Uzasadnienie
Skarżąca – B. J. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] września 2015 r. w przedmiocie zwolnienia spod egzekucji.
Pismem z dnia 16 grudnia 2015 r. na podstawie zarządzenia Przewodniczącej Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 16 grudnia 2015 r. wezwano Skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł. Powyższe wezwanie zostało doręczone Skarżącej z dniem 4 stycznia 2016 r. w trybie art. 73 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.".
Postanowieniem z dnia 10 lutego 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę Skarżącej.
Pismem z dnia 25 lutego 2016 r. Skarżąca złożyła zażalenie na powyższe postanowienie. Jednocześnie w treści pisma zawarła wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi. W uzasadnieniu wniosku wskazała, iż od dnia [...] grudnia 2015 r. do dnia [...] stycznia 2016 r. przebywała u rodziny syna Skarżącej na jego zaproszenie i koszt w Anglii w mieście N.. W Polsce Skarżąca żyje samotnie i chciała z bliskimi spędzić święta. Do Polski wróciła samolotem w niedzielę [...] stycznia 2016 r. Z powodu nieobecności nie mogła odebrać w normalny sposób, czy też poprzez awizację (jeśli była) wezwania sądowego. Skarżąca przyznała, że po wniesieniu skargi na 20 dni opuściła stałe miejsce zamieszkania w Polsce w związku z pobytem na Święta u syna. Podniosła, iż korespondencja zawierająca postanowienie o odrzuceniu skargi była pierwszym pismem sądowym, jakie otrzymała.
W związku z tym wcześniej nie została pouczona, że nawet w razie krótkotrwałego wyjazdu musi o tym zawiadamiać Sąd. Bieg terminów do wniesienia skargi, a potem do uiszczenia opłaty zeszły się z okresem świątecznym. W ocenie Skarżącej jej wyjazd na Święta był usprawiedliwiony, bo na co dzień żyje samotnie. Wobec powyższego wniosła o uznanie, że bez własnej winy nie uiściła w terminie opłaty od skargi. Zaznaczyła, iż nie otrzymała tego wezwania. Podkreśliła, iż zachowała termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia opłaty albowiem z doręczonego jej w dniu 17 lutego 2016 r. postanowienia o odrzuceniu skargi dowiedziała się o wezwaniu do uiszczenia tej opłaty i upływu terminu do jego uiszczenia.
Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 26 kwietnia 2016 r. sygn. akt II FZ 229/16 oddalił zażalenie Skarżącej na powyższe postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 lutego 2016 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowił, co następuje:
Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", jeżeli strona uchybiła terminowi, jego przywrócenie możliwe jest jedynie wówczas, gdy uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony. W judykaturze już od dawna przyjmuje się, iż brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem.
W ugruntowanym w tym zakresie orzecznictwie i literaturze przyjmuje się, że kryterium braku winy, jako przesłanki przywracającej termin do dokonania czynności w postępowaniu sądowym, wiąże się z obowiązkiem szczególnej staranności przy dokonaniu tej czynności. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (tak np. postanowienie NSA z dnia 2 października 2002 r., V SA 793/03). Do niezawinionych przyczyn uchybienia terminu zwykło zaliczać się okoliczności takie jak powódź, pożar, katastrofa, nagła choroba strony, jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika, która nie pozwala na wyręczenie się inną osobą. W przypadku choroby, przyjmuje się, że chodzi tylko o taką chorobę, która rzeczywiście uniemożliwiła stronie zachowanie terminu procesowego, wobec jej nagłego charakteru oraz niemożności wyręczenia się inną osobą.
W rozpoznawanej sprawie Skarżąca jako przyczynę uchybienia terminowi do uiszczenia wpisu od skargi podała pobyt u swego syna w Anglii od dnia [...] grudnia 2015 r. do dnia [...] stycznia 2016 r.
W ocenie Sądu wyjazd Skarżącej do syna w Anglii nie był dla strony nieprzewidywalnym bądź nagłym zdarzeniem, a wynikał z celowego i zaplanowanego uprzednio działania. Skarżąca dbając należycie o bieg swoich spraw, zdając sobie sprawę, że wniosła skargę na postanowienie organu administracyjnego, winna zapewnić sobie skuteczny sposób odbioru kierowanej do niej korespondencji. Skarżąca wiedząc, iż będzie przebywać poza miejscem zamieszkania mogła wskazać czasowy adres do korespondencji, bądź też pełnomocnika do odbioru korespondencji na ten okres. Bez znaczenia jest okoliczność, iż Skarżąca nie została pouczona o konieczności zawiadomienia Sądu o każdej zmianie miejsca zamieszkania, gdyż w związku ze złożeniem skargi winna liczyć się z czynnościami sądu, które będą wymagały od niej jakichś aktów staranności i spodziewając się tego, powinna na to się przygotować w sposób jak wyżej wymieniony, albo skontaktować się z sądem i poinformować o planowanym wyjeździe, bądź zorientować się jaki jest stan jej sprawy.
Skarżąca powinna zadbać o to, by wskutek jej długiej nieobecności nie nastąpiły dla niej negatywne skutki procesowe związane np. z nieodbieraniem korespondencji. Sam fakt jej czasowego przebywania poza miejscem stałego zamieszkania, nie może wyłączać zawinienia w uchybieniu terminu do wniesienia skargi.
W związku z powyższym w ocenie Sądu nie sposób uznać, iż Skarżąca dołożyła wszelkich możliwych starań, aby dochować terminowi do uiszczenia wpisu od skargi.
Ponadto Skarżąca nie uprawdopodobniła w żaden sposób, że jej wyjazd nastąpił w sposób na tyle nagły, że nie mogła poczynić starań w celu zapewnienia sobie skutecznego doręczania korespondencji podczas nieobecności w miejscu zamieszkania.
Ponieważ zdaniem Sądu okoliczności podniesione przez Skarżącą, nie uprawdopodobniają braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia zażalenia, Sąd na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a orzekł, jak w sentencji postanowienia.