Uzasadnienie
Dyrektor Biura Gospodarki Gruntami Głównego Urzędu Geodezji i Kartografii, działający z upoważnienia Ministra Budownictwa, Gospodarki Przestrzennej i Komunalnej, decyzją z dnia 22 września 1986 nr GW.1-1/6012/4/86 utrzymał w mocy decyzję Głównego Geodety Wojewódzkiego w W. z dnia 20 czerwca 1986 nr G-3-3/8221/631/67/86, stwierdzającą nieważność decyzji Naczelnika Miasta i Gminy W. z dnia 10 sierpnia 1981 nr GKML-VI-8229/8/81 o zezwoleniu Zakładowi Energetycznemu na czasowe zajęcie działki nr ew. 139/2, położonej w L.N. przy. ul. J. nr 1, będącej własnością Haliny i Czesława małżonków P. w związku z budową linii energetycznej na ul. W. w W. W uzasadnieniu swej decyzji naczelny organ administracji wskazał, że decyzja organu stopnia podstawowego z dnia 10 sierpnia 1981 r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa i skierowana do osoby nie będącej stroną, gdyż wnioskodawcą w tej sprawie była Dyrekcja Rozbudowy Miasta w W. która we wniosku z dnia 25 lipca 1981 r. ubiegała się o zezwolenie na przeprowadzenie przez wskazaną działkę kanalizacji sanitarnej i deszczowej, decyzja zaś wydana została dla Zakładu Energetycznego w celu realizacji linii energetycznej. Prawidłowo zatem organ stopnia wojewódzkiego stwierdził nieważność tej decyzji na podstawie art. 156 par. 1 pkt 2 i 4 Kpa.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję naczelnego organu administracji państwowej Dyrekcja Rozbudowy Miasta w W. podała, że na podstawie decyzji Naczelnika Miasta i Gminy W. nr GKML-VI 8229/8/81 z dnia 10 sierpnia 1981 r. na terenie wskazanej działki wykonany został stały odcinek kanalizacji sanitarnej i deszczowej jako element infrastruktury technicznej miejskiej na potrzeby robót na ulicy W. w W., a zatem decyzja ta nie może zostać uznana za nieważną, ponieważ wywołała nieodwracalne skutki prawne /art. 156 par. 2 Kpa/.
W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie, podając, że wbrew twierdzeniu skarżącego decyzja organu stopnia podstawowego nie wywołała nieodwracalnych skutków prawnych, nie wybudowano bowiem linii energetycznej na spornej nieruchomości.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Bezprzedmiotowe jest powoływanie się w niniejszej sprawie na nieodwracalność skutków prawnych /art. 156 par. 2 Kpa/, skoro decyzja organu stopnia podstawowego z dnia 10 sierpnia 1981 r. wymienia zupełnie innego niż strona skarżąca uprawnionego inwestora i dotyczy zupełnie innej inwestycji niż faktycznie wykonana przez stronę skarżącą. W pełni trafne zatem jest w tym zakresie stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji i w odpowiedzi na skargę.
Jednakże stosownie do art. 206 Kpa sąd administracyjny nie jest związany granicami skargi. Należy więc z urzędu podnieść, że zaskarżona decyzja i utrzymana przez nią w mocy decyzja organu stopnia wojewódzkiego zostały wydane z naruszeniem art. 61 par. 4 w związku z art. 157 par. 2 i art. 28 Kpa.
Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym, którego istotą jest ustalenie, czy dana decyzja dotknięta jest jedną z wad wymienionych w art. 156 par. 1 Kpa.
Osoba będąca adresatem decyzji objętej zarzutem nieważności ma prawo wykazywać w postępowaniu o stwierdzenie nieważności tej decyzji, że miała przymiot strony w postępowaniu nią zakończonym, to jest, że nie zachodzi przyczyna nieważności tej decyzji wymieniona w art. 156 par. 1 pkt 4 Kpa. Tak wiec osoba, do której skierowana została decyzja kwestionowana następnie w postępowaniu w sprawie stwierdzenia jej nieważności, jest stroną tego postępowania również wtedy, gdy opiera się ona na zarzucie z art. 156 par. 1 pkt 4 Kpa. Przeprowadzenie zatem postępowania w takiej sprawie bez udziału tej osoby stanowi naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia tego postępowania z przyczyny wymienionej w art. 145 par. 1 pkt 4 Kpa.
Taka właśnie sytuacja zachodzi w sprawie niniejszej. Zakład Energetyczny, będący adresatem omawianej decyzji Naczelnika Miasta i Gminy W. z dnia 10 sierpnia 1981 r., nie został zawiadomiony o wszczęciu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności tej decyzji i nie brał udziału w tym postępowaniu.
Według art. 207 par. 2 pkt 2 Kpa decyzja podlega uchyleniu przez sąd administracyjny, jeżeli została wydana z naruszeniem prawa, dającym podstawę do wznowienia postępowania z przyczyn określonych w art. 145 par. 1 Kpa. Z tego względu Naczelny Sad Administracyjny orzekł, jak w sentencji wyroku.