Uzasadnienie
W dniu 2 lutego 2018 r. W. G. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w przedmiocie ustalenia okresów pracy.
W odpowiedzi na skargę Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w K. wniósł o jej odrzucenie na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302), dalej jako: "P.p.s.a." z uwagi na brak właściwości sądu administracyjnego w niniejszej sprawie. Organ wskazał, że przedmiotowa skarga należy do właściwości sądu powszechnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.
Skarga podlega odrzuceniu.
Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprawy Sąd w pierwszej kolejności jest zobowiązany do zbadania, czy w przedmiotowej sprawie skarga jest dopuszczalna. Zakres kontroli działalności administracji publicznej i stosowania przez wojewódzkie sądy administracyjne środków przewidzianych w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, określa art. 3 tej ustawy. Zgodnie z § 2 powołanego przepisu, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne;
- 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
- 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
- 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, z późn. zm.) postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. poz. 1947) oraz postępowań do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
- 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
- 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
- 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
- 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
- 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego.
Zgodnie z § 3 powołanego przepisu, sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądowa kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.
Z akt administracyjnych sprawy wynika, że przed organem rentowym toczyło się postępowanie o ustalenie skarżącemu prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. Postępowanie to zakończyło się decyzją odmowną z dnia 25 września 2017 r., znak [...]. Od tej decyzji skarżący wniósł odwołanie do sądu powszechnego.
Jednym z elementów rozstrzygnięcia w ww. decyzji było ustalenie skarżącemu okresów pracy. Ponieważ nastąpiło to niezgodnie z wolą skarżącego, skarżący upatruje w tym bezczynności organu rentowego.
Zgodnie z treścią art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2017 r, poz. 1778 ze zm.) dalej w skrócie jako "u.s.u.s." środkiem odwoławczym od decyzji Zakładu jest odwołanie do właściwego sądu w terminie i według zasad określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego. Z kolei przepis art. 4778 § 1 K.p.c. stanowi, że do właściwości sądów okręgowych należą sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych za wyjątkiem spraw, dla których zastrzeżona jest właściwość sądów rejonowych. Wyjątek od powyższej właściwości sądu powszechnego na rzecz sądu administracyjnego w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych stanowi art. 83 ust. 4 u.s.u.s. i dotyczy jedynie spraw o przyznanie/odmowę świadczenia w drodze wyjątku, umorzenie należności z tytułu składek oraz od decyzji w sprawie wykreślenia zastawu skarbowego z rejestru.
Reasumując bezczynność organu, której skarżący upatruje w niepełnym jego zdaniem ustaleniu okresów pracy, jako element rozstrzygnięcia decyzji ZUS o ustaleniu prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy nie podlega kognicji sądu administracyjnego albowiem nie mieści się w katalogu zamkniętym przytoczonego na wstępie art. 3 P.p.s.a. Procedowana kwestia ma charakter sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych, a zatem właściwym do jej rozpoznania jest Sąd Okręgowy w Krakowie w postępowaniu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.
W związku z powyższym na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a., skarga podlega odrzuceniu.