Uzasadnienie
W dniu 22 stycznia 2007 r. A L działając jako przedstawiciel ustawowy K L złożyła wniosek o wydanie orzeczenia o jego niepełnosprawności. Orzeczeniem z [...] r. P Z do S O o N w O nie zaliczył K L do osób niepełnosprawnych. Orzeczenie to skarżąca odebrała osobiście 6 marca 2007 r.
W dniu 23 marca 2007 r. do P Z do S O o N w O wpłynęło odwołanie skarżącej od powyższego orzeczenia.
Postanowieniem z [...] r., nr [...] W Z do S O o N w W D stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że pomimo prawidłowego pouczenia skarżącej przez organ I instancji o prawie i terminie do wniesienia środka odwoławczego, skarżąca wniosła odwołanie z uchybieniem terminu – termin ten upłynął 20 marca 2007 r., a odwołanie zostało złożone 23 marca 2007 r.
Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem A L pismem z dnia 27 sierpnia 2007 r. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W uzasadnieniu podała, że odwołanie zostało przez nią wysłane listem poleconym w dniu 20 marca 2007 r., a więc z zachowaniem czternastodniowego terminu.
W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Zarządzeniem z dnia [...] r. wezwano W Z do S O o N do uzupełnienia akt administracyjnych przez dołączenie m. in. koperty, w której zostało nadane przez skarżącą odwołanie. W odpowiedzi na to wezwanie organ wskazał, że odwołanie zostało przesłane przez P Z do S O o N w O bez koperty. Ponadto jeszcze raz podkreślono, że skarżąca złożyła odwołanie 23 marca 2007 r.
W dniu 7 listopada 2007 r. wpłynęła do Sądu, przesłana przez P Z do S O o N w O, koperta, w której skarżąca wniosła odwołanie. Z daty stempla pocztowego znajdującego się na kopercie wynika, że odwołanie zostało nadane w placówce pocztowej w dniu 20 marca 2007 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, o następuje:
W myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, dalej w skrócie "p.p.s.a") – sądy te sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone ustawą, co oznacza, że skarga może zostać uwzględniona, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145-150 ustawy). Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) kontrola sądowoadministracyjna sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z brzmieniem art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W przedmiotowej sprawie skarga – jako oczywiście uzasadniona – zasługiwała na uwzględnienie.
Stosownie do art. 129 § 2 k.p.a., odwołanie od decyzji administracyjnej organu I instancji wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie od dnia jej ogłoszenia stronie. Odwołanie wniesione przez stronę z uchybieniem powyższego terminu oznacza, że czynność jego wniesienia jest bezskuteczna, zaś organ odwoławczy obowiązany jest – po myśli art. 134 k.p.a. – stwierdzić w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Podkreślić przy tym trzeba, że zgodnie z art. 57 § 5 pkt 2 k.p.a. termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego. Datą wniesienia odwołania jest więc data nadania go w placówce pocztowej, a nie data jego wpływu do organu.
Analiza akt administracyjnych pozwala bezspornie stwierdzić, że skarżąca w dniu 6 marca 2007 r. osobiście odebrała orzeczenie organu I instancji, a zatem ostatnim dniem terminu do wniesienia odwołania był dzień 20 marca 2007 r. (przy obliczeniu terminu do wniesienia odwołania nie uwzględnia się dnia doręczenia orzeczenia). Istota sporu sprowadzała się natomiast do ustalenia, czy skarżąca wniosła odwołanie w ustawowym terminie i czy organ II instancji słusznie stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
Na wstępie należy wskazać, że z pieczęci umieszczonej na złożonym przez skarżącą odwołaniu nie wynika w jaki sposób to odwołanie zostało wniesione, bowiem na prezentacie wpisano jedynie datę wpływu pisma do P Z do S O o N (dzień 23 marca 2007 r.). Organ II instancji otrzymał odwołanie bez koperty, w której zostało ono wniesione i na tej tylko podstawie przyjął, że dokument ten został złożony przez skarżącą osobiście w dniu 23 marca 2007 r., czyli z uchybieniem terminu. Zauważyć jednak trzeba, że sama pieczęć potwierdzająca termin wpływu dokumentu do organu nie jest, w świetle art. 57 § 5 k.p.a. miarodajna dla oceny zachowania terminu do wniesienia odwołania. Brak zatem wyraźnego wskazania na prezentacie, że dokument został złożony osobiście, powinien wzbudzić wątpliwości organu II instancji co do sposobu wniesienia odwołania. W niniejszej sprawie nie mając więc pewności, czy odwołanie zostało złożone osobiście, czy też nadane na poczcie, podstawowym obowiązkiem organu było usunięcie wszelkich niejasności w tym zakresie, w szczególności poprzez zwrócenie się do organu I instancji celem uzyskania informacji w jaki sposób zostało wniesione odwołanie lub też poprzez wezwanie skarżącej do złożenia oświadczenia co do sposobu wniesienia odwołania lub przedłożenia dowodu nadania go w urzędzie pocztowym.
Organ II instancji nie podjął jednak żadnych kroków w tym kierunku i bezpodstawnie przyjął, że skoro otrzymał odwołanie bez koperty, to tym samym zostało ono wniesione przez skarżącą osobiście. W konsekwencji nie podjęcia nawet próby ustalenia w jaki sposób zostało wniesione odwołanie, organ wydał postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Z nadesłanej natomiast do Sądu przez organ I instancji koperty wynika w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości, że skarżąca nadała odwołanie w placówce pocztowej w dniu 20 marca 2007 r., a więc z zachowaniem ustawowego terminu.
Skoro zatem skarżąca wniosła odwołanie w terminie, to tym samym nie było podstaw do wydania przez organ II instancji postanowienia o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. W konsekwencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji.