
Referendarz sądowy zauważa, że wyznaczony przez Sąd pełnomocnik ma prawo do wynagrodzenia za podjęte czynności w zakresie nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych wydatków na podstawie art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 poz. 270/ - dalej jako u.p.p.s.a). Do czynności odrębnie wynagradzanych, o których mowa w tym przepisie, należy – m.in. – udział w postępowaniu przed Sądem I instancji, na rozprawie czy sporządzenie opinii o braku podstaw do złożenia skargi kasacyjnej. Niesporne jest też, zarówno w orzecznictwie jak i w piśmiennictwie, że wynagrodzenie należy się za pomoc prawną faktycznie udzieloną (postanowienie z 23 maja 2013 r II FZ 303/13, CBOSA, z 22 grudnia 2004 r., OZ 720/04, ONSA WSA 2005, nr 5, poz. 93, z dnia 27 listopada 2008 r., III SA/Kr 199/04, LEX nr 504493, z glosą aprobującą G. Karcz, LEX/el. 2009).
Ze względu na opłacanie wynagrodzenia pełnomocnika ze środków publicznych Sąd ma zarazem uprawnienie, jak i obowiązek ustalenia, czy pomoc prawna rzeczywiście została udzielona. Sąd, w postanowieniu z dnia 25 października 2011 r., I OZ 790/11, LEX nr 1069714, NSA uznał, że samo zapoznanie się z aktami sprawy bez podjęcia dalszych czynności procesowych nie jest wystarczające do uznania, że pomoc prawna z urzędu została stronie udzielona.
O udzieleniu pomocy prawnej pełnomocnik z urzędu, zwracając się o "zasądzenie kosztów zastępstwa według norm przepisanych", zdaje się wnioskować z faktu sporządzenia pisma z 8 maja 2014 r, w którym pełnomocnik zwrócił się (1) o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, (2) rozpoznanie skargi sporządzonej osobiście przez stronę zgodnie z art. 134 u.p.p.s.a., tj poza zakresem zarzutów i wniosków. Natomiast w piśmie z 21 maja 2014 dodał, jako okoliczność uzasadniającą przyznanie mu wynagrodzenia – obok wniosku o rozpoznanie skargi poza granicami zarzutów (!) – fakt zapoznania się z aktami sprawy.
Referendarz sądowy wskazuje, że działanie pełnomocnika w sprawie nie nosi cech udzielenia pomocy prawnej skarżącemu. W szczególności, w trzylinijkowym fragmencie pisma z 8 maja 2014r, ograniczył się do wniosku o rozpoznanie sprawy z uwzględnieniem wskazań z art. 134 p.p.s.a., a zatem w tych granicach, w których Sąd I instancji działa z urzędu, niezależnie od wniosku strony. Wynika to, bezpośrednio, z treści przepisu. Okoliczność ta nie jest też kwestionowana w orzecznictwie. Referendarz sądowy zauważa nadto, że brak jest analizy przepisów zastosowanych przez organy administracji i wskazania uzasadnienia trafności poglądów skarżącego. Tak wykonana "pomoc prawna" nie zawiera jakiejkolwiek informacji prawnej przydatnej stronie lub Sądowi (czy w sprawie w ogóle), nie wspominając o realizacji postulatu "użyteczności" działań pełnomocnika. Skoro działania obrońcy z urzędu nie mogły być w jakimkolwiek zakresie użyteczne, nie sposób było ich uznać za przejaw pomocy prawnej. Dlatego działań tych nie można było uznać za "świadczenie pomocy prawnej".
Referendarz sądowy zauważa, że zapoznanie się z aktami sądowoadministracyjnymi sprawy przez pełnomocnika urzędu, co miało miejsce 2 kwietnia 2014 r., jest czynnością techniczną i wstępną, służącą skutecznemu wykonaniu przez pełnomocnika usługi pomocy prawnej, wynikającej z instytucji prawa pomocy. Skoro pełnomocnik z urzędu nie udzielił stronie pomocy prawnej, to brak było podstaw do uznania faktu zapoznania się przez niego z aktami sądowoadministracyjnymi sprawy - czyli czynności technicznej i wstępnej, służącej skutecznemu wykonaniu przez pełnomocnika usługi pomocy prawnej, wynikającej z instytucji prawa pomocy (art. 243 § 1 i n p.p.s.a.) – za okoliczność uzasadniającą przyznanie mu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, o których mowa w art. 250 p.p.s.a.
Referendarz sądowy zauważa nadto, że jeżeli Sąd, postanowieniem z 7 marca 2014 r III SA/Wa 3094/13 przyznał stronie prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata (a nie "adwokatów"), to brak było podstaw do arbitralnego rozszerzania zakresu przyznanego stronie prawa pomocy, czego wyrazem byłoby przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej z art. 250 u.p.p.s.a. każdemu z dwóch działających w sprawie pełnomocników, pomimo tego, ze stronie przyznano prawo do pomocy prawnej tylko przez jednego pełnomocnika z urzędu.
Sąd, ustanawiając stronie pełnomocnika z urzędu na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 u.p.p.s.a. przyznaje stronie uprawnienie do skorzystania z prawa pomocy we wskazanym zakresie i o ściśle określonej w przepisach wartości (art. 250 u.p.p.s.a wraz z przepisami wykonawczymi), natomiast konkretyzacja tego prawa – i związana z tym odpowiedzialność za podejmowane działania - należy do organizacji samorządu zawodowego, tj. w sprawie, do Okręgowej Rady Adwokackiej.
Ubocznie tylko należy wskazać pełnomocnikowi z urzędu, że w orzecznictwie przyjmuje się, że przyznanie ze środków publicznych wynagrodzenia dwóm pełnomocnikom ustanowionym z urzędu, którzy podjęli te same działania, stanowiłoby nadmierne i nieusprawiedliwione obciążenie Skarbu Państwa (patrz postanowienia: z dnia 28 maja 2013 r., sygn. akt II FZ 303/13 i z dnia 13 grudnia 2007 r., sygn. akt II OZ 1287/07, z 13 marca 2014 r II OZ 242/14 orzeczenia,nsa.gov.pl).
Dlatego, należało, na podstawie art. 250, art. 258 § 2 pkt 8, § 3 u.p.p.s.a., orzec, jak w sentencji.