Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] listopada 2002 r. Wojewoda [...] na podstawie art. 59 ust 1, art. 80 ust 1, art. 82 ust 3 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. nr 106, poz. 1126 z 2000 r.) udzielił spółce z o. o. P. w G. pozwolenia na użytkowanie stacji termicznej obróbki odpadów na terenie oczyszczalni wód balastowych P. w G. W uzasadnieniu tej decyzji organ wskazał, że spółka wystąpiła z wnioskiem o uzyskanie pozwolenia na użytkowanie stacji termicznej obróbki odpadów na terenie oczyszczalni ścieków wód balastowych w G. i dołączyła do wniosku niezbędne dokumenty. Zawiadomione organy zgodnie z art. 56 Prawa budowlanego nie wniosły sprzeciwu do przekazania obiektu do eksploatacji. Dokonana przez przedstawiciela organu architektoniczno – budowlanego wizja lokalna obiektu wykazała, że teren przyległy do obiektu jest uporządkowany i że inwestor spełnił wymogi określone w art. 54, 55, 56, 57 Prawa budowlanego
Odwołanie od tej decyzji złożyło Stowarzyszenie W. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania na podstawie art. 138 § 1 kt 3 kpa decyzją z dnia [...] marca 2003 r. umorzył postępowanie odwoławcze uznając, że odwołujący się nie ma przymiotu strony.
Organ uznał, że charakter postępowania w sprawie pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego wyłącza, możliwość uczestnictwa osób trzecich w takim postępowaniu w sytuacji gdy powołują się na potrzebę ochrony swoich interesów w aspekcie lokalizacji inwestycji.
Skoro zatem postępowanie odwoławcze zainicjował podmiot nie będący stroną to organ odwoławczy miał obowiązek umorzyć je. Organizacja społeczna mogła być dopuszczona do udziału w postępowaniu w pierwszej instancji na własne życzenie, wtedy miałaby prawo do wniesienia odwołania. W przeciwnym wypadku brak jej legitymacji do złożenia odwołania.
Zdaniem organu odwoławczego Stowarzyszenie W. nie zostało dopuszczone do postępowania w pierwszej instancji, nie brało również udziału w tym postępowaniu, bowiem nie można uznać za takowe doręczenia Stowarzyszeniu decyzji organu I instancji. Stowarzyszenie nie wystąpiło również o dopuszczenie do postępowania przed organem odwoławczym.
Skargę na powyższą decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego złożyło Stowarzyszenie W. wnosząc o stwierdzenie nieważności bądź uchylenie decyzji umarzającej postępowanie odwoławcze.
W piśmie procesowym z dnia 20 września 2004 r. skarżący podnieśli szereg argumentów które w ich ocenie powodują wadliwość decyzji pozwalającej na użytkowanie. Poza tym, wskazywali na okoliczności przebiegu postępowania z których wynikało, że organ I instancji traktował ich w toku postępowania jak stronę będącą organizacją społeczną dopuszczoną do udziału w postępowaniu na podstawie art. 31 § 1 kpa.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko stwierdzając, iż odwołanie od decyzji organu I instancji złożył podmiot do tego nieuprawniony.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył,co następuje:
Skarga jest zasadna.
Przedmiotem skargi jest decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego umarzająca postępowanie odwoławcze wobec stwierdzenia, że odwołanie pochodzi od podmiotu któremu nie przysługuje przymiot strony.
Ocena sądu wyrażona niniejszym wyrokiem odnosi się tylko do przedmiotu zaskarżenia. Dlatego nie podległy analizie zarzuty jakie skarżący formułował wobec decyzji z dnia [...] listopada 2002 r. udzielającej pozwolenia na użytkowanie przedmiotowej inwestycji.
Ze statutu Stowarzyszenia W. (rozdział II) wynika, że jest organizacją społeczną której celem jest między innymi " podejmowanie działań na rzecz ochrony i poprawy środowiska, w tym dążenie do likwidacji bądź ograniczenia uciążliwości dla mieszkańców " oraz "uczestnictwo w rozwoju infrastruktury miejskiej związanej m. in. z (...) gospodarką wodno-ściekową (...) gospodarką odpadami (...) "
Pismem z dnia 29 kwietnia 2002 r. Stowarzyszenie W. wystąpiło do Urzędu Wojewódzkiego w G. Wydział Ochrony Środowiska o uznanie za stronę w postępowaniu administracyjnym w sprawie udzielenia pozwolenia na użytkowanie stacji termicznej obróbki odpadów niebezpiecznych P. w G. Po przekazaniu wniosku według właściwości do Wydziału Rozwoju Regionalnego powiadomiono Stowarzyszenie, że inwestor dotychczas nie złożył wniosku o pozwolenia na użytkowanie,wobec czego postępowanie takie nie toczy się a wniosek o uznanie za stronę nie może być aktualnie rozpatrzony.
Następnie Wydział Rozwoju Regionalnego Urzędu Wojewódzkiego w G. powiadomił Stowarzyszenie w dniu [...] października 2002 r. o wszczęciu postępowania w sprawie pozwolenia na użytkowanie tej inwestycji. Nie wydał jednak formalnego postanowienia o dopuszczeniu organizacji do postępowania na prawach strony (art. 31 § 2 i § 3 kpa).
W dniu 15 listopada 2002 r. przedstawiciel stowarzyszenia dokonując przeglądu akt sprawy stwierdził istnienie uchybień w dotychczasowym toku postępowania w związku z czym stowarzyszenie złożyło wniosek o zawieszenie postępowania w sprawie wydania pozwolenia na użytkowanie dla spółki z o. o. P. Organ I instancji rozpatrzył ten wniosek i postanowieniem z [...] listopada 2002 r. odmówił zawieszenia postępowania wyrażając jednocześnie w uzasadnieniu postanowienia pogląd prawy, wskazujący na to że traktuje Stowarzyszenie jako organizację społeczną na prawach strony działającą na podstawie art. 31 kpa.
W tych okolicznościach nie ulega wątpliwości że Stowarzyszenie było dopuszczone do udziału w postępowaniu i uczestniczyło w nim na prawach strony.
Orzecznictwo Naczelnego Sadu Administracyjnego przyjmuje, że " jeżeli organ administracji nie wydał wymaganego przez art. 31 § 2 kpa formalnego postanowienia o dopuszczeniu do udziału w postępowaniu organizacji społecznej, jednakże przyjmował składane przez tę organizację oświadczenia, a także doręczał tej organizacji decyzje i postanowienia, fakty te należy uznać jako dopuszczenie organizacji do udziału w postępowaniu administracyjnym " (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 listopada 1988 r. sygn. IV SA 855/88, pub. ONSA 1990 nr 1, poz. 3).
Dlatego zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem art. 138 § 1 pkt 3 kpa a pogląd co braku przymiotu strony Stowarzyszenia W. był wadliwy i sprzeczny z przebiegiem tego postępowania.
Wobec stwierdzonego naruszenia przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) uchylił zaskarżoną decyzję.
Ponadto na podstawie art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w pkt II wyroku.