Uzasadnienie
Strona skarżąca wniosła skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Dolnośląskiego (dalej: Wojewoda), w sprawie wydania zezwolenia na pobyt czasowy. Skarga została nadana za pośrednictwem platformy ePUAP (data wpływu do organu: 7 września 2020 r.). Skarga, po przekazaniu jej przez organ w dniu 19 lutego 2021 r., wpłynęła do Sądu 23 lutego 2021 r. i została zadekretowana pod sygn. akt III SAB/Wr 464/21.
Pismem z 26 listopada 2020 r. strona skarżąca wniosła o ukaranie Wojewody grzywną za nieprzekazanie skargi do Sądu.
W odpowiedzi na wniosek, organ wniósł o jego oddalenie. Podał, że w dniu 7 września 2020 r. do Dolnośląskiego Urzędu Wojewódzkiego wpłynęła za pośrednictwem platformy ePUAP skarga. Format przesłanej korespondencji uniemożliwiał jej odczytanie. Obraz, który był widoczny przez pracowników Wydziału Spraw Obywatelskich i Cudzoziemców, wskazywał na uszkodzenie pliku lub na brak pliku przy piśmie. W dniu 4 lutego 2021 r. z korespondencji przesłanej przez WSA we Wrocławiu w sprawie dotyczącej wymierzenia grzywny organ powziął informację o otrzymaniu skargi. Przy pomocy administratorów systemów informatycznych w pełni odczytano korespondencję z 7 września 2020 r. Organ podał, że w dniu 19 lutego 2021 r. przekazał skargę do Sądu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Stosownie do treści art. 54 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Organ ten przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania (art. 54 § 2 ustawy). Stosownie zaś do art. 55 § 1 p.p.s.a., w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 ustawy.
Podkreślić należy, że celem grzywny, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a., jest nie tylko pełnienie funkcji dyscyplinującej (mającej na celu doprowadzenie do wykonania przez organ ciążącego na nim obowiązku procesowego, o czym organ winien pamiętać), ale również funkcji represyjnej. Ta druga funkcja służy bowiem ochronie wyrażonego w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP prawa strony do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki. Poza tym grzywna ta pełni również funkcję prewencyjną, albowiem ukaranie nią służy także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy. W wymiarze indywidualnym ukarany organ będzie wszak chciał uniknąć powtórzenia takiej sytuacji, choćby z uwagi na związane z tym uszczuplenie środków finansowych (por. uchwała 7 sędziów NSA z 3.11.2009 r. sygn. akt II GPS 3/09, ONSAiWSA 2010/1/2, post. NSA z 11.05.2012 r. sygn. akt I OZ 328/12, Lex nr 1164456).
Jednakże powołany przepis nie obliguje Sądu do wymierzenia grzywny. Kwestia ta pozostawiana jest uznaniu sądu orzekającego. Sąd bowiem "może" orzec o wymierzeniu organowi grzywny. Oznacza to, że przy rozstrzygnięciu wniosku o wymierzenie organowi grzywny należy wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, tj.: przyczyny niewypełnienia obowiązków, czas jaki upłynął od wniesienia skargi, oraz okoliczność czy organ przed rozpatrzeniem wniosku obowiązek wypełnił, wyjaśnił powody niedotrzymania terminu. Wymierzenie organowi grzywny ma bowiem na celu nie tylko dyscyplinowanie organu, lecz również ma stanowić sankcję - co już zostało przez Sąd podkreślone - za naruszenie podstawowego prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki.
W sprawie bezspornym jest, że skarga wniesiona – za pośrednictwem Wojewody Dolnośląskiego – na przewlekłe prowadzenie postępowania, została wniesiona do tutejszego Sądu za pośrednictwem organu, poprzez platformę ePUAP. Wniesienie skargi i datę jej złożenia – 7 września 2020 r. – potwierdza sam organ w odpowiedzi na wniosek o ukaranie grzywną, wynika to też z dokumentu UPP (Urzędowe Poświadczenie Przedłożenia). Tym samym – zgodnie z treścią art. 54 § 2 p.p.s.a. – organ winien przekazać ww. skargę do WSA we Wrocławiu do dnia 7 października 2020 r. (środa). W sprawie, organ dopiero 19 lutego 2021 r. przekazał skargę do Sądu.
W tym miejscu podkreślenia wymaga, że zakreślenie przez ustawodawcę ram czasowych dopełnienia czynności przewidzianych w art. 54 § 2 p.p.s.a. stanowi odrębny, choć związany z pozostałymi powinnościami wskazanymi w tym przepisie, obowiązek działania organu administracji publicznej, który wyklucza jakąkolwiek swobodę organu w tym zakresie. Wprawdzie potencjalne przekroczenie terminu nie spowoduje bezskuteczności dokonanej czynności, ale ma ono kluczowe znaczenie z punktu widzenia art. 55 § 1 p.p.s.a. i określonego tam przedmiotu postępowania o wymierzenie grzywny (postanowienie NSA z dnia 11 stycznia 2011 r., sygn. akt I OZ 996/10, dostępny w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
Nie mogły stanowić usprawiedliwienia postawy organu - tłumaczenia, związane z trudnościami organizacyjnymi i technicznymi uniemożliwiającymi prawidłowe odczytanie i zweryfikowanie, czy zakwalifikowanie (np. jako skargi) korespondencji wpływającej do organu za pośrednictwem platformy ePUAP. Właściwa organizacja zadań (prawidłowy obieg korespondencji, czy też dostęp do "panelu administracyjnego ePUAPu organu") i zapewnienie odpowiedniej kadry (w tym tej informatycznej) należy bowiem do zadań publicznych, które nie mogą być realizowane ze szkodą dla jednostki.
Uwzględniając powyższe Sąd uznał wniosek strony skarżącej za uzasadniony i wymierzył organowi grzywnę w wysokości 400 zł. Określając wysokość grzywny Sąd miał na uwadze treść wniosku i charakter sprawy będący przedmiotem skargi (przewlekłość postępowania), a także okres uchybienia terminowi przekazania skargi i brak obiektywnych okoliczności usprawiedliwiających taki stan rzeczy.
Z tych wszystkich względów oraz mając na uwadze dyscyplinująco - restrykcyjny charakter omawianej instytucji Sąd stwierdził, że celowym i zasadnym jest nałożenie na Wojewodę Dolnośląskiego grzywny za nieprzekazanie skargi, odpowiedzi na skargę i akt w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia.
Wymiar grzywny został wyliczony na podstawie art. 154 § 6 p.p.s.a.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w związku z art. 64 § 3 p.p.s.a.