Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2003 r. znak [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu wniosku Polskiego Związku W. Okręgu w [...], utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] stycznia 2003 r., znak [...] odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] września 2000 r., znak [...] w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę elektrowni wodnej.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ podniósł, że inwestor na etapie ubiegania się o wydanie pozwolenia na budowę, spełnił wszystkie obowiązki wynikające z przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r. nr 106, poz. 1126 z późn. zm.), a zatem nie zaistniały przesłanki do odmowy wydania inkryminowanej decyzji organu stopnia wojewódzkiego.
Zdaniem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego materiał dowodowy nie wykazał aby decyzji Wojewody [...] można było zarzucić obrazę przepisów materialnych ani procesowych, zatem brak jest podstaw do wyeliminowania jej z obrotu prawnego w trybie art. 156 § 1 kpa.
Okoliczność podnoszona we wniosku o stwierdzenie nieważności, a dotycząca braku udziału Polskiego Związku W. w [...] w postępowaniu zakończonym inkryminowaną decyzją, nie może być badana w postępowaniu nieważnościowym. Może jedynie stanowić ewentualnie podstawę do dochodzenia wznowienia tamtego postępowania.
Zdaniem organu, badana decyzja zawiera podpis osoby upoważnionej do jej wydania przez Wojewodę [...] i nie ma w tym zakresie uchybień stanowiących przesłanki z art. 156 § 1 kpa.
W skardze z dnia 4 kwietnia 2003 r. skierowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego Polski Związek W. Okręg w [...] podniósł co następuje:
- decyzja Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2000 r. w górnym lewym rogu nie posiada oznaczenia organu wydającego pozwolenie, co jest niezgodne z wymogami art. 107 § 1 kpa, widnieje tylko pieczęć [...] Urzędu Wojewódzkiego w [...],
- Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego nie rozpatrzył wniosku zgodnie z wymogami art. 35 kpa
- Polski Związek W. bez swojej winy nie brał udziału w postępowaniu dotyczącym pozwolenia na budowę mimo, że jest rybackim użytkownikiem rzeki, na której powstała elektrownia
- pozwolenia budowlanego udzielono mimo, że inwestor nie przedstawił oceny oddziaływania inwestycji na środowisko. W elektrowni wodnej wysokość spadu wody wynosi 3m. Zgodnie z zapisem § 2 pkt 3e rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 14 lipca 1998 r. w sprawie określenia rodzajów inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi albo mogących pogorszyć stan środowiska oraz wymogami jakimi powinny odpowiadać oceny oddziaływania na środowisko tych inwestycji (Dz. U. nr 93, poz. 589) – do inwestycji mogących pogorszyć stan środowiska zalicza się elektrownie wodne o wysokości spadu co najmniej 3m. Brak oceny oddziaływania na środowisko stanowi, że decyzja pozwolenia na budowę zapadła z rażącym naruszeniem prawa
- samowolnie wykonana ściana Larsena nie może być uznana jako nieistotne odstępstwo od zatwierdzonego projektu.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie i podtrzymał wcześniej prezentowaną argumentację.
W niniejszej sprawie Sąd został powiadomiony o decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] kwietnia 2004 r., którą stwierdzono nieważność decyzji Burmistrza Miasta [...] z dnia [...] lipca 1999 r. znak [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu na budowę przedmiotowej elektrowni wodnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm.).
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zaskarżonej decyzji można postawić zarzut naruszenia prawa, a w takim właśnie zakresie możliwa jest ich sądowa kontrola (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych Dz. U. nr 153, poz. 1269).
Na wstępie podkreślić należy, ze postępowanie prowadzone na podstawie art. 156 § 1 kpa jest postępowaniem nadzwyczajnym, którego przedmiotem nie jest merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy lecz przeprowadzenie weryfikacji wydanej już decyzji ostatecznej, z jednego tylko punktu widzenia tj. czy decyzja dotknięta jest jedną z kwalifikowanych wad wskazanych w art. 156 § 1 pkt 1-7 kpa.
Zdaniem Sądu, zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja zapadły z obrazą przepisu art. 7 kpa wobec braku dokładnego wyjaśnienia sprawy, art. 77 kpa wobec braku wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego, art. 107 kpa gdy zważyć, ze uzasadnienie decyzji nie zawiera właściwej analizy materiału dowodowego i wykładni przepisów prawa.
W uzasadnieniu decyzji pominięto okoliczności faktyczne mogące mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, co stwarza przesłankę do uznania naruszenia przez organ przepisów o postępowaniu administracyjnym w stopniu wywierającym istotny wpływ na wynik sprawy.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego nie rozważył, czy badana przez niego decyzja mogła zapaść bez uzgodnienia projektu budowlanego przedmiotowej elektrowni z Powiatowym Inspektorem Sanitarnym.
Zgodnie z art. 68 ust. 5 ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska (tekst jednolity Dz. U. z 1994 r. nr 49 poz. 196 z późn. zm.) projekt budowlany przedstawiony przy ubieganiu się o pozwolenie na budowę wymaga uzgodnienia z Powiatowym Inspektorem sanitarnym w przypadku inwestycji mogących pogorszyć stan środowiska. Elektrownia wodna o spadzie co najmniej 3m jest inwestycją mogącą pogorszyć stan środowiska w rozumieniu § 2 pkt 3e rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 14 lipca 1998 r. w sprawie określenia rodzajów inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi albo mogących pogorszyć stan środowiska oraz wymogami jakimi powinny odpowiadać oceny oddziaływania na środowisko tych inwestycji (Dz. U. nr 93, poz. 589).
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego nie rozważył, czy Wojewoda [...] zasadnie odstąpił od żądania w/w uzgodnienia, czy miał podstawy do ustalenia wysokości spadu elektrowni na 3m, czy w innej wysokości.
Należy zauważyć, że projekt budowlany stanowiący integralną część decyzji o pozwoleniu na budowę na karcie trzeciej opisuje elektrownię jako mającą spad 3m. Pismem z dnia 4 kwietnia 2000 r. kierowanym przez projektanta mgr inż. K.R. do inwestora, projektant komentuje powołany wyżej zapis w projekcie. Rozważenia wymaga, czy i na jakiej podstawie może to stanowisko zmienić dane zawarte w projekcie, czy i na jakiej podstawie mogło być uwzględnione przy badaniu projektu przed wydaniem pozwolenia na budowę.
Rozpoznając sprawę ponownie organ poczyni ustalenia we wskazanym wyżej zakresie i rozważy czy badana decyzja dotknięta jest wada nieważności w szczególności rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 kpa). Obowiązkiem organu stwierdzającego nieważność decyzji jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa jest wyraźne wskazanie jaki konkretny przepis został naruszony i dlaczego to naruszenie zostało ocenione jako rażące.
Zdaniem Sądu, pozostałe zarzuty podnoszone przez skarżących nie mają znaczenia w sprawie. Kwestia oznaczenia organu na badanej w postępowaniu nieważnościowym decyzji pozwolenia na budowę w/w nie stanowi żadnej z przesłanek nieważnościowych wymienionych w art. 156 kpa, w szczególności nie stanowi rażącego (zatem kwalifikowanego) naruszenia prawa – art. 107 kpa. Z decyzji jednoznacznie wynika kto był upoważniony do jej wydania i jaki organ reprezentował – spełnione są wymogi art. 107 kpa).
Podnoszone przez skarżących odstępstwa od projektu w zrealizowanej inwestycji, nie rzutują na ocenę ważności decyzji pozwolenia na budowę, a mogą być przesłanką do powiadomienia o nich organów nadzoru budowlanego, które w miarę oceny sytuacji mogą podjąć stosowne działania.
Brak udziału Polskiego Związku W. Okręgu w [...] w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę może stanowić przesłankę w postępowaniu o wznowienie postępowania (art. 145 § 1 pkt 4 kpa). Podkreślenia wymaga, że zgodnie z utrwalonym poglądem prezentowanym w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie jest dopuszczalne przyjęcie, że którakolwiek z podstaw wznowienia postępowania mogłaby zarazem stanowić jedną z przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji.
Podniesione przez skarżących naruszenie przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego przepisu art. 35 kpa również nie stanowi okoliczności, które Sad ma brać pod uwagę przy badaniu zgodności z prawem zaskarżonej decyzji.
Mając na uwadze powyższą argumentację, Sąd orzekł w trybie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) uznając, że wszechstronne zbadanie i rozważenie okoliczności sprawy mogło doprowadzić do jej załatwienia w inny sposób, a zatem powołane wyżej naruszenie przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W pkt II wyroku Sad orzekł w trybie art. 152 w/w ustawy.