Uzasadnienie
1) Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej u.p.p.s.a, stronie może być przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym albo zwolnienie od kosztów sądowych lub ustanowienie pełnomocnika (art. 245 § 3 u.p.p.s.a.). Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, o który wnioskuje strona – tj. zwolnienia od kosztów sądowych - następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje natomiast zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego i następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 245 § 2 u.p.p.s.a.). Zasadą przyjętą przez ustawodawcę w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest odpłatność za wnoszone do sądów środki prawne.
2) T. L., dalej jako skarżący albo strona, wpierw w skardze, a następnie na urzędowym formularzu PPF z 29 lutego 2009 r., wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu podał, że: - wraz ze swoją żoną H. L. ma rozdzielność majątkową; - nie posiada rachunku bankowego; - emerytura jest przekazywana na rachunek bankowy syna; - strona posiada zadłużenie wobec Izby Celnej oraz wobec jednego ze wspólników; - strona jest poważnie chora i wydaje miesięcznie na leczenie ok. 400 zł; - strona oczekuje na operację [...] i [...] (koszt ok. 5 tys. zł); - w związku z zagrożeniem życia i odległymi terminami zabiegów w publicznej służbie zdrowia musi przeprowadzić zabiegi lecznicze na własny koszt; - nie mieszka z żoną; - jedyna nadzieję na uzyskanie dochodu wiąże z odszkodowaniem od pełnomocnika; - uzyskuje miesięcznie kwotę 1898,49 zł brutto. Strona załączyła do akt sprawy akt notarialny z majątkową umową małżeńską, PITy11 za 2011 r., PIT 37 za 2009 r., kserokopia przekazu emerytury na kwotę 998 zł (zmniejszona wskutek zajęcia egzekucyjnego), zawiadomienie z ZUS o zajęciu egzekucyjnym, kserokopia zajęcia wynagrodzenia za pracę oraz wierzytelności zasiłku chorobowego i wezwanie do dokonywanie potrąceń, zaświadczenie o stanie zdrowia z Instytutu [...], wezwanie do pracowni diagnostycznej, skierowanie do poradni specjalistycznej, kartę informacyjną z Samodzielnego Publicznego Klinicznego Szpitala [...].
3) Referendarz sądowy wskazuje, że jedynym kosztem sądowym wymaganym w sprawie jest 500,- zł należne z tytułu wpisu od skargi do sądu i do tej sumy należy odnieść zdolność wygospodarowania środków z posiadanych przez skarżącego środków. Wymogiem rozpoznania wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych jest zestawienie aktualnych zdolności płatniczych strony z wymagalnymi kosztami sądowymi.
Referendarz sądowy daje wiarę oświadczeniom skarżącego złożonym pod rygorem odpowiedzialności karnej, niezależnie już od tego, że niektóre z nich mają potwierdzenie w aktach administracyjnych (choćby pismo z 19 października 2009 r. czy dokumenty ze stron 83-93). Referendarz sądowy zwraca jednak uwagę na fakt, że w rubryce 10 formularza PPF strona powinna zadeklarować dochód brutto. Z dokumentów nadesłanych przez nią, tj z zeznań PIT11 oraz z dokumentu ZUS na stronie 44 akt sądowych wynika, że strona zadeklarowała dochód netto. Zdaniem referendarza sadowego strona jest w stanie wygospodarować z kwoty 1898,- zł netto kwotę 250,- zł należną tytułem wpisu od skargi, bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego. Przyznając prawo pomocy w tym zakresie referendarz sądowy wyważa tak konieczność poniesienia przez stronę wydatków na zabiegi lecznicze, których przeprowadzenie NFZ wyznaczył na odległe terminy, postulat zapewnienia stronie bezzwłocznego dostępu do Sądu, jak tez okoliczność nie przekazania wyciągów z rachunku bankowego, na które trafia emerytura strony.
Referendarz sądowy zaznacza, że, niezależnie już od istnienia obowiązków alimentacyjnych syna względem ojca, przekazywanie środków z zabezpieczenia społecznego strony na wspólny (w istocie) rachunek bankowy z synem, nie zwalnia strony od dopełniania obowiązków dokumentacyjnych przez ubieganiu się o prawo pomocy. Referendarz sądowy zawyżył wskaźnik minimum socjalnego (dostępny w witrynie: http://www.ipiss.com.pl) stosowanego względem strony z uwagi na jej zwiększone potrzeby związane z kosztami medykamentów.
- 4) Z tych powodów referendarz sądowy zadecydował, na podstawie art. 243 § 1, art. 245 § 1, § 3, art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a., jak w sentencji.