Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] lutego 2003 r. Starosta Powiatu [...], po rozpatrzeniu wniosku Zarządu Gminy [...], zatwierdził projekt budowlany i wydał pozwolenie na budowę dla Gminy [...] – Gminnej oczyszczalni ścieków wraz z kolektorem odprowadzającym oczyszczone ścieki do cieku wodnego P. położonego w S. W uzasadnieniu stwierdził, że projekt budowlany został opracowany przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia budowlane, posiada wymagane opinie, uzgodnienia i pozwolenia, inwestor wykazał się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2003 r. nr [...] Wojewoda [...], na podstawie art. 134 kpa w zw. z art. 144 kpa, stwierdził niedopuszczalność odwołania A.S.
W uzasadnieniu podał, że z treści zaskarżonej decyzji jednoznacznie wynika, że decyzji tej nie otrzymała skarżąca, gdyż według organu I instancji A. S. nie jest stroną niniejszego postępowania administracyjnego, bowiem projektowana inwestycja nie przebiega przez działki skarżącej.
Zgodnie z art. 129 § 2 kpa odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie od dnia jej ogłoszenia stronie, zatem niedopuszczalne jest odwołąnie od decyzji, która nie została doręczona lub ogłoszona stronie.
Z akt sprawy wynika, że projektowana inwestycja nie przebiega po nieruchomości skarżącej tj. nie narusza jej własności, zatem zgodnie z art. 28 kpa Starosta Powiatowy w [...] nie objął A.S. postępowaniem administracyjnym w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę przedmiotowej oczyszczalni ścieków wraz z kolektorem.
Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosła A.S. wnosząc o uchylenie postanowienia i zobowiązanie organu II instancji do rozpoznania jej odwołania oraz o unieważnienie decyzji Starosty Powiatu [...] z dnia [...] lutego 2003 r.
Skarżąca wskazała, ze przygotowany projekt oczyszczalni jest inwestycją, której oddziaływanie jest szczególnie szkodliwe dla środowiska. Inwestycja planowana jest na działce nr [...] a jej działka nr [...]jest w strefie skażenia.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymał swoją argumentację zawartą w uzasadnieniu skarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm.).
Skarga jest zasadna.
W nauce prawa administracyjnego, jak również w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalony został pogląd, że w razie gdy odwołanie zostało wniesione przez osobę, która twierdzi, że zaskarżone orzeczenie dotyczy jej interesu prawnego lub obowiązku, to wówczas organ odwoławczy obowiązany jest rozpoznać to odwołanie. Jeśli w wyniku rozpatrywania odwołania organ stwierdzi, że osoba ta nie ma w danej sprawie indywidualnego interesu prawnego lub obowiązku, to wówczas wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa (vide komentarz do Kodeksu postępowania administracyjnego autorstwa B. Adamiak i J. Borkowskiego, C.H. Beck, Warszawa, 1996 r., s. 575).
Podobne stanowisko prezentuje się w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30.06.1986 r., ONSA 1987 r., nr 2, poz. 46), w którym Sąd wyraził pogląd, iż przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie dają podstawy do wydania odrębnego aktu administracyjnego, orzekającego o tym, czy konkretna osoba jest, czy nie jest stroną.
Uchwała 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 1999 r. OPS 16/98, ONSA 1999/4/119 podaje, że stwierdzenie przez organ odwoławczy, iż wnoszący odwołanie nie jest stroną w rozumieniu art. 28 kpa następuje w drodze decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa.
Ustalenie zatem, czy żądanie pochodzi od strony powinno nastąpić w decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty lub w inny sposób kończący sprawę.
Brak legitymacji do wniesienia odwołania ma miejsce wówczas, gdy osoba składająca odwołanie nie brała udziału w postępowaniu pierwszej instancji i nie twierdzi w odwołaniu, że zaskarżona przez nią decyzja narusza jej interes prawny lub obowiązek, jak również nie żąda czynności ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W takim przypadku ma zastosowanie przepis art. 134 kpa.
Postanowienie wydane w trybie art. 134 kpa, o niedopuszczalności odwołania ma charakter wyłącznie procesowy. Błędne jest zatem zamieszczenie w jego uzasadnieniu treści dotyczącej posiadania uprawnień strony przez osobę wnoszącą odwołanie, bowiem treść taka odnosi się do kwestii merytorycznych, które nie mogą być rozstrzygane w drodze postanowienia.
W niniejszej sprawie organ w sposób wadliwy, postanowieniem wstępnym, rozstrzygnął o braku przymiotu strony skarżącej A.S., zamiast dokonać tej oceny w toku rozpoznania jej odwołania i rozstrzygnąć rzecz w formie decyzji.
Na marginesie należy zwrócić też uwagę, iż organ odwoławczy rozważania co do istnienia po stronie skarżącej przymiotu strony ograniczył do stwierdzenia, że projektowana inwestycja nie przebiega po nieruchomości skarżącej tj. nie narusza jej własności. Nie rozważono natomiast, czy inwestycja, której dotyczy postępowanie może oddziaływać ujemnie na nieruchomość skarżącej, co uzasadniałoby jej udział w postępowaniu w charakterze strony.
Z powyższych przyczyn należało uchylić zaskarżone postanowienie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270).
Na podstawie art. 152 powołanej wyżej ustawy Sąd stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.