Uzasadnienie
W dniu 27 grudnia 2012 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wpłynęła skarga S. M. na bezczynność Rady Miejskiej w B. polegającą na nierozpatrzeniu zawiadomienia z dnia 27 sierpnia 2012 r. "o rozkradaniu za wiedzą i aprobatą Prezydenta Miasta B. terenów dróg gminnych na powiększenie działek prywatnych". Skarżący wniósł o zobowiązanie organu do podjęcia oczekiwanego w żądaniu skarżącego działania oraz zasądzenie kosztów postępowania. Wyjaśnił, że wobec bezczynności Rady w dniu [...] r. drogą elektroniczną wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa i wydania stosowanej uchwały w przedmiocie zgłoszonych nieprawidłowości. W odpowiedzi, pismem z dnia [...] r. organ wskazał, że poinformował skarżącego o podjętych działaniach w piśmie z dnia [...] r.
W odpowiedzi na skargę z dnia 20 grudnia 2012 r. Rada Miejska w B. wniosła o jej odrzucenie, wskazując, że organ nie znajduje przepisu prawnego nakładającego obowiązek podjęcia stosownej uchwały o treści wskazanej przez skarżącego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga podlega odrzuceniu.
Wyjaśnić należy, że skarga jest środkiem prawnym od wskazanych w ustawie aktów i czynności organów administracji publicznej. Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 t.j.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne, na mocy art. 3 § 2 pkt 8 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, obejmuje orzekanie także w sprawach skarg m. in. na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Tym samym skarga na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania dotyczy spraw, w których organy administracji wydają decyzje administracyjne (pkt 1), postanowienia, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty (pkt 2), postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie (pkt 3), inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (pkt 4) oraz pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach (pkt 4a).
Jak wynika z cytowanych przepisów skarga do sądu administracyjnego na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przysługuje zatem tylko w sprawach, w których są wydawane decyzje, postanowienia (pkt 1-3) i pisemne interpretacje (pkt 4a), oraz w tych sprawach, w których mogą być wydawane akty lub podejmowane czynności określone w art. 3 § 2 pkt 4 (por. postanowienie NSA z dnia 16 września 2004 r., OSK 247/04, ONSAiWSA 2004/2/30).
Reasumując, skarga na bezczynność organu jest dopuszczalna tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje, postanowienia oraz na akty i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (podobnie B. Adamiak (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, Postępowanie administracyjne i sądowoadministracyjne, str. 378).
W stanie faktycznym sprawy strona skarżąca wniosła skargę na bezczynność Rady Miejskiej w sprawie wydania stosownej uchwały "zobowiązującej Prezydenta B. do niezwłocznego przywrócenia władania nieruchomościami gminnymi na rzecz miasta". Z treści pism skarżącego wynika, iż domagał się on podjęcia stosownej uchwały w przedmiocie działań Prezydenta Miasta, wyciągnięcia konsekwencji i zapobieżenia w przyszłości takim przypadkom, jak wydawanie pozwoleń na budowę na terenach publicznych naniesień budowlanych.
Wyjaśnić należy, że przepis art. 101a ust. 1 w związku z art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2001 roku Nr 142, poz. 1591 ze zm.), dopuszcza zaskarżenie do sądu administracyjnego niewykonanie przez organ gminy czynności nakazanych prawem.
Skarga na bezczynność organów gminy może zatem dotyczyć działalności uchwałodawczej w takim zakresie, w jakim obowiązujące przepisy prawa nakładają na organy gminy obowiązek podjęcia uchwały lub wydania zarządzenia. Niedopuszczalna jest natomiast skarga na bezczynność rady gminy w przedmiocie nakazania organowi gminy wykonania określonej czynności prawnej, gdy jej wykonanie nie jest obowiązkowe (por. np. postanowienie WSA w Olsztynie z dnia 9 grudnia 2009 r. sygn. akt II SAB/Ol 61/09, Wspólnota 2010/2/29).
Kompetencje rady gminy określone są w przepisie art. 18 ustawy o samorządzie gminnym. Z przepisu art. 18a ust. 1 tej ustawy wynika, że rada gminy kontroluje działalność wójta, gminnych jednostek organizacyjnych oraz jednostek pomocniczych gminy; w tym celu powołuje komisję rewizyjną. Wśród kompetencji organu, jakim jest Rada Miejska, brak jest uprawnień do wydania uchwały w przedmiocie działań opisanych przez skarżącego polegających na "rozkradaniu terenów dróg gminnych oraz działek gminnych na powiększanie działek prywatnych".
Z tych względów brak jest podstaw do twierdzenia, iż Rada Miejska pozostaje w bezczynności w rozpatrywaniu wniosku skarżącego. Niewątpliwie zaś koniecznym warunkiem uznania, iż dany organ pozostaje w konkretnej sprawie w bezczynności jest ustalenie, iż przepisy nakładają na ten organ obowiązek wydania aktu administracyjnego lub podjęcia określonej czynności oraz, że organ ten z tego obowiązku się nie wywiązuje.
W niniejszej sprawie nie istnieje przepis prawa, który obligowałby Radę Miejską do wydania uchwały w sprawie żądań skarżącego. W konsekwencji trudno zgodzić się ze skarżącym, iż organ pozostaje w bezczynności.
Natomiast o dopuszczalności orzekania przez sąd administracyjny w sprawie bezczynności organu można mówić wyłącznie wtedy, gdy zaskarżony organ, mimo ustawowego obowiązku, nie podejmuje w terminie określonym w k.p.a. rozstrzygnięcia, podlegającego sądowoadministracyjnej kontroli (por. postanowienie NSA z dnia 30 września 2010r., sygn. akt I OSK 517/10, publ. CBOIS).
Reasumując, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że skarga nie należy do jego właściwości i na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
D.T.