Uzasadnienie
Pismem z 9 stycznia 2023r. skarżące stowarzyszenie pod nazwą O w Z. wniosło skargę na bezczynność Prezydenta Miasta Z. w załatwieniu jego wniosku z 5 grudnia 2022r.
W skardze strona wniosła o:
- - stwierdzenie, że organ pozostaje w bezczynności,
- - zobowiązanie organu do udostępnienia informacji,
- - zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi strona podniosła, że 5 grudnia 2022r. pocztą elektroniczną skierowała do organu wniosek o udostępnienie informacji publicznej, której przedmiotem była:
1.Umowa w sprawie warunków pełnienia nadzoru przez zarządcę nad realizacją Umowy Nr [...] z 22 czerwca 1998r. zawarta pomiędzy Z Sp z o.o. w Z. a I Sp. z o.o. z siedzibą w K. oraz [...]Telewizją Kablową – Z. Spółka z o.o. z siedzibą w Z. wz Umową Nr [...] z 22 czerwca 1998r. §11, 2.Umowa Z [...] ws dzierżawy instalacji zbiorowego programu RTV i AZART z jej wszystkimi aneksami,
3. Umowa z 15 maja 2008r. ws dostępu do budynków i nieruchomości w celu dostarczenia publicznej sieci telekomunikacyjnej i świadczenia usług telekomunikacyjnych, 4.Umowy z 18 grudnia 2015r. zawartej pomiędzy Z Sp zoo w Z. a V ze wszystkimi załącznikami i aneksami,
5. Umów Nr [...] z 15 maja 2018r. dla nieruchomości przy ul [...] - własność Z - ws dostępu do budynku i nieruchomości w celu dostarczenia publicznej sieci telekomunikacyjnej i świadczenia usług telekomunikacyjnych w budynku tytułem dzierżawy powierzchni nieruchomości pod instalację, wysokość wynagrodzenia 100 zł netto + Vat m-ce 6.Umowy dotyczące budynków mieszkalnych Osiedla J. - Umowa Nr [...] z 17 listopada 2006r. wraz z 7 aneksami ws dzierżawy instalacji odbioru programów RTV i AZART wraz z aneksem do umowy Z a Spółką V. Wg informacji Spółki budynki te stanowią jej własność, a do grudnia 2016r. były własnością gminy.
Jednocześnie strona skarżąca wniosła do organu o doręczenie dokumentów pocztą elektroniczną na podany adres.
W skardze strona podniosła, że pomimo upływu ustawowego terminu na udostępnienie wnioskowanych dokumentów strona przeciwna pozostaje nadal w bezczynności.
W podpowiedzi na skargę organ nie sformułował jednoznacznego wniosku co do skargi.
W treści odpowiedzi oświadczył, że pismem z 15 grudnia 2022 r. przekazanym do wnioskodawcy za pośrednictwem poczty elektronicznej na adres wskazany we wniosku udzielił odpowiedzi na wniosek. W załączniku do tego pisma przekazał kopię umowy nr [...] z 17 listopada 2006 r. wraz z aneksami, będącą w posiadaniu organu. Jednocześnie poinformował wnioskodawcę, że nie posiada umów dotyczących zasobów mieszkaniowych stanowiących własność Z Sp. z o.o., a nie zasobów gminnych:
- • umowy z 15.05.2008 r. w sprawie dostępu do budynków i nieruchomości w celu dostarczenia publicznej sieci telekomunikacyjnej i świadczenia usług telekomunikacyjnych;
- • umowy [...] z 15 maja 2018 r. dla nieruchomości przy ul. [...]- własność Z Sp z o.o.
- • umowy z 18 grudnia 2015 r. zawartej pomiędzy Z Sp. z o.o. w Z. a V. W dalszej części odpowiedzi na skargę wyjaśnił, że za udzielenie informacji publicznej, będącej w posiadaniu innego podmiotu, odpowiada organ zarządzający danym podmiotem, a Z Sp. z o.o. stanowi wyodrębnioną, samodzielną jednostkę organizacyjną.
Ponadto z uwagi na brak możliwości zidentyfikowania jednej z umów, będącej przedmiotem wniosku organ wezwał wnioskodawcę do doprecyzowania w terminie 7 dni informacji na temat, umowy sprawie warunków pełnienia nadzoru przez zarządcę nad realizacją Umowy Nr [...] z 22 czerwca 1998 r., zawartej pomiędzy Z SP z o. o. w Z. a I Sp. z o. o. z siedzibą w Z. poprzez wskazanie daty zawarcia i stron, pomiędzy którymi została zawarta, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia w tym zakresie.
Stwierdził, że skoro podjął wszelkie niezbędne działania w celu udostępnienia informacji, w tym przesłał stronie odpowiedź w terminie, to nie można przypisać mu bezczynności.
W piśmie procesowym z 27 lutego 2023r. strona oświadczyła, że udzielenie odpowiedzi jest jedynie pozorne, gdyż z wydruku poczty elektronicznej organu wynika, że serwer docelowy nie wysłał powiadomienia o dostarczeniu. Również wydruk z konta poczty elektronicznej skarżącej wskazuje na brak korespondencji od tego organu. Odnosząc się do treści odpowiedzi na skargę strona zakwestionowała twierdzenie organu, że nie posiada on dostępu do objętych wnioskiem dokumentów. Prezydent Miasta sprawuje nadzór właścicielski nad Z Sp. z o.o. będącą stroną tych umów, a której udziały stanowią w 100% własność gminy. Prezydent pełni nadzór formalny w zakresie spraw dokumentacji spółki oraz funkcjonowania jej organów, a w ramach nadzoru ekonomiczno-finansowego w zakresie zatwierdzania rocznych sprawozdań finansowych spółki, także analizę oraz ocenę efektywności działalności oraz jej sytuacji finansowej.
Jednocześnie zgodnie z przepisami ustawy z 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach, organ samorządowy zobowiązany jest do właściwego postępowania z dokumentacją w nich powstającą i gromadzoną. W oparciu o to wyraził pogląd, że umowy zawarte przez spółkę gminną Z z V S.A. są w dyspozycji Prezydenta Miasta.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga nie jest zasadna.
Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, która według art. 1 § 2 tej ustawy sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Zgodnie zaś z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329 – tekst jednolity, dalej: ppsa) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a cytowanego art. 3 § 2 tej ustawy.
Na wstępie przypomnieć należy, że prawo do uzyskania informacji publicznej wynika z art. 61 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej stanowiącego w ust. 1 zd. 1, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne.
Zasady realizacji tego prawa zawiera ustawa z 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej (t.j.: Dz. U. z 2022r., poz. 902, dalej "udip"), która w art. 1 ust. 1 stanowi, że każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Art. 2 ust. 1 udip określa kategorię podmiotów uprawnionych do uzyskania informacji jako "każdego". Stosownie do powołanego przepisu, każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5, prawo dostępu do informacji publicznej.
Ustawa ta nie definiuje jednak pojęcia bezczynności. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, jak i w doktrynie prawa zgodnie podkreśla się, iż organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub przepisach szczególnych, jeżeli nie dopełnił czynności określonych w art. 36 k.p.a. lub nie podjął innych działań wynikających z przepisów procesowych mających na celu usunięcie przeszkody w wydaniu decyzji (por. np.: wyroki NSA z 20 lipca 1999 r., sygn. akt I SAB 60/99; 8 lutego 2017 r., sygn., akt II GSK 5346/16; W. Chróścielewski, Glosa do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 kwietnia 2015 r. sygn. akt I FSK 1881/14, "OSP" 2015, z. 12, poz. 116 oraz przywołana tam literatura).
Zatem dla oceny, czy adresat wniosku pozostaje w bezczynności istotne jest ustalenie, czy jest on zobligowany do żądanego działania. W przypadku informacji publicznej zbadania wymaga, czy należy on do grupy podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznej, a także czy żądana informacja stanowi informację publiczną.
W przypadku negatywnej odpowiedzi na którekolwiek z powyższych pytań, adresat nie jest zobowiązany do udzielenia informacji, a zatem jeśli tego nie czyni, nie można mu skutecznie postawić zarzutu bezczynności.
Stosownie do art. 4 ust. 1 pkt 1 udip, obowiązane do udostępniania informacji publicznej są organy władzy publicznej.
Zgodnie natomiast z art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. f udip, udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1, w tym o majątku, którym dysponują.
Przenosząc powyższe regulacje na stan faktyczny przedmiotowej sprawy Sąd stwierdza, że wniosek strony skierowany był do Prezydenta Miasta, który jest organem wykonawczym jednostki samorządu terytorialnego, a więc organem władzy publicznej. Biorąc pod uwagę, że wniosek dotyczył udostępnienia umów związanych z dzierżawą instalacji antenowej, dostępem do nieruchomości w celu dostarczenia sieci telekomunikacyjnej i pełnienia nadzoru przez zarządcę nad realizacją umowy stwierdzić należy, że obejmował informacje dotyczące majątku gminy, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. f udip.
Oznacza to, że zostały spełnione obie przesłanki, wskazujące na konieczność załatwienia wniosku skarżącego stowarzyszenia w trybie udip.
Stosownie do art. 13 ust. 1 udip, udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2.
Wniosek strony wpłynął do organu w formie elektronicznej 5 grudnia 2022r. i zawierał adres, pod którym skarżąca będzie oczekiwać odpowiedzi. Wobec treści art. 13 ust. 1 udip, termin do jego załatwienia upłynął więc 19 grudnia 2022r.
W aktach sprawy znajduje się pismo organu, do którego została dołączona jedna z umów, o które wnosiła skarżąca wraz z załącznikami. Co do trzech innych umów organ oświadczył, że ich nie posiada, w jednym przypadku zwrócił się o doprecyzowanie zapytania. Jest również wydruk poczty elektronicznej, z którego wynika, że pismo to zostało wysłane 15 grudnia 2022r. (a więc z zachowaniem terminu) na adres podany we wniosku. Jest tam co prawda także wydruk komunikatu, że "dostarczenie do podanych adresatów lub grup zostało zakończone, ale serwer docelowy nie wysłał żadnego powiadomienia o dostarczeniu".
Z powyższego – w ocenie Sądu - wynika, że organ terminowo podjął reakcję na wniosek w pełnym jego zakresie. Ujawnił stronie te dokumenty, które były w jego posiadaniu, co do innych poinformował stronę, że ich nie posiada lub wezwał do doprecyzowania zapytania. To zaś wyklucza możliwość przypisania organowi stanu bezczynności w załatwieniu wniosku.
Natomiast fakt, że skarżąca nie odebrała wysłanej wiadomości nie może być okolicznością obciążającą organ. Organ odpowiada za funkcjonowanie własnej skrzynki poczty elektronicznej i wysłanie wiadomości, natomiast zapewnienie odbioru korespondencji przez jej adresata obciąża tego adresata, o ile tylko wysyłka korespondencji nastąpiła na właściwy adres. Warunek ten został w sprawie spełniony, gdyż organ przesłał odpowiedź na adres wskazany we wniosku przez samą stronę.
W piśmie procesowym z 27 lutego 2023r. skarżąca zakwestionowała stanowisko organu co do tego, że nie posiada on wnioskowanych umów. Zwróciła uwagę, że ich strona tj. Z Sp. z o.o. jest w 100% udziałów własnością gminy, która pełni nad nią nadzór w zakresie dokumentacji spółki, funkcjonowania jej organów i dokonuje analizy jej sytuacji finansowej.
Odnosząc się do tych twierdzeń strony stwierdzić należy, że Sąd nie ma kompetencji ani instrumentów do podważania prawdziwości oświadczenia organu, że nie posiada dokumentów interesujących stronę. Natomiast fakt, że Z Sp. z o.o. jest odrębną od gminy osobą prawną i to ona (a nie gmina) jest stroną zawartych umów, twierdzenie to czyni prawdopodobnym. Zatem strona, chcąc uzyskać informacje zawarte w dokumentach wytworzonych w Spółce winna w tej sprawie wystąpić do niej. Żaden bowiem przepis udip nie obliguje adresata wniosku o udzielenie informacji publicznej do jej poszukiwania czy pozyskiwania w celu ujawnienia wnioskującemu, jeśli sam żądanych danych nie posiada. Dlatego fakt, że gmina jest właścicielem 100% udziałów Z sp. z o.o. i ma wgląd do dokumentów Spółki nie zobowiązuje jej do uzyskania wnioskowanych umów od Spółki.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł o oddaleniu skargi.