Uzasadnienie
Pismem z dnia 31 października 2023 r. Z. G. (dalej: strona skarżąca, skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na bezczynność Prezesa Sądu Okręgowego w R. w przedmiocie dostępu do informacji publicznej.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału III z 15 listopada 2023 r. wezwano skarżącego do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez podanie numeru PESEL. Do wykonania powyższego zakreślono stronie skarżącej siedmiodniowy termin, liczony od dnia następnego po dniu doręczenia przedmiotowego zarządzenia, informując jednocześnie, że niezastosowanie się do wezwania we wskazanym terminie spowoduje odrzucenie skargi.
Zarządzeniem z 29 listopada 2023 r. wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł, zakreślając termin jw. pod rygorem odrzucenia skargi.
Powyższe wezwanie zostało przesłane na adres strony skarżącej i doręczone do rąk adresata 15 grudnia 2023 r., o czym świadczy zwrotne potwierdzenie odbioru znajdujące się w aktach sprawy. Zatem termin wyznaczony do uzupełnienia braku formalnego skargi oraz braku fiskalnego upłynął z dniem 22 grudnia 2023 r. Braki skargi nie zostały jednak uzupełnione.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje
Zgodnie z treścią art. 46 § 2 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634), dalej p.p.s.a., pismo strony jeżeli jest pierwszym pismem w sprawie, powinno zawierać numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną, jeżeli jest obowiązana do jego posiadania albo posiada go, nie mając takiego obowiązku. Brak wskazania numeru PESEL w niniejszym przypadku stanowi brak formalny skargi.
Zgodnie natomiast z art. 49 § 1 p.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Stosownie do art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. – sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi.
Stosownie zaś do treści art. 220 § 1 p.p.s.a, Sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym celu przewodniczący wzywa wnoszącego pismo (skargę) aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania (odrzucenia skargi) uiścił opłatę w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania. Z powołanej regulacji wynika, że terminowe opłacenie skargi stanowi istotny element, którego brak uniemożliwia nadanie sprawie dalszego biegu.
Wezwanie zostało przesłane na adres skarżącego i doręczone mu skutecznie 15 grudnia 2023 r., o czym świadczy zwrotne potwierdzenie odbioru znajdujące się w aktach sprawy. Zatem termin wyznaczony do uzupełnienia braków skargi upłynął z dniem 22 grudnia 2023 r. Braki formalne skargi jak i brak fiskalny w postaci wpisu nie zostały jednak uzupełnione.
Podkreślić należy, że problematyka braku formalnego w postaci braku numeru PESEL była przedmiotem uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego (zob. uchwała NSA z dnia 3 lipca 2023 r., sygn. akt II GPS 3/22, treść uchwały dostępna w CBOSA: http://orzeczenia.nsa.gov.pl), w której podkreślono, że ustawowy wymóg dotyczący pierwszego pisma w sprawie, tj. wskazanie numeru PESEL, nie jest ani trudny do spełnienia, ani skomplikowany.
NSA stoi na stanowisku, że strona z łatwością może go spełnić, a posługiwanie się numerem PESEL jest powszechnie stosowane w wielu dziedzinach życia. Nie ma żadnych powodów, by w przypadku pisma wnoszonego do sądu przyjmować, że spełnienie wymogu wskazania numeru PESEL jest dla strony nadmiernym obciążeniem. Jeżeli strona nie skorzysta z możliwości uzupełnienia braku formalnego skargi, to z jej zaniechania nie można wyprowadzać wniosku o naruszeniu prawa strony do sądu. Nie ma tutaj także znaczenia fakt, że nr PESEL znajduje się w aktach administracyjnych. NSA we wskazanej powyżej uchwale odniosło się także do tej kwestii oceniając, że nie można oczekiwać od sądu, że ten będzie podejmował czynności należące do strony postępowania. Poszukiwanie przez sąd numeru PESEL strony w aktach administracyjnych nie jest obowiązkiem sądu i nie ma normatywnej podstawy. Obowiązek jego podania spoczywa bowiem na stronie inicjującej postępowanie sądowoadministracyjne.
Reasumując, pomimo prawidłowego pouczenia o skutkach niewykonania wezwania strona skarżąca nie uzupełniła nr PESEL oraz nie uiściła wpisu od skargi w wyznaczonym terminie. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zobligowany był do odrzucenia skargi, o czym orzeczono na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. oraz art. 220 § 3 p.p.s.a.