Uzasadnienie
W dniu 4 grudnia 2014 r. Z.S. złożył bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na bezczynność Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. trwającą od 10 czerwca 2014 r. do dnia wniesienia skargi.
W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji w Ł. wniósł o jej odrzucenie wskazując, że sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, a ponadto nie czyni zadość wymaganiom określonymi przez przepisy prawa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Stosownie do art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego; wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia; gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi; jeżeli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona; jeżeli jedna ze stron nie ma zdolności sądowej albo jeżeli skarżący nie ma zdolności procesowej, a nie działa za niego przedstawiciel ustawowy albo jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną skarżącą zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie; jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Powołany przepis określa przesłanki dopuszczalności skargi, przy czym przesłanki te mogą być ujmowane w szerokim i wąskim znaczeniu.
W pierwszym przypadku przez dopuszczalność skargi należy rozumieć spełnienie przez skargę wymogów formalnych jako pisma procesowego czy zachowanie terminu, w wąskim znaczeniu natomiast przez dopuszczalność skargi należy rozumieć zarówno jej przesłanki przedmiotowe, tzn. określenie od jakiego rodzaju działalności (formy działania) organów administracji publicznej przysługuje skarga, jak i dopuszczalność skargi w zakresie podmiotowym, tzn. określenie, jakim podmiotom przysługuje legitymacja do jej wniesienia. W doktrynie podkreśla się, że przesłanki sensu stricto to dwa najistotniejsze elementy postępowania sądowoadministracyjnego, mające czysto materialny charakter. Z uwagi na ich merytoryczny charakter ustawodawca nie przewiduje możliwości konwalidowania skargi, jeśli jest ona niedopuszczalna. W każdym więc przypadku stwierdzenia braku którejś z przesłanek dopuszczalności zaskarżenia sensu stricto sąd administracyjny jest obowiązany skargę odrzucić (zob. T. Woś, H. Knysiak – Molczyk, M. Romańska: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2005, s. 276 i n. czy J.P.Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2004, s. 116).
Do warunków formalnych sensu stricto skutecznego złożenia skargi należy złożenie skargi od aktu lub czynności (bezczynności) objętych zakresem właściwości rzeczowej sądu administracyjnego, określonej w art. 3 § 2 i § 3 i art. 5 p.p.s.a. Przed merytorycznym rozpoznaniem skargi sąd administracyjny zatem w pierwszej kolejności bada z urzędu jej dopuszczalność. Ustala, czy nie zachodzi jedna z przesłanek do odrzucenia skargi, jakie zostały wymienione enumeratywnie w art. 58 § 1 p.p.s.a.
Przedmiot skargi, a w konsekwencji i postępowania sądowoadministracyjnego, określa art. 3 § 2 pkt 1-8 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne, 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty, 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej, 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej, 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego, 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
Zgodnie z § 3 tego przepisu sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Z przepisów tych wynika, że Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi normuje postępowanie sądowe w sprawach z zakresu kontroli działalności administracji publicznej oraz w innych sprawach, do których jego przepisy stosuje się z mocy ustaw szczególnych (sprawy sądowoadministracyjne). Przedmiotem tego postępowania są zatem jedynie określone w tych przepisach działania lub zaniechania administracji publicznej o ściśle określonej formie, tj. decyzje, postanowienia, uchwały czy akty nadzoru, a także spełniające określone warunki czynności.
W konsekwencji bezczynność, objęta kontrolą sądu administracyjnego, może dotyczyć jedynie sytuacji, w których organ nie wydaje decyzji administracyjnych, niektórych postanowień (wydanych w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończących postępowanie, a także rozstrzygających co do istoty, w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie), nie podejmuje innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa oraz nie wydaje pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnych sprawach. Katalog ten rozszerzają przepisy ustaw szczególnych, które przewidują kontrolę sądu administracyjnego w sprawach nieprzewidzianych w art. 3 § 2 p.p.s.a.
Wniesiona w rozpatrywanej sprawie skarga dotyczy bezczynności Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. mającej trwać od 10 czerwca 2014 r. Zarzucana bezczynność dotyczy sprawy o ukaranie D.P., która według skarżącego miała popełnić czyn zabroniony. Z pisma podkomisarza M.B. z dnia 22 grudnia 2014 r. wynika, że w związku ze sprawą, o której zawiadomił skarżący w piśmie z dnia 10 czerwca 2014 r., zostały podjęte czynności wyjaśniające, które prowadzone były w kierunku możliwości zaistnienia czynu stypizowanego w art. 107 K.w., którego miała się dopuścić D.P.. Przeprowadzone czynności wyjaśniające nie dały podstaw do skierowania wniosku o ukaranie. Zakończono je sporządzeniem wniosku o odstąpienie od kierowania wniosku o ukaranie do sądu na zasadzie art. 5 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 r. Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia (tekst jedn.: Dz.U. z 2013 r., poz. 395 ze zm.), zwanej dalej K.p.w., tj. z uwagi na brak danych dostatecznie uzasadniających podejrzenie popełnienia czynu zabronionego. O zakończeniu czynności wyjaśniających w ten sposób powiadomiono skarżącego.
Przedmiotem skargi są więc kwestie związane z czynnościami wyjaśniającymi przeprowadzanymi przez Policję w sprawie o czyn zabroniony mogący stanowić wykroczenie z art. 107 K.w. Zgodnie z obecnie obowiązującymi przepisami ustawy Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia, postępowanie w sprawach o wykroczenia toczy się według przepisów tej ustawy oraz przepisów Kodeksu postępowania karnego (art. 1 § 1 i 2 K.p.w.). Czynności wyjaśniające prowadzone przez Policję oraz niewniesienie wniosku o ukaranie do sądu rejonowego w sprawie wykroczenia nie podlegają w świetle powyżej przytoczonych przepisów ustawy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi właściwości sądów administracyjnych. Nie należą do żadnych z wymienionych powyżej kategorii aktów. Nie są to czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa administracyjnego. Podobnie nadzór nad czynnościami wyjaśniającymi sprawowany przez organ nadrzędny, postępowanie mandatowe prowadzone przez Policję oraz nadzór nad tym postępowaniem nie podlegają kontroli sądów administracyjnych.
Brak jest więc podstawy prawnej do uznania, że postępowanie, którego dotyczy niniejsza skarga, dotyczy sprawy administracyjnej, tj. indywidualnej sprawy z zakresu administracji państwowej. Sprawę administracyjną stanowi bowiem przewidziana w przepisach materialnego prawa administracyjnego możliwość konkretyzacji stosunku administracyjnego. Skarga na bezczynność organu wnoszona do sądu administracyjnego ma natomiast na celu zdyscyplinowanie organu administracji publicznej do wydania aktu administracyjnego kończącego sprawę. Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia nie przewiduje tymczasem, by wydane w tym postępowaniu rozstrzygnięcia były w ogóle zaskarżalne do sądu administracyjnego.
Co więcej, z Kodeksu tego wynika, że pokrzywdzony może samodzielnie wnieść wniosek o ukaranie do właściwego miejscowo sądu rejonowego, o czym stanowi art. 27 K.p.w., na zasadach określonych w tym przepisie, czyli do sądu powszechnego a nie do sądu administracyjnego.
Sprawa niniejsza nie podlega zatem w świetle ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i ustaw szczególnych kognicji sądu administracyjnego, w związku z czym skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Odrzucenie skargi przez sąd jest równoznaczne z odmową rozpatrzenia sprawy i wydania merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie.
Z uwagi na powyższe, na mocy art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 p.p.s.a., sąd orzekł jak w postanowieniu.
U.K.