Uzasadnienie
U. K. pismem z dnia 7 marca 2023 r. wniosła skargę na bezczynność Starosty Krakowskiego w przedmiocie rozpoznania jej wniosku z dnia 13 stycznia 2023 r. Od skargi uiściła wpis w wysokości 100 zł.
Sędzia Sprawozdawca, zarządzeniem z dnia 29 maja 2023 r., wezwała skarżącą do wykazania, że przed wniesieniem skargi na bezczynność Starosty Krakowskiego wyczerpała tryb z art. 37 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 775 ze zm.; dalej: k.p.a.), tj., że wniosła ponaglenie. W zarządzeniu zakreślono siedmiodniowy termin na udzielenie odpowiedzi na wezwanie oraz opatrzono je rygorem w postaci odrzucenia skargi (na podstawie art. 37 k.p.a. w zw. z art. 52 § 1 i 2, art. 53 § 2b oraz art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm.; dalej: p.p.s.a.).
Wezwanie zostało prawidłowo doręczone skarżącej 19 czerwca 2023 r. do rąk dorosłego domownika.
W odpowiedzi na wezwanie skarżąca – reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika - wyjaśniła, że ponaglenie było przez nią złożone pismami z dnia 13 stycznia 2023 r., 9 stycznia 2023 r., 5 grudnia 2022 r., 15 grudnia 2022 r., 26 października 2022 r. Ponadto skarżąca stwierdziła, że sprawa toczy się od 2014 r., tj. od momentu, gdy przez podział działki nr [...] doszło do naruszenia własności działki skarżącej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje
Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne.
Przez dopuszczalność skargi należy rozumieć jej przesłanki zarówno przedmiotowe, a więc określenie od jakiego rodzaju form działalności organów administracji publicznej przysługuje skarga, jak i podmiotowe, to jest określenie, jakim podmiotom przysługuje legitymacja do jej wniesienia.
Z kolei warunkami formalnymi skutecznego wniesienia skargi są: złożenie skargi od aktu objętego zakresem właściwości rzeczowej sądu; wniesienie jej po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli przysługiwały one stronie skarżącej w postępowaniu przed organem oraz wniesienie skargi przez podmiot, któremu przysługuje legitymacja do jej wniesienia. Przesłanki te muszą być spełnione kumulatywnie. Stwierdzenie braku którejkolwiek z nich prowadzi do stwierdzenia niedopuszczalności skargi, a w konsekwencji do jej odrzucenia bez merytorycznego rozpoznania sprawy.
Zgodnie z art. 52 § 1 p.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Natomiast przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia - taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (§ 2). Ponadto zgodnie z art. 53 § 2b p.p.s.a., skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu.
Z powyższych regulacji prawnych wynika, że droga sądowa jest dopuszczalna dopiero po wyczerpaniu możliwości załatwienia sprawy w trybie postępowania administracyjnego. Ponadto, na podstawie art. 35 § 1 k.p.a., organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Zgodnie zaś z art. 37 § 1 k.p.a., strona ma prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli nie załatwiono sprawy w terminie określonym w powyższym przepisie (bezczynność), bądź kiedy postępowanie jest prowadzone dłużej, niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość).
Tym samym złożenie skargi na bezczynność, czy przewlekłość organu, jest możliwe dopiero po wniesieniu (odrębnego) ponaglenia z art. 37 k.p.a. na niezałatwienie sprawy. Ponaglenie musi mieć formę podania w rozumieniu art. 63 § 1 k.p.a., a więc musi być wniesione pisemnie, telegraficznie, za pomocą telefaksu lub ustnie do protokołu, a także za pomocą innych środków komunikacji elektronicznej przez elektroniczną skrzynkę podawczą organu administracji publicznej utworzoną na podstawie ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. U. z 2021 r. poz. 670, ze zm.).
Z akt sprawy wynika, że przesyłkę listową zawierającą wezwanie sądowe do wykazania, że skarżąca przed złożeniem skargi skargi na bezczynność wniosła do organu ponaglenie na niezałatwienie sprawy, tj. wypełnienia trybu z art. 37 k.p.a. doręczono skarżącej na wskazany przez nią adres do doręczeń 19 czerwca 2023 r.
W zakreślonym terminie skarżąca wyjaśniła, że ponaglenia były przez nią składane pismami z dnia 13 stycznia 2023 r., 9 stycznia 2023 r., 5 grudnia 2022 r., 15 grudnia 2022 r., 26 października 2022 r.
Nie ulega wątpliwości, że skargą objęto bezczynność Starosty Krakowskiego polegającą na nierozpoznaniu wniosku U. K. z 13 stycznia 2023 r. Wynika to zarówno z opisu zakresu skargi na bezczynność, jak i z treści jej wniosku (o zobowiązanie organu do wydania decyzji będącej odpowiedzią na jej wniosek z 13 stycznia 2023 r. w terminie miesiąca). Dalej, jedynymi pismami złożonymi przez skarżącą w odpowiedzi na wezwanie Sądu do wykazania złożenia ponaglenia do organu przed wniesieniem skargi na bezczynność, były pisma z datami wcześniejszymi niż wniosek, którego rozpoznania domagała się skarżąca, a zatem ze swojej istoty nie mogły one stanowić ponaglenia w rozpoznaniu wniosku z 13 stycznia 2023 r. Nie świadczyły więc o wypełnieniu przez skarżącą trybu art. 37 k.p.a. przed złożeniem skargi na bezczynność. W tej sytuacji Sąd uznał, że skarżąca - mimo prawidłowego wezwania - nie uzupełniła braku skargi na bezczynność Starosty Krakowskiego poprzez wykazanie spełnienia warunków jej dopuszczalności.
Wobec powyższego, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a., Sąd odrzucił skargę jako niedopuszczalną.
O zwrocie wpisu sądowego od skargi Sąd postanowił na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.