Uzasadnienie
III SAB/Łd 7/16
Pismem z 17 lutego 2016 r. T. J. (dalej skarżący) wniósł skargę na bezczynność Prezesa [...] Spółdzielni Mieszkaniowej w przedmiocie nieudzielenia odpowiedzi na pismo.
Skarżący zarzucił organom [...] Spółdzielni Mieszkaniowej naruszenie przepisów wewnątrzspółdzielczych w związku z "bezczynnością Prezesa [...] Spółdzielni Mieszkaniowej utrzymującą w mocy decyzję w sprawie cofnięcia zgody na moją firmę oraz na powieszenie szyldu firmowego na bloku 80".
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje
Skarga jest niedopuszczalna.
Zakres właściwości rzeczowej wojewódzkich sądów administracyjnych wyznaczają przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) [dalej ustawa p.p.s.a]. Z treści art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 - 9 tej ustawy wynika, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg, które mogą dotyczyć aktu administracyjnego, wydanego w postępowaniu administracyjnym (decyzje administracyjne – pkt 1, postanowienia, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie - pkt 2) oraz w postępowaniu egzekucyjnym lub zabezpieczającym (postanowienia, na które służy zażalenie z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu - pkt 3).
Ponadto zaskarżalne są inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa - pkt 4, pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydane w indywidualnych spawach - pkt 4a, akty prawa miejscowego jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej - pkt 5, inne akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej - pkt 6, akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego - pkt 7, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a - pkt 8 i bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw – pkt 9.
Katalog skarg na określone w art. 3 § 2 ustawy p.p.s.a. działania organów administracji publicznej lub ich bezczynność rozszerzają też przepisy ustaw szczególnych, które przewidują sądową kontrolę.
Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest – zgodnie z treścią skargi – "bezczynność Prezesa [...] Spółdzielni Mieszkaniowej utrzymującą w mocy decyzję w sprawie cofnięcia zgody na moją firmę oraz na powieszenie szyldu firmowego na bloku 80". Stanowisko skarżącego określające w ten sposób przedmiot skargi jest dla Sądu wiążące.
W związku z takim określeniem przez skarżącego przedmiotu skargi w pierwszej kolejności należało odpowiedzieć na pytanie, czy możliwe jest zaskarżenie do sądu administracyjnego tego typu czynności.
Nie budzi wątpliwości, że w rozpoznawanej sprawie nie mamy do czynienia ani z decyzją ani z postanowieniem (art. 3 § 2 pkt 1, pkt 2, pkt 3 ustawy p.p.s.a). W ocenie Sądu, nie jest to także skarga na inny akt lub czynność z zakresu administracji publicznej dotyczący uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.
W doktrynie prawa administracyjnego wskazane w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy p.p.s.a. formy działania administracji charakteryzuje się jako niemające charakteru decyzji lub postanowienia, podejmowane w sprawach indywidualnych, o charakterze publicznoprawnym (a tylko w tym zakresie działalność administracji publicznej została poddana sądowej kontroli) oraz dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (podobnie J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Warszawa 2004, s. 22; por. też postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 września 1996 roku, sygn. akt I SA 1326/96, nie publikowane). W konsekwencji, jedynie możność przypisania wszystkich powyższych cech działaniu (lub bezczynności) organu administracji, skutkować będzie otwarciem drogi do wniesienia skargi w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
W badanym przypadku zaskarżony podmiot (Prezes [...] Spółdzielni Mieszkaniowej) nie ustalał, nie stwierdzał, czy też nie potwierdzał jakiegokolwiek uprawnienia (obowiązku) strony wynikającego z przepisu prawa. Czynności jakie miałyby zostać w tym zakresie przez zaskarżony podmiot podjęte, byłyby czynnościami z zakresu gospodarowania mieniem (udostępnienia mienia spółdzielczego do celów prowadzenia działalności gospodarczej), a dotyczyć miały w szczególności zgody na udostępnienie budynku administrowanego przez Spółdzielnię w celu umieszczenia na nim szyldu firmy skarżącego. Miałyby więc one charakter czynności cywilnoprawnych, związanych z bieżącym administrowaniem (zarządzaniem) budynkiem.
Wskazać w związku z tym należy, że w przypadku, gdy mamy do czynienia z czynnościami o charakterze cywilnoprawnym, prawo do wniesienia skargi do sądu administracyjnego nie przysługuje. Taka właśnie sytuacja – jak wskazano powyżej – występuje w rozpoznawanej sprawie. Wykonywanie uprawnień właścicielskich (zarządczych) jest domeną prawa cywilnego i podejmowane w tym zakresie czynności mają charakter cywilnoprawny. [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa wykonuje te czynności jako podmiot prawa spółdzielczego, a nie organ administracji. W konsekwencji Sąd uznał, iż kwestia ewentualnego wyrażenia lub nie zgody na prowadzenie działalności gospodarczej czy też umieszczenie szyldu tej działalności przez skarżącego nie jest czynnością z zakresu administracji publicznej, a tym samym nie przysługuje prawo do złożenia na takie działanie skargi do sądu administracyjnego.
Wskazać ponadto należy, że zagadnienia związane z udzielaniem zgody na wykorzystywanie mienia spółdzielczego (w tym m.in. dla ewentualnego prowadzenia prywatnej działalności gospodarczej) regulowane jest przepisami ustawy z 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (tj. Dz.U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1116 ze zm.). Ustawa ta nie zawiera przepisów szczególnych, które przewidywałyby sądową kontrolę tego typu działań w drodze prawnej możliwości złożenia skargi do sądu administracyjnego.
Reasumując, w świetle omówionego stanu prawnego należało uznać, że zaskarżona bezczynność Prezesa Zgierskiej Spółdzielni Mieszkaniowej nie jest aktem lub czynnością, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy p.p.s.a. W konsekwencji, przedmiot niniejszej sprawy, jak i powyższa skarga nie mieszczą się w katalogu określonym w art. 3 § 2 tej ustawy.
Stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Odrzucenie skargi jest równoznaczne z odmową rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji o charakterze merytorycznym.
Z tych wszystkich względów, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę należało odrzucić jako niedopuszczalną.
R.A.