Uzasadnienie
S. M. (dalej: "skarżący") pismem datowanym na dzień 19 listopada 2025r. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, na podstawie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2026r., poz. 143 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a.") wniosek o wymierzenie Radzie Miasta Zakopane grzywny za nieprzekazanie Sądowi skargi na uchwałę Rady Miasta Zakopane z dnia 29 maja 2025r., nr XV/157/2025 w przedmiocie zmiany uchwały dotyczącej określenia przystanków komunikacyjnych i dworca, których właścicielem lub zarządzającym jest Gmina Miasto Zakopane udostępnionych dla operatorów i przewoźników oraz warunków i zasad korzystania z tych obiektów położonych na terenie Miasta Zakopane.
W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że wniósł skargę na powyższą uchwałę za pośrednictwem organu, do WSA w Krakowie. Skarga została wniesiona poprzez jej wysłanie listem poleconym na adres organu. Zgodnie z informacjami zawartymi na stronie internetowej Poczty Polskiej dotyczącej śledzenia przesyłek, skarga została skutecznie doręczona organowi w dniu 1 października 2025r. Pomimo przekroczenia ustawowego trzydziestodniowego terminu do przekazania skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, organ do dnia 19 listopada 2025r. (tj. dzień złożenia wniosku o wymierzenie grzywny) nie podjął żadnych czynności w sprawie, nie przekazał skargi do Sądu. W świetle powyższego, w ocenie skarżącego organ dopuścił się naruszenia art. 54 § 1 i § 2 p.p.s.a., poprzez brak działań dotyczących złożonej skargi oraz naruszenia prawa skarżącego do terminowego rozpatrzenia sprawy.
W odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny, organ wniósł o umorzenie postępowania w sprawie, ewentualnie o oddalenie wniosku o wymierzenie grzywny. Organ podał, że przedmiotowa skarga wpłynęła do urzędu w dniu 1 października 2025r. Pismem datowanym na 19 listopada 2025r. skarżący złożył wniosek o ukaranie organu grzywną za nieprzekazanie skargi Sądowi. Skarga ta wraz z odpowiedzią na nią i z aktami sprawy została nadana listem poleconym do WSA w Krakowie w dniu 20 listopada 2025r. Następnie organ wskazał, że opóźnienie w przekazaniu skargi nie było duże, gdyż wynosiło zaledwie 20 dni i było spowodowane koniecznością przygotowania materiałów i opracowania szczegółowej odpowiedzi na skargę oraz koniecznością przygotowania i opracowania materiałów i odpowiedzi na skargi w sprawach wpisów do gminnej ewidencji zabytków i planów miejscowych. W ocenie organu niewielkie, 20-dniowe opóźnienie w przekazaniu skargi Sądowi nie miało większego wpływu na procedowanie i w żaden sposób nie zmieniło sytuacji prawnej skarżącego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje
W badanej sprawie nieprzekazanie skargi wraz z odpowiedzią na nią oraz aktami sprawy w zakreślonym ustawą terminie niewątpliwie nastąpiło.
Zgodnie z art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2026r., poz. 143 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a.") skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Stosownie do art. 54 § 2 p.p.s.a. organ, o którym mowa w § 1, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, w postaci papierowej lub elektronicznej, w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania.
Z treści art. 55 § 1 p.p.s.a. wynika, że w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym.
Instytucja wymierzenia organowi grzywny w sytuacji braku wywiązania się z nałożonych na niego ustawowych obowiązków w zakresie postępowania sądowoadministracyjnego ma charakter dyscyplinujący, restrykcyjny i prewencyjny. Ukaranie organu służy bowiem także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy (uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 listopada 2009 r., sygn. akt II GPS 3/09). Ma ona bowiem na celu, oprócz dyscyplinowania organu, stanowić sankcję za naruszenie podstawowego prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy bez zbędnej zwłoki. Mieszany charakter grzywny, czyni z niej podstawową gwarancję procesową realizacji konstytucyjnej zasady prawa do sądu (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP). To, jakie przyczyny spowodowały nieprzekazanie skargi sądowi administracyjnemu, pozostaje bez znaczenia w sprawie samego wymierzenia grzywny, może mieć jedynie wpływ na jej wysokość.
Stanowisko NSA w sprawie o sygn. III OZ 337/21 wskazuje m.in., że grzywna z art. 55 § 1 p.p.s.a. ma charakter mieszany, tj. dyscyplinująco-restrykcyjny. Wyłączną materialnoprawną przesłanką wymierzenia grzywny jest niewypełnienie obowiązku określonego w art. 54 § 2 p.p.s.a. Grzywna pełni również funkcję prewencyjną, ponieważ ukaranie grzywną służy zapobieganiu naruszenia prawa przez przewlekanie postępowania sądowoadministracyjnego. Przyjmuje się również, że dla wymierzenia organowi grzywny nie mają znaczenia przyczyny nieprzekazania skargi sądowi. Okoliczności stanowiące podstawę naruszenia terminu mogą mieć jedynie wpływ na ustalenie wysokości grzywny.
Z kolei WSA w Lublinie w sprawie o sygn. II SO/Lu 6/21 stwierdził w uzasadnieniu postanowienia o ukaraniu organu grzywną, że obowiązek przekazania Sądowi skargi istnieje niezależnie od tego, czy organ uznaje, że skarga nie jest zasadna. Już samo żądanie strony nadania skardze określonego biegu, obliguje podmiot, do którego skarga ta została skierowana, do uczynienia zadość temu żądaniu. Dopiero zaś sąd administracyjny w toku postępowania zainicjowanego skargą, zobowiązany jest dokonać oceny, czy skarga jest dopuszczalna, a nadto, czy jest zasadna.
Nie budzi zatem wątpliwości, że z treści art. 54 § 2 p.p.s.a., jasno wynika, że organ ma wykonać określony w tym przepisie obowiązek w terminie trzydziestu dni od dnia otrzymania skargi.
Z okoliczności faktycznych badanej sprawy wynika natomiast, że skarga wpłynęła do organu administracji publicznej w dniu 1 października 2025r., a zatem trzydziestodniowy termin na przekazanie skargi do Sądu upłynął 31 października 2025r. Organ przekazał skargę dopiero w dniu 20 listopada 2025r., a zatem z dwudziestodniowym opóźnieniem.
W tym miejscu podkreślenia wymaga, że zakreślenie przez ustawodawcę ram czasowych dopełnienia czynności przewidzianych w art. 54 § 2 p.p.s.a. stanowi odrębny, choć związany z pozostałymi powinnościami wskazanymi w tym przepisie, obowiązek działania organu administracji publicznej, który wyklucza jakąkolwiek swobodę organu w tym zakresie. Wprawdzie potencjalne przekroczenie terminu nie spowoduje bezskuteczności dokonanej czynności, ale ma ono kluczowe znaczenie z punktu widzenia art. 55 § 1 p.p.s.a. i określonego tam przedmiotu postępowania o wymierzenie grzywny (postanowienie NSA z dnia 11 stycznia 2011r., sygn. akt I OZ 996/10).
Uwzględniając powyższe Sąd uznał wniosek skarżącego za uzasadniony i wymierzył organowi grzywnę w wysokości 100 zł. Określając wysokość grzywny Sąd miał na uwadze treść wniosku i charakter sprawy, będący przedmiotem skargi, a także brak obiektywnych okoliczności usprawiedliwiających taki stan rzeczy. Sąd nie podziela stanowiska organu, jakoby niezasadne było wymierzenie organowi grzywny. Sąd nie zgadza się z oceną organu, wyrażoną w odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny, gdzie przedstawiono pogląd, iż dwudziestodniowe opóźnienie w przekazaniu Sądowi skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy jest niewielkie i nie miało większego wpływu na procedowanie i w żaden sposób nie zmieniło sytuacji prawnej skarżącego.
Z tych wszystkich względów oraz mając na uwadze dyscyplinująco-restrykcyjny charakter omawianej instytucji - Sąd stwierdził, że celowym i zasadnym jest nałożenie na organ grzywny za nieprzekazanie skargi, odpowiedzi na skargę i akt w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia, dlatego na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.