Uzasadnienie
Pismem z dnia [...] października 2020 r., doręczonym na adres organu w dniu [...] października 2020 r., Zgromadzenie A w P. (dalej też jako Zgromadzenie, skarżący lub strona) złożyło ponaglenie (błędnie skierowane do Rady Miasta P.) na bezczynność Prezydenta Miasta P. w przedmiocie wniosku Skarżącego z dnia [...] września 2019 r. o wypłatę dotacji dla [...] Liceum Ogólnokształcącego [...] w P., wskazując, że do dnia złożenia ponaglenia organ administracji nie wydał decyzji w sprawie dotacji dla ww. szkoły za okres od dnia [...] września 2019 r. do dnia [...] grudnia 2019 r., ani też nie wypłacił dotacji za przedmiotowy okres.
Pismem z dnia [...] listopada 2020 r. organ przekazał ww. ponaglenie Skarżącego do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P.. Ustosunkowując się do jego treści, organ wskazał, że pismo z dnia [...] września 2019 r. stanowiło wniosek o udzielenie dotacji na rok 2020 r. W swojej treści nie odnosiło się natomiast w żaden sposób do dotacji za rok 2019 r., dlatego też zarzuty wskazane w treści ponaglenia należy uznać za pozbawione podstaw. Postępowanie w zakresie udzielenia dotacji na rok 2020 r. jest w toku.
W międzyczasie, pismem z dnia [...] października 2020 r., doręczonym na adres organu administracji w dniu [...] października 2020 r., Zgromadzenie, reprezentowane przez adwokata, złożyło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność Prezydenta Miasta w sprawie wypłaty dotacji.
W ocenie organu nie można w niniejszej sprawie zarzucać organowi bezczynności skoro wbrew twierdzeniom Zgromadzenia wniosek, którego wskazywane, zdaniem skarżącej, nierozpoznanie jest przedmiotem skargi, dotyczy udzielenia dotacji na rok 2020 r. i w tym zakresie wniosek został rozpatrzony. Organ wskazał, że wniosek ten nie dotyczył dotacji na rok 2019 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył co następuje.
Na wstępie należy przywołać art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.), zgodnie z którym sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast art. 3 § 2 pkt 8 i 9 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. - dalej w skrócie p.p.s.a.) stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
- - bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
- - bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
W wyżej wymienionych sprawach przedmiotem skargi jest brak efektywnych działań organów administracji, gdy obowiązujące przepisy nakładają na te organy obowiązek załatwienia sprawy administracyjnej w określonym czasie i w określonej formie. Co istotne opieszałość organu może przybrać dwie postacie: bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Zgodnie z art. 37 § 1 pkt 1 K.p.a. "bezczynność" to niezałatwienie sprawy administracyjnej w terminie określonym w art. 35 K.p.a. lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 K.p.a. Natomiast "przewlekłość" to zgodnie z art. 37 § 1 pkt 2 K.p.a. sytuacja, gdy postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy. Skargi w tym przedmiocie mogą być rozpoznawane przez sąd administracyjny w trybie uproszczonym zgodnie z art. 119 pkt 4 p.p.s.a.
Ponadto stosownie do art. 149 § 1 p.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a:
- 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;
- 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;
- 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.
Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). Ponadto zgodnie z art. 149 § 2 p.p.s.a. sąd w przypadku, o którym mowa w § 1 może orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6.
Warunkiem dopuszczalności skargi jest uprzednie wyczerpanie środków zaskarżenia, jeżeli służyły skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie (art. 52 § 1 p.p.s.a.). Natomiast art. 53 § 2b p.p.s.a. stanowi, że skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Ponaglenie takie zgodnie z art. 37 § 3 pkt 1 K.p.a. składa się do organu wyższego stopnia, za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie. Dopiero po wyczerpaniu wskazanego trybu strona może wnieść skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Dla uznania wyczerpania wymienionego wyżej toku przez stronę wystarczające jest wykazanie, że strona złożyła stosowny środek. Przy ocenie przez sąd dopuszczalności skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania nie ma znaczenia sposób rozpoznania takiego ponaglenia przez właściwy organ. Z akt sprawy wynika, że skarżące Zgromadzenie [...] takie ponaglenie złożyło w dniu [...] października 2020 r. (k.10-12 akt sądowych).
W niniejszej sprawie istota sporu sprowadzała się do oceny tego, czy skarżące Zgromadzenie [...] zainicjowało procedurę udzielenia dotacji za okres od dnia [...] września 2019 r. do dnia [...] grudnia 2019 r. Dokonując analizy akt sprawy, jak i pism procesowych stron postępowania Sąd uznał, że w sprawie brak jest podstaw do uznania, iż wystąpiła bezczynność, gdyż organ pozostawał w usprawiedliwionym przekonaniu co do tego, że Zgromadzenie złożyło wyłącznie wniosek o wypłatę dotacji za rok 2020 r.
Z akt sprawy wynika, że skarżące Zgromadzenie złożyło dwa wnioski o udzielenie dotacji z budżetu Miasta P., oba wypełnione zostały na formularzu właściwym dla roku 2020. Wnioski te - jak wynika z ich treści - dotyczyły roku 2020. Jeden z nich złożono dnia [...] września 2019 r. (k. 43 – 44 akt sądowych), a drugi - w siedzibie organu - dnia [...] września 2019 r. (k. 25 – 26 akt sądowych). Na żadnym z tych wniosków nie uczyniono jakiejkolwiek wzmianki czy adnotacji, że wniosek ten dotyczy przyznania szkole dotacji na rok 2019. Oprócz tego, że wnioski złożono w różnych datach i podpisały je różne osoby, to posiadają one identyczną treść. Wbrew temu co twierdzi pełnomocnik Zgromadzenia sama okoliczność złożenia przez stronę dwóch wniosków nie mogła rodzić po stronie organu obowiązku uznania, że jeden z tych wniosków dotyczy roku 2019. Po pierwsze - z tego względu, że na żadnym z tych wniosków nie uczyniono jakiejkolwiek adnotacji, ani nie dołączono do wniosku pisma przewodniego, które miałoby wskazywać na zamiar skarżącej uzyskania dotacji na rok 2019. Po drugie – już z samej treści wniosku wynika, że wniosek ten należy złożyć do dnia 30 września roku poprzedzającego rok udzielenia dotacji. Wobec tego za zupełnie zrozumiałe i racjonalne uznać należy postępowanie organu, który wnioski powyższe uznał za złożone w zakresie dotacji na rok 2020.
Należy podkreślić, że skarga na bezczynność - jak wynika z jej uzasadnienia sporządzonego przez zawodowego pełnomocnika - obejmuje procedurę wniosku o dotację, zainicjowaną pismem z dnia [...] września 2019 r. Pełnomocnik strony skarżącej w piśmie tym nie wskazuje, że zostały złożone dwa wnioski - tj. dnia [...] września 2019 r. i [...] września 2019 r. Nie przedkłada również tych wniosków jako załączników do skargi, jak również nie uzasadnia skargi w jakimkolwiek zakresie w aspekcie wniosku z dnia [...] września 2019 r. Do tak określonej i skonkretyzowanej skargi przedłożonej przez zawodowego pełnomocnika ustosunkował się organ w piśmie z dnia [...] listopada 2020 r. (k. 14 i nast. akt sądowych), załączając m.in. kserokopię wniosku o udzielenie dotacji z budżetu Miasta P. na rok 2020 (k. 25 – 26 akt sądowych). Z powyższego dokumentu w sposób nie budzący jakichkolwiek wątpliwości wynika, że wniosek ten jest składany na rok 2020, a w formularzu jednoznacznie jest wskazane, że: "Termin składania wniosku do 30 września roku poprzedzającego udzielenie dotacji." W treści tego dokumentu brak jest jakichkolwiek informacji, że wniosek dotyczy roku 2019. O tym, że wniosek ten nie dotyczy roku 2020 świadczyć może dopiero ponaglenie złożone do organu z dnia [...] października 2020 r., sporządzone i podpisane przez tego samego pełnomocnika, który złożył – w imieniu strony – skargę w niniejszej sprawie.
Podkreślić należy, że dopiero w piśmie procesowym z dnia [...] grudnia 2020 r. (k. 41 i nast. akt sądowych) pełnomocnik strony skarżącej pierwszy raz wskazał, że zostały w organie złożone dwa wnioski tj. dnia [...] września 2019 r. i [...] września 2019 r. i dołączył poświadczone za zgodność z oryginałem kserokopie ww. obu wniosków.
Należy również wskazać, że to na podmiocie wnoszącym o udzielenie dotacji, o której mowa w art. 26 ust. 5 u.o.f.z.o. spoczywa obowiązek starannego działania. Obowiązek polega m.in. na obowiązku rzetelnego i wyczerpującego wypełnienia wniosku. Sąd podkreśla także, że strona występując o przyznanie dotacji zobowiązana jest znać zasady ich przyznawania, gdyż są one publikowane i dostępne dla wszystkich w jednakowy sposób. Obowiązek starannego przygotowania dokumentacji aplikacyjnej ciąży na wnioskodawcy. Braki w złożonej dokumentacji, czy jej niespójność, skutkujące zakwestionowaniem spełnienia przez wniosek poszczególnych kryteriów dopuszczających, zasadniczo obciążają stronę wnioskującą. Szczególnego zaakcentowania wymaga fakt, że przygotowując wniosek o dotację należy podporządkować się regułom udzielania dotacji i instrukcjom wypełnienia wniosku. Procedura dotacyjna (w tym m.in. ocena wniosków o przyznanie dotacji) charakteryzuje się daleko posuniętym formalizmem, z czym każdy wnioskodawca musi się liczyć i ten formalizm zobowiązany jest zaakceptować.
W świetle powyższych rozważań należy stwierdzić, że Skarżąca nie złożyła wniosku o przyznanie dotacji na rzecz prowadzonej przez nią szkoły na rok 2019. Z akt sprawy wynika, ze złożone przez nią oba wnioski dotyczyły roku 2020. Twierdzenia pełnomocnika strony wskazujące, że jeden z tych wniosków dotyczy roku 2019, a drugi – roku 2020 uznać należy za gołosłowne.
Na podstawie dokonanej analizy materiału dowodowego wynika, że Skarżąca wykazała się zaniedbaniem w zakresie przygotowania wniosku. Na etapie postępowania sądowego nie przedstawiła zaś żadnych racjonalnych argumentów, które miałyby przekonać Sąd do tego, że w istocie jeden w ww. wniosków należało traktować jako wniosek złożony na rok 2019. Sąd nie podziela również zaprezentowanego w toku postępowania stanowiska, że organ miał obowiązek podjęcia czynności wyjaśniających dlaczego otrzymał od skarżącej dwa wnioski. To, że organ nie wzywał strony do uzupełnienia braków formalnych wniosku świadczy jedynie o tym, ze skarżąca wypełniła je prawidłowo, ale na rok 2020, a nie na rok 2019. Nadto Sąd nie podziela argumentacji skarżącej, aby złożenie organowi wezwań do zapłaty powodowało po stronie organu postanie obowiązku weryfikacji złożonych przez skarżącą wniosków, czy wezwania jej do udzielenia wyjaśnień.
Prowadzone natomiast pomiędzy stronami postępowanie przesądowe czy też już postępowanie przed sądem powszechnym pozostaje zaś poza zakresem kognicji tutejszego Sądu i nie wywiera jakiegokolwiek wpływu na niniejsze postępowanie.
Rolą Sądu w niniejszej sprawie była wyłącznie ocena, czy w sprawie mamy do czynienia z bezczynnością w rozpoznaniu wniosku skarżącej o przyznanie dotacji na rok 2019. W ocenie Sądu skoro do organu nie wpłynął wniosek o przyznanie dotacji na rok 2019 to nie doszło w niniejszej sprawie do wszczęcia postępowania w myśl art. 61 § 3 K.p.a. W konsekwencji, skoro postępowanie nie zostało wszczęte (gdyż nie został złożony wniosek o dotację za 2019 r.), to brak też jest podstaw normatywnych do uznania bezczynności organu w załatwieniu sprawy. To oznacza, że nie prowadząc postępowania organ nie mógł naruszyć wskazanych w skardze przepisów procesowych (art. 35 § 3 i nast. K.p.a.), a zarzucany organowi stan bezczynności nie zaistniał.
Z podanych wyżej przyczyn skarga jako bezzasadna podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.