Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańskuz 23 lutego 2024 r., sygn. akt III SAB/Gd 8/24

Uzasadnienie

Pismem z dnia 18 grudnia 2023 r. W. C. (dalej zwany także "skarżącym") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na bezczynność i przewlekłość Dyrektora Szkoły Podstawowej nr 46 w Gdańsku w sprawie wszczęcia postępowania wyjaśniającego.

Z treści skargi wynika, że W. C. (psycholog/pedagog specjalny) zwrócił się pismem z dnia 5 kwietnia 2023 r. do Dyrektora Szkoły Podstawowej nr 46 w Gdańsku z wnioskiem o wszczęcie postępowania wyjaśniającego i wyciągnięcie konsekwencji wobec ujawnionej osoby/osób, w związku z przyklejeniem na drzwiach wejściowych do gabinetu psychologicznego kartki zawierającej wpis ze wskazaniem imienia i nazwiska skarżącego wraz z treściami godzącymi w jego dobra osobiste oraz z zamieszczonym szkalującym go rysunkiem.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Szkoły Podstawowej nr 46 w Gdańsku, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika wniósł o jej oddalenie i zasądzenie zwrotu kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, wskazując, że "trudno jest znaleźć przepisy postępowania, któremu podlegałaby opisywana przez skarżącego >sprawa<", dlatego brak jest normy procesowej wyrażającej kompetencję do przeprowadzenia przez Dyrektora postępowania w sprawie złożonego pisma. Niezależnie jednak od powyższego, Dyrektor poczynił wskazane skarżącemu kroki celem ustalenia co dokładnie i czy w ogóle miało miejsce i odpowiedział wielokrotnie skarżącemu, w tym także na złożone ponaglenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje

Sąd administracyjny rozpoznając wniesioną skargę winien w pierwszej kolejności zbadać, czy sprawa objęta skargą należy do jego właściwości rzeczowej.

Zakres właściwości rzeczowej wojewódzkich sądów administracyjnych wyznaczają przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm. - dalej: "p.p.s.a.").

Stosownie do treści art. 3 § 2 p.p.s.a. sprawowana przez sądy administracyjne kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne;

1. 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
2. 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
3. 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 i 803), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii;
4. 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
5. 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
6. 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
7. 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
8. 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a p.p.s.a.) oraz w sprawach, ustaw szczególnych, w których przepisy przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.).

Cytowane przepisy wyznaczają zakres kognicji sądów administracyjnych, co oznacza, że sądy te mogą rozpatrywać sprawy ściśle określone w ustawie - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz w innych ustawach szczególnych.

Z analizy powyższych regulacji (vide: art. 3 § 2 pkt 8 i pkt 9 p.p.s.a.) wynika, że skarga na przewlekłość czy bezczynność organu jest dopuszczalna tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na akty wskazane w punktach 1-3 art. 3 § 2 p.p.s.a. oraz w sprawach dotyczących innych niż określone w punktach 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego (stosownie do treści punktów 4 i 9 art. 3 § 2 p.p.s.a.).

Regulacje powyższe determinują uznanie, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne nie obejmuje orzekania w sprawach skarg na przewlekłość czy bezczynność organu, tj. dyrektora szkoły w sprawie dotyczącej przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego związanego z naruszeniem dóbr osobistych. Sprawy związane z ochroną dóbr osobistych to sprawy mające charakter cywilnoprawny, podlegające kognicji sądów powszechnych, nie zaś sądów administracyjnych. W konsekwencji ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje możliwości wniesienia skargi na przewlekłość bądź bezczynność Dyrektora Szkoły Podstawowej nr 46 w Gdańsku w sprawie związanej z sygnalizowanym przez skarżącego naruszeniem jego dóbr osobistych, bowiem w tym zakresie działalność dyrektora szkoły (organu) nie nosi charakteru wykonywania władztwa administracji publicznej. Wniesiona w niniejszej sprawie skarga nie podlega zatem właściwości sądów administracyjnych, ponieważ jej przedmiotem jest żądanie nie mieszczące się w zakresie kognicji sądu administracyjnego. W konsekwencji, przedmiot niniejszej sprawy, jak i powyższa skarga nie mieszczą się w katalogu określonym w art. 3 p.p.s.a.

Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku - na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a. – orzekł, jak w sentencji postanowienia.