Uzasadnienie
8 kwietnia 2019 r. A.M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na bezczynność Wojewody [...] w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy i pracę.
W skardze skarżący wniósł o:
- 1. zobowiązanie organu do załatwienia sprawy w terminie 7 dni;
- 2. stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności;
- 3. stwierdzenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa;
- 4. przyznanie od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę w kwocie 5 000 zł.
W uzasadnieniu skargi wskazano, że wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę skarżący złożył 6 listopada 2018 r. Do wniosku załączył wszystkie dokumenty, niezbędne w jego ocenie, do wydania decyzji. Tego samego dnia okazał ważny paszport, złożył odciski linii papilarnych i otrzymał zawiadomienie o wszczęciu postępowania. Wniosek dotyczył zezwolenia na pobyt czasowy i pracę w związku z upływem 5 grudnia 2018 r. terminu ważności wizy.
W odpowiedzi na skargę z 30 kwietnia 2019 r. Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie.
W uzasadnieniu podniesiono, że 6 listopada 2018 r. doręczono pełnomocnikowi skarżącego zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego. Z uwagi na konieczność przeprowadzenia postępowania dowodowego termin zakończenia sprawy został wyznaczony na 6 lutego 2019 r. Jednocześnie odrębnym pismem organ wezwał pełnomocnika skarżącego w terminie 30 dni od dnia otrzymania wezwania do złożenia aktualnej informacji starosty o możliwości zaspokojenia potrzeb kadrowych pracodawcy oraz dokumentów związanych z wywiązywaniem się z zobowiązań podatkowych wobec Skarbu Państwa. Pismami z 13 i 14 listopada 2018 r. Wojewoda [...] zwrócił się do Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Komendanta Nadwiślańskiego Oddziału Straży Granicznej oraz Komendanta Wojewódzkiego Policji o zajęcie stanowiska określonego w art. 109 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach. 29 stycznia 2019 r. skarżący uzupełnił wniosek o zaświadczenie o niezaleganiu przez cudzoziemca w podatkach oraz dokumenty potwierdzające zwolnienie z obowiązku przedstawienia informacji starosty o braku możliwości zaspokojenia potrzeb kadrowych pracodawcy. Decyzją z 9 kwietnia 2019 r. Wojewoda [...] udzielił skarżącemu zezwolenia na pobyt czasowy i pracę ważnego do 5 grudnia 2021 r.
W piśmie z 17 maja 2019 r. A.M. cofnął skargę oraz podtrzymał wniosek o zasądzenie od Wojewody [...] zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu podniesiono, że z uwagi na wydanie przez Wojewodę [...] decyzji o udzieleniu skarżącemu pozwolenia na pobyt czasowy i pracę, skarga nie może zostać merytorycznie rozpoznana, gdyż postępowanie sądowoadministracyjne stało się bezprzedmiotowe i jako takie powinno podlegać umorzeniu. Wydanie decyzji przez Wojewodę [...] nastąpiło po wniesieniu skargi na bezczynność. Nie ulega więc wątpliwości, że wydanie decyzji nastąpiło w trybie samokontroli uregulowanej w art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. Zgodnie zaś z art. 201 § 1 p.p.s.a. skarżącemu przysługuje zwrot kosztów postępowania w przypadku umorzenia postępowania z przyczyn określonych w art. 54 § 3 p.p.s.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
W rozpoznawanej sprawie decyzją z 9 kwietnia 2019 r. Wojewoda [...] udzielił skarżącemu zezwolenia na pobyt czasowy i pracę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej do 5 grudnia 2021 r. W związku z tym skarżący cofnął skargę na bezczynność Wojewody [...] w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy i pracę.
Zgodnie z treścią art. 161 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania: jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę (pkt 1); w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania (pkt 2); gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe (pkt 3).
Stosownie do art. 54 § 3 p.p.s.a. organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. W przypadku skargi na decyzję, uwzględniając skargę w całości, organ uchyla zaskarżoną decyzję i wydaje nową decyzję. Uwzględniając skargę, organ stwierdza jednocześnie, czy działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce bez podstawy prawnej albo z rażącym naruszeniem prawa. Przepis ten reguluje instytucję autokontroli, a warunkiem skorzystania przez organ z tego uprawnienia jest uwzględnienie skargi w całości, a więc uznanie za uzasadnione zarówno zarzutów oraz wniosków skargi, jak i wskazanej w niej podstawy prawnej. Z art. 54 § 3 p.p.s.a. także wynika, że uwzględniając skargę na bezczynność organ zobowiązany jest jednocześnie stwierdzić, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Załatwienie sprawy przez organ bez stwierdzenia, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa nie pozwala uznać, że organ skutecznie skorzystał z tego uprawnienia i zachodzi podstawa do umorzenia postępowania, o której stanowi art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 54 § 3 p.p.s.a. Należy zwrócić przy tym uwagę na przepis art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a., który jako odrębną postać uwzględnienia skargi na bezczynność przewiduje stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności. Zgodnie natomiast z art. 149 § 1a p.p.s.a. jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Z art. 149 § 1 pkt 3 i § 1a p.p.s.a. wynika kompetencja sądu do stwierdzenia, że wystąpiła bezczynność oraz do oceny, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa nawet, jeżeli po wniesieniu skargi na bezczynność organ załatwi sprawę.
W rozpoznawanej sprawie organ administracji w decyzji z 9 kwietnia 2019 r. o udzieleniu skarżącemu zezwolenia na pobyt czasowy i pracę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej do 5 grudnia 2021 r. nie stwierdził, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Z przedstawionych wyżej względów okoliczność ta nie pozwala uznać, że decyzja z 9 kwietnia 2019 r. została wydana w trybie autokontroli, o którym stanowi powołany wyżej art. 54 § 3 p.p.s.a. Nie zachodzi zatem określona w art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w zw. z art. 54 § 3 p.p.s.a. podstawa do umorzenia postępowania w wyniku oceny, że bezczynność miała miejsce i ustała z powodu uwzględnienia przez organ skargi w trybie autokontroli.
Jednakże z uwagi na to, że skarżący cofnął skargę wskazać należy, że stosownie do art. 60 p.p.s.a. skarżący może cofnąć skargę. Cofnięcie skargi wiąże sąd. Jednakże sąd uzna cofnięcie skargi za niedopuszczalne, jeżeli zmierza ono do obejścia prawa lub spowodowałoby utrzymanie w mocy aktu lub czynności dotkniętych wadą nieważności. W rozpoznawanej sprawie sąd nie stwierdził zaistnienia przesłanek, które dają podstawy do stwierdzenia, że cofnięcie skargi jest niedopuszczalne. Cofnięcie skargi nie spowoduje bowiem obejścia przepisów prawa ani nie spowoduje utrzymania w mocy aktu lub czynności dotkniętych wadą nieważności. W związku z tym zachodzi określona w art. 161 § 1 pkt 1 p.p.s.a. podstawa do umorzenia postępowania sądowoadministracyjnego.
Z powyższych względów sąd na podstawie art. 161 § 1 pkt 1 i § 2 w związku z art. 60 p.p.s.a. umorzył postępowanie sądowoadministracyjne.
W tej sytuacji rozstrzygnięcie o zwrocie na rzecz skarżącego uiszczonego wpisu sądowego od skargi zawarte w pkt 2 postanowienia uzasadnia treść art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Stosownie do tego przepisu sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy.
Odnosząc się do wniosku skarżącego o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych wskazać trzeba, że zgodnie z art. 201 § 1 p.p.s.a. zwrot kosztów przysługuje skarżącemu od organu także w razie umorzenia postępowania z przyczyny określonej w art. 54 § 3. W niniejszej sprawie przyczyną umorzenia postępowania jest cofnięcie skargi, a nie skorzystanie przez organ z uprawnienia określonego w art. 54 § 3 p.p.s.a. W tej sytuacji zasądzenie na rzecz skarżącego od organu zwrotu kosztów postępowania w oparciu o art. 201 § 1 p.p.s.a. nie było możliwe i dlatego sąd wniosek ten oddalił.
bg