Uzasadnienie
W dniu 9 listopada 2018 r. do Śląskiego Urzędu Wojewódzkiego w Katowicach wpłynął wniosek pracodawcy "A" sp. z o.o. o wydanie zezwolenia na pracę cudzoziemki na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
W dniu 20 marca 2019 r. skarżący wniósł ponaglenie na niezałatwienie sprawy w terminie, które pismem z 27 marca 2019 r. przekazano do organu II instancji.
Pismem z [...] r., w trybie art. 64 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, organ wezwał pełnomocnika strony do uzupełnienia braków formalnych wniosku. Ponadto poinformował, że po uzupełnieniu braków formalnych należy złożyć dokumenty zgodnie z art. 7 ust. 11 rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z 7 grudnia 2017r., w sprawie wydawania zezwoleń na pracę cudzoziemca oraz wpisu oświadczenia o powierzeniu wykonywania pracy cudzoziemce do ewidencji oświadczeń (Dz. U. 2017 poz. 2354). Dodatkowo wezwał o złożenie wyjaśnień odnośnie wyjazdów cudzoziemki, której dotyczył wniosek poza granicę Rzeczypospolitej Polskiej podczas wykonywania przez nią pracy na podstawie oświadczenia o powierzeniu wykonywania pracy cudzoziemcowi. Z paszportu wynikało, iż osoba ta wyjeżdżała poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w okresie 3 miesięcy. Zgodnie zaś z art. 3 pkt 3 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 10 stycznia 2019 r. w sprawie określenia przypadków, w których zezwolenie na pracę cudzoziemca jest wydawane bez względu na szczegółowe warunki zezwolenia na pracę, Wojewoda wydaje zezwolenie na pracę bez konieczności uzyskania informacji starosty w przypadku, gdy obywatel Ukrainy w okresie bezpośrednio poprzedzającym złożenie wniosku wykonywał pracę przez okres nie krótszy niż 3 miesiące.
W dniu [...] r. pełnomocnik strony uzupełnił braki formalne, a także dołączył brakujące dokumenty oraz wyjaśnienia w zakresie wyjazdów cudzoziemki.
Zezwolenie na pracę cudzoziemki wydano [...] r. czyli po 5 dniach od złożenia wszystkich brakujących dokumentów.
W dniu 2 kwietnia 2019 r. do organu wpłynęła skarga "A" Sp. z o.o., w której na podstawie art. 119 pkt 4, art. 149 § 1-3, art. 154 § 6 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zarzuciła ona bezczynność organu i wniosła o:
- 1. zobowiązanie Wojewody Śląskiego do wydania odpowiedniego aktu administracyjnego w terminie tygodnia od dnia uprawomocnienia się wyroku;
- 2. stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności;
- 3. stwierdzenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa;
- 4. wymierzenie organowi grzywny;
- 5. przyznanie sumy pieniężnej w wysokości połowy kwoty, o której mowa w art. 154 § 6 P.p.s.a.;
- 6. rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym;
- 7. zasądzenie kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o oddalenie skargi.
Stwierdził, że w roku 2017 do Śląskiego Urzędu Wojewódzkiego wpłynęło ponad 28945 wniosków o wydanie zezwoleń na pracę cudzoziemców. W porównaniu do roku 2016 r. nastąpił wzrost liczby wydanych wniosków o 229 %. Biorąc pod uwagę lata 2016 do 2015 liczba ta wyniosła 278 %. Do 31 grudnia 2018r. złożono ponad 29 tys. wniosków o wydanie zezwolenia na pracę. W samym tylko styczniu i lutym 2019 r. wpłynęło do K. około 6282 wniosków. Liczba składanych wniosków o wydanie zezwolenia na pracę wzrasta z roku na rok ponad dwukrotnie. Ponadto od 1 stycznia 2018 r. postępowania są bardziej skomplikowane i wymagają od pracodawców większej ilości dokumentów (kwalifikacje, zawody regulowane, nowe podstawy do odmowy wydania zezwolenia), co w konsekwencji prowadzi do wydłużenia terminu wydania decyzji.
Jednocześnie wprowadzenie procedury upraszczającej procedurę wydawania zezwoleń poprzez określenie wykazu zawodów, w których nie jest konieczne złożenie informacji starosty o braku możliwości zaspokojenia potrzeb kadrowych pracy (tzw. testu rynku pracy), spowodowała znaczny wzrost liczby złożonych wniosków.
Pomimo podjęcia dodatkowych działań organizacyjno-kadrowych (również ze względu na zwalnianie się pracowników) nie przyniosły one w chwili obecnej spodziewanych rezultatów. Zatem organ nie jest w stanie podjąć wszystkich czynności zgodnie z terminami przewidzianymi w Kodeksie postępowania administracyjnego, o czym strony są na bieżąco informowane w momencie składania wniosków o wydanie zezwoleń na pracę.
W związku z powyższym zaznaczył, iż pomimo opisanej powyżej bardzo trudnej sytuacji związanej z ilością prowadzonych jednocześnie postępowań, w przedmiotowej sprawie podjęte zostały wszelkie czynności do załatwienia sprawy najprostszymi środkami.
Natomiast - według organu - nieznaczne przekroczenie terminów i obowiązków, o których mowa w art. 35 i 36 Kodeksu postępowania administracyjnego, w sprawach związanych z wydawaniem zezwoleń na pracę cudzoziemców jest związana z bardzo dużą ilością składanych wniosków przez pracodawców i prowadzonych jednocześnie przez pracowników organu postępowań administracyjnych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 § 1 oraz art. 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 2107 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej przewidzianej w art. 3 § 2 pkt 8 i 9 ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., orzeka w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a (pkt 8) oraz bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (pkt 9).
Zgodnie z art. 52 § 1 P.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka.
Stosownie zaś do art. 37 § 1 K.p.a. stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli:
- 1) nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność);
- 2) postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość).
Z powyższego wynika, że uprzednie złożenie ponaglenia stanowi niezbędny warunek skutecznego wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, przy czym z powołanego przepisu nie wynika, aby istotny był sposób rozpatrzenia ponaglenia przez organ wyższego stopnia. Zatem w zasadzie bez znaczenia jest to, czy w ogóle - a jeśli tak, to w jaki sposób - owo ponaglenie zostało przez właściwy organ rozpatrzone, bowiem skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu.
Wskazanego trybu skarżący dochował występując z ponagleniem doręczonym organowi 20 marca 2019r.
Stan bezczynności jest sytuacją niezałatwienia sprawy w terminie wynikającym z art. 35 k.p.a., z przepisów szczególnych lub w terminie wskazanym w art. 36 k.p.a., co wynika z art. 37 § 1 k.p.a. w brzmieniu sprzed 1 czerwca 2017 r. Jeśli zaś sprawa nie została załatwiona do dnia wyrokowania przez sąd o bezczynności, sąd jest zobligowany do zobowiązania organu do wydania aktu lub podjęcia czynności. Jeśli zaś na datę wyrokowania postępowanie administracyjne zostało zakończone stosownym aktem/czynnością i zapadły one po wniesieniu skargi, brak jest podstaw do wydania wyroku zobowiązującego. Nałożenie przez sąd obowiązku dokonania żądanej czynności, w sytuacji gdy strona uzyskała jej spełnienie, stanowiłoby działanie bezprzedmiotowe, bo dublujące to, co zostało już zrealizowane.
W niniejszej sprawie pismem z [...]r. organ wezwał pełnomocnika do uzupełnienia braków formalnych wniosku oraz wyjaśnienia faktu opuszczania terytorium Polski przez cudzoziemkę w okresie trzech miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o wydanie zezwolenia na pracę. W odpowiedzi pełnomocnik w tym samym dniu uzupełnił zarówno braki formalne, jak i złożył merytoryczne wyjaśnienia odnośnie wyjazdów cudzoziemki.
W tym miejscu wyjaśnić należy, że sąd ocenia zasadność skargi na bezczynność na dzień jej wniesienia.
Natomiast w niniejszej sprawie organ wydał decyzję w przedmiocie zezwolenia na pracę cudzoziemki [...]r., czyli po pięciu dniach od uzupełnienia wniosku, a skarga na bezczynność wpłynęła do organu 2 kwietnia 2019r. zatem w dacie, gdy sprawa zezwolenia na pracę była już załatwiona.
Z tego względu Sąd nie mógł uwzględnić żądania skargi w zakresie wydania decyzji, albowiem byłby to drugi akt wydany w tej samej sprawie.
W związku z tym od daty wydania decyzji nie można już mówić o bezczynności, skoro organ dopełnił ciążących na nim obowiązków w zakresie załatwienia sprawy, dlatego – skoro Sąd nie stwierdził bezczynności - zasadne było też oddalenie skargi w zakresie pozostałych żądań wyrażonych w pkt. 2-5 skargi.
Zasądzenie kosztów postępowania nie było zasadne z tej przyczyny, że zgodnie z art. 200 P.p.s.a. zwrot kosztów postępowania służy stronie w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji, co w niniejszej sprawie nie nastąpiło.
Uwzględniając powyższe, Sąd - na podstawie art. 151 P.p.s.a. - skargę oddalił.