Uzasadnienie
A. C. (dalej: Skarżąca) ponownie wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z wnioskiem o wymierzenie Teatrowi N. w Z. (dalej: Organ) grzywny za nieprzekazywanie skargi na bezczynność organu w zakresie udostępnienia informacji publicznej w związku z wnioskiem Skarżącej z dnia 7 czerwca 2020 r.
W uzasadnieniu wskazała, iż pismem z dnia 19 lipca 2020 r. wniosła do Organu skargę na jego bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej w związku z jej wnioskiem z dnia 7 czerwca 2020 r.
Organ przesyłkę otrzymał 24 lipca 2020 r., ale skargi do sądu nie przekazał.
Postanowieniem z 27 stycznia 2021r. o sygn. akt III SO/Gl 17/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wymierzył Organowi grzywnę za nieprzekazanie skargi.
Pomimo tego nadal skarga nie została przez Organ przekazana Sądowi. Kolejnym postanowieniem z 27 września 2021 r. sygn. akt III SA/Gl 10/21 Sąd wymierzył organowi grzywnę za nieprzekazanie skargi.
Według uzyskanych informacji Organ do chwili obecnej nie przekazał skargi Skarżącej. Wobec tego, że od złożenia skargi minęło już dwa lata Skarżąca wnosi o wymierzenie grzywny w wysokości 10 000 zł.
W odpowiedzi na skargę Organ wskazał, że przyczyną powstałego uchybienia jest fakt, że jego pracownicy z powodu szczytu pandemii pracowali zdalnie, utrzymywana była minimalna obsada kadrowa. W wyniku rażących zaniedbań pisma z ePUAP nie były odbierane. Organ został już ukarany za nie wywiązywanie się z obowiązków, kary zapłacił. Natomiast dopiero po ostatnim wezwaniu, pomimo przekonywania pracowników o zasadności nieodpowiadania na wezwania ze względu na brak odpowiedzi od Skarżącej, Organ skonsultował się z profesjonalnym pełnomocnikiem. W związku z tym wnosi o odstąpienie od zasądzenia kary, gdyż dotychczasowe upomnienia są skuteczne i pojawienie się pełnomocnika i profesjonalnej obsługi prawnej pozwoli niezwłocznie podjąć wszelkie działania naprawcze, o czym będzie Organ Sąd informować.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje
Przedmiotowy wniosek o wymierzenie grzywny za nieprzekazanie skargi wraz z aktami sprawy zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 z późn. zm., dalej: p.p.s.a.), skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi.
Wedle art. 54 § 2 p.p.s.a. organ, o którym mowa w § 1, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, w postaci papierowej lub elektronicznej, w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania.
W razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a., a więc do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów (art. 55 § 1 p.p.s.a.).
Warto w tym miejscu zauważyć, że niezastosowanie się do obowiązków określonych w ww. przepisie wystąpi zarówno w przypadku niepodjęcia przez organ administracji publicznej wszystkich wymaganych czynności, jak i w sytuacji ograniczenia się przez ten organ do wykonania tylko niektórych z nich, np. przekazania sądowi skargi i odpowiedzi na skargę, ale bez akt sprawy (zob. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Komentarz do ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Kraków 2006, s. 145, a także postanowienia WSA w Poznaniu z 23 września 2009 r., sygn. akt III SO/Po 7/09 oraz wyrok WSA w Warszawie z 9 października 2018 r., sygn. akt II SO/Wa 30/18).
Podkreślenia wymaga, że żadna okoliczność nie zwalnia podmiotu, do którego wpłynęła skarga, od obowiązku jej przekazania do sądu administracyjnego. Organ jest zobowiązany do przekazania skargi do Sądu niezależnie od tego, czy skarga jest dopuszczalna oraz czy jej przedmiot podlega kognicji sądu administracyjnego (por. postanowienie NSA z 12 maja 2021 r., sygn. akt III OZ 322/21). To bowiem sąd administracyjny w toku postępowania zainicjowanego skargą zobowiązany jest dokonać oceny i ustalenia, czy skarga, będąca pismem kierowanym do sądu, mieści się w zakresie właściwości sądów administracyjnych. Wniosek o wymierzenie organowi grzywny, wymieniony w art. 55 § 1 zd. 1 p.p.s.a., jest pismem wszczynającym odrębne postępowanie w rozumieniu art. 63 p.p.s.a., od którego, na podstawie art. 230 § 1 i 2, pobiera się wpis sądowy (zob. uchwała NSA z 7 kwietnia 2008 r., sygn. akt II FPS 1/08).
Z przytoczonych przepisów wynika więc, że przesłankami uprawniającymi sąd administracyjny do wymierzenia grzywny organowi jest stosowny wniosek oraz stwierdzenie niezastosowania się do obowiązków z art. 54 § 2 p.p.s.a. Oznacza to, że przesłanką do wymierzenia grzywny jest sam fakt nieprzekazania skargi sądowi w ustawowym terminie, bez względu na przyczyny takiego stanu rzeczy. Podobnie, przyczyny, które spowodowały nieprzekazanie sądowi skargi w zakreślonym przez prawo terminie oraz okres uchybienia, nie mają znaczenia dla możliwości wymierzenia grzywny, a mogą jedynie rzutować na jej wysokość (por. uchwała składu siedmiu sędziów NSA z 3 listopada 2009 r., sygn. akt II GPS 3/09 oraz postanowienia NSA: z 23 września 2014 r., sygn. akt I OZ 759/14; z 22 lipca 2014 r., sygn. akt I OZ 489/14; z 6 czerwca 2013 r., sygn. akt I OZ 429/13; z 25 kwietnia 2013 r., sygn. akt OZ 278/13).
Dodać należy także, że sąd orzeka o grzywnie według swego uznania i wymierza ją w wysokości adekwatnej do stopnia niewypełnienia przez organ obowiązku przesłania skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie, z uwzględnieniem okresu w jakim organ pozostawał w zwłoce oraz okoliczności faktycznych, które legły u podstaw uchybienia przez organ temu obowiązkowi. Należy podkreślić, że oprócz funkcji dyscyplinującej oraz represyjnej, wymierzenie grzywny z art. 55 § 1 p.p.s.a. pełni również funkcję prewencyjną. Ukaranie organu służy więc także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy (por. powołana uchwała NSA z 3 listopada 2009 r., sygn. akt II GPS 3/09; postanowienie NSA z 30 stycznia 2013 r., sygn. akt I OZ 45/13).
W niniejszej sprawie bezspornym jest, że organ naruszył przepisy prawa przez nieprzekazanie skargi tutejszemu Sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w ustawowym terminie.
Na wstępie rozważań zaznaczyć należy, że jest to trzeci wniosek Skarżącej o wymierzenie grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. z uwagi na nieprzekazanie skargi z dnia 19 lipca 2020 r. w przedmiocie udostępnienia Skarżącej informacji publicznej, o którą wniosła 7 czerwca 2020 r. Organ otrzymał skargę w dniu 24 lipca 2020 r. i obowiązany był do nadania jej właściwego biegu w terminie 30 dni, który upłynął bezskutecznie 24 sierpnia 2020 r.
Na skutek złożenia wniosków o nałożenie grzywny za nieprzekazanie akt, tutejszy Sąd już dwukrotnie postanowieniami z 27 stycznia 2021r. o sygn. akt III SO/Gl 17/20 oraz 27 września 2021 r. sygn. akt III SA/Gl 10/21 wymierzył organowi grzywnę za nieprzekazanie skargi.
Pismem z 6 lipca 2022 r. Skarżąca wniosła kolejny wniosek o wymierzenie grzywny. Do dnia złożenia tego wniosku nadal akta ze skargą nie zostały przesłane do Sądu.
Do organu w dniu 27 lipca 2022 r. nadano korespondencję zawierającą odpis wniosku o wymierzenie grzywny oraz wezwanie do nadesłania odpowiedzi na ten wniosek w terminie 15 dni od dnia otrzymania wezwania. Korespondencję doręczono organowi 27 lipca 2022 r. W wyznaczonym terminie organ udzielił pismem z 12 sierpnia 2022 r. odpowiedzi na wniosek, ale nie przekazał odpowiedzi na skargę wraz z aktami administracyjnymi do Sądu. Organ wskazał natomiast na problemy związane z jego funkcjonowaniem, a które miały zasadniczy wpływ na nie wykonanie obowiązku przekazania skargi do Sądu. W szczególności związane one były z koniecznością respektowania nałożonych ograniczeń wynikających z pandemii. Ostatecznie Organ zwrócił się o pomoc profesjonalnego pełnomocnika w sprawie. W ocenie Sądu przedstawione okoliczności nie uzasadniają odstąpienia od wymierzenia grzywny.
Uznając zasadność przedmiotowego wniosku o wymierzenie grzywny za nieprzekazanie akt sprawy, przechodząc do ustalenia jej wysokości należy podkreślić, że grzywna o jakiej mowa w przepisie art. 55 § 1 p.p.s.a., ma charakter mieszany: dyscyplinująco-restrykcyjny. Ma ona bowiem na celu, oprócz dyscyplinowania organu stanowić sankcję za naruszenie podstawowego prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy bez zbędnej zwłoki. Ponadto wymierzenie grzywny pełni funkcję prewencyjną i ma służyć zapobieganiu naruszania przez organ administracji przepisu art. 54 § 2 p.p.s.a. w przyszłości. W zakresie wymiaru grzywny, którą można orzec za niewypełnienie przez organ administracji publicznej obowiązków określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a. unormowanie art. 55 § 2 p.p.s.a. odsyła do przepisu art. 154 § 6 p.p.s.a. Stosownie do tego przepisu grzywnę wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Przeciętne wynagrodzenie miesięczne w gospodarce narodowej w 2021 r. wyniosło 5662,53 zł. zł (Komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z 9 lutego 2022 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w 2021 r., M.P. z 2022 r. poz. 175).
Rozstrzygając o wymiarze grzywny ze względu na użycie przez ustawodawcę w art. 55 § 1 p.p.s.a. sformułowania "sąd może orzec o wymierzeniu grzywny", Sąd brał pod uwagę wszystkie okoliczności mniejszej sprawy, a mianowicie przyczynę niewypełnienia obowiązku, czas jaki upłynął od wniesienia skargi oraz okoliczności, czy organ przed rozpatrzeniem wniosku obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu. Biorąc pod uwagę te okoliczności, Sąd stoi na stanowisku, że orzeczona grzywna 2 000 zł jest adekwatna do stwierdzonego uchybienia i jednocześnie zapobiegnie w przyszłości niewywiązywaniu się organu z obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 p.p.s.a.
Mając na uwadze powołane okoliczności, Sąd na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.
Tytułem zwrotu kosztów postępowania zasądzono wnioskodawcy kwotę 580 zł, na którą składa się: wpis sądowy uiszczony od wniosku o wymierzenie organowi grzywny (100 zł) oraz wynagrodzenie dla reprezentującego wnioskodawcę pełnomocnika procesowego z wyboru (480 zł). Zwrot kwoty kosztów postępowania stronie uzasadnia art. 200 p.p.s.a. w związku z art. 64 § 3 p.p.s.a. Kwota 480 zł, stanowiąca zwrot kosztów zastępstwa procesowego, ustalona została na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jednolity Dz. U. z 2018 r. poz. 265). Przepis ten stanowi, że stawka minimalna za udział radcy prawnego (z wyboru) w postępowaniu przed sądem administracyjnym pierwszej instancji w innej sprawie wynosi 480 zł.