Uzasadnienie
Skarżąca Spółka, prowadząca działalność w zakresie doradztwa gospodarczego, wniosła w treści skargi o zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych w całości, w tym od obowiązku uiszczenia wpisu od skargi. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że obecnie uzyskuje zysk umożliwiający utrzymanie zatrudnienia na dotychczasowym poziomie. Rok 2011 Spółka zakończyła odnotowując stratę. Stan finansowy nie pozwala na poniesienie kosztów sądowych, a tym bardziej wymierzonej zaskarżoną decyzją kary pieniężnej w kwocie 12.000 zł.
Z oświadczenia o majątku i dochodach wynika, że kapitał zakładowy Spółki wynosi 50.000 zł, a wartość środków trwałych według bilansu za poprzedni rok (2011) – 57.480,52 zł. Zgodnie z bilansem za 2011 r., strata wyniosła 42.964,86 zł. Spółka posiada jeden rachunek bankowy, którego saldo wynosiło na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku 28,52 zł.
Do wniosku załączone zostały dokumenty źródłowe, które potwierdzają podane wyżej informacje, a ponadto wynika z nich, że przychód w 2011 r. wyniósł – zgodnie z rachunkiem zysków i strat – 450.651,23 zł. Do grudnia 2012 r. Spółka odnotowała przychód na poziomie 487.545,51 zł, ponosząc stratę w wysokości 71.309,63 zł. Załączone zostały też wyciągi bankowe za poszczególne dni: 10 stycznia 2013 r. oraz 11, 18 i 28 lutego 2013 r., na których odnotowane zostały bieżące operacje.
Z dokumentów, nadesłanych na wezwanie skierowane na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej: p.p.s.a.) wynika, że w 2012 r. Spółka osiągnęła przychód w wysokości 533.497,61 zł i poniosła stratę w kwocie 31.197,60 zł. Do końca marca 2013 r. przychód wyniósł 120.303 zł, strata – 27.232,31 zł. Z bilansu wynika, że wartość środków trwałych na koniec 2012 r. wynosiła 37.430,93 zł, należności krótkoterminowe – 5.814 zł, zobowiązania krótkoterminowe – 135.530,21 zł. Na wezwanie do przedłożenia wydruków historii rachunku bakowego za ostatnie trzy miesiące, nadesłane zostały wyciągi za 31 marca 2013 r. i 30 kwietnia 2013 r. Wynika z nich, że rachunek jest zablokowany do kwoty 24.360 zł.
Przedstawione wyżej dane nie dają podstaw do uwzględnienia żądania przedmiotowego wniosku.
Podstawą prawną rozpoznania złożonego przez skarżącą Spółkę wniosku są przepisy art. 245 § 3 i art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. Zgodnie z ich brzmieniem, prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, a więc w zakresie częściowym, w przypadku osób prawnych może być przyznane, gdy wnioskodawca wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
W świetle przytoczonej wyżej regulacji, ocena możliwości płatniczych w przypadku osób prawnych sprowadza się tylko i wyłącznie do ustalenia, czy strona dysponuje środkami finansowymi wystarczającymi na opłacenie kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Brak tutaj dodatkowych obwarowań, które występują w regulacjach dotyczących przyznania prawa pomocy osobom fizycznym i nakazują uwzględnienie na rzecz wnioskodawcy tych środków, które muszą pozostać do jego dyspozycji na niezbędne utrzymanie własnej i rodziny. Pomimo braku takich regulacji w stosunku osób prawnych, w rzeczywistości należy uwzględnić zakres i cel działalności wnioskodawcy, a także wpływ poniesienia kosztów sądowych na płynność finansową i możliwość prowadzenia dalszej działalności.
Zdaniem rozpoznającego niniejszy wniosek referendarza sądowego, poniesienie kosztów sądowych w niniejszej sprawie nie wpłynie znacząco na działalność strony skarżącej.
Zwrócić należy uwagę, że Spółka regularnie uzyskuje wysokie przychody, na poziomie około 40.000 zł miesięcznie, o czym świadczą zapisy w księdze rachunkowej za poszczególne miesiące 2013 r. Fakt jednoczesnego odnotowania straty lub niskiego dochodu jest tylko skutkiem ponoszenia wysokich kosztów uzyskania przychodów. Świadczy też o tym, że Spółka dysponuje środkami na ponoszenie tych kosztów. Poza tym zauważyć należy, że nadwyżka kosztów nad przychodem skutkuje jedynie brakiem dochodu do opodatkowania (brakiem obowiązku zapłaty podatku dochodowego) i nie stanowi automatycznie o braku środków finansowych. Powstanie straty nie oznacza jeszcze utraty możliwości płatniczych, a co za tym idzie, sama ta okoliczność nie warunkuje potrzeby udzielenia pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych (por. postanowienia NSA: z dnia 22 marca 2011 r., sygn. akt II GZ 112/11 oraz z dnia 24 czerwca 2008 r., sygn. akt I FZ 260/08, dostępne na http://orzeczenia.nsa.gov.pl, postanowienie NSA z dnia 24 czerwca 2008 r., sygn. akt I GZ 260/08, Lex nr 479125).
Odnośnie wydruków z rachunku bankowego Spółki, zwrócić należy uwagę, że w wezwaniu z 29 kwietnia 2013 r. do przedłożenia dodatkowych dokumentów wskazano na wydruki historii rachunków za luty, marzec i kwiecień 2013 r. Tymczasem strona nadesłała wyciągi za poszczególne, dowolnie wybrane dni – 31 marca i 30 kwietnia 2013 r. – bez dodatkowych wyjaśnień w tym względzie.
Poza tym, zdaniem referendarza sądowego, fakt posiadania niskiego salda na koncie, brak jakichkolwiek operacji (wpłat/ wypłat) oraz blokada środków na rachunku, nie świadczy bynajmniej o braku środków finansowych. Mając bowiem na uwadze wartość obrotów z prowadzonej działalności, wywieść z tego należy, że strona reguluje transakcje z pominięciem posiadanego rachunku.
Końcowo zwrócić należy uwagę, że Spółka wniosła do tutejszego Sądu już 17 skarg, z czego w 15 sprawach rozstrzygano odmownie co do wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. Niejednokrotnie zwracano uwagę na możliwości płatnicze strony – czynił to zarówno tutejszy Sąd, jak i Naczelny Sąd Administracyjny w wyniku rozpoznania zażalenia. Co istotne, okoliczności, na podstawie których zapadały dotychczasowe orzeczenia sądowe w przedmiocie wniosków Spółki, były niemalże tożsame. Spółka nie dość, że nie wskazuje nowych okoliczności, które mogłyby wpłynąć na zmianę stanowiska co do zasadności wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, to podaje na urzędowym formularzu dane nieaktualne – to jest za 2011 r., a nie za ostatni rok obrotowy.
Wobec powyższego, stwierdzić należało, iż strona skarżąca nie wykazała przesłanek przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Dlatego też, na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 2 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.