Wyrok WSA w Warszawie z 26 kwietnia 2004 r., IV SA 2136/03

Sąd

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie

Rozpoznanie

w dniu 15 kwietnia 2004 r.

Sprawa

sprawy ze skargi R. J. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2003 r. Nr [...] w przedmiocie grzywny w celu przymuszenia I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji, II. zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego R. J. kwotę 10 zł. (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego

Skład

Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędzia NSA K. Borkowska (spr.), Asesor WSA B. Cieśla
M. Pietruszewska protokolant

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia [...] listopada 2001 r. Starosta Powiatu W. "nałożył na R. J. grzywnę w celu przymuszenia w kwocie 5.000 zł w związku z niewykonaniem obowiązku opróżnienia budynku mieszkalnego przy ul. [...] w W., wynikającego z decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].12.2000 r.".

Jako podstawę prawną postanowienia wskazał art. 116 pkt 1, art. 119 § 1 i art. 121 § 2 i § 4 ustawy z dnia 17.06.1966 r. – o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

W uzasadnieniu w/w postanowienia wyjaśnił, że wynikający z decyzji z dnia [...].12.2000 r. obowiązek nie został wykonany.

Na powyższe postanowienie złożył zażalenie R. J. Wnosząc o jego uchylenie podniósł, że zawierająca obowiązek opróżnienia lokalu decyzja została skierowana do nieuprawnionej osoby. Nie został bowiem "w jednoznaczny sposób ustalony stan prawny budynku". Podniósł też, że nawet gdyby chciał w/w obowiązek wykonać, to nie została mu doręczona "klauzula wykonalności" do decyzji nr [...]".

Postanowieniem z dnia [...].05.2003 r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego – po rozpatrzeniu zażalenia – utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

W uzasadnieniu w/w rozstrzygnięcia stwierdził, że wobec nie wykonania przez odwołującego się obowiązku wynikającego z decyzji z dnia [...]./12.2000 r. (nr [...]) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w dniu [...].09.2001 r. "wystawił tytuł wykonawczy" i przekazał sprawę do postępowania egzekucyjnego.

Poza sporem jest, że określony w decyzji z dnia [...].12.2000 r. obowiązek nie został wykonany. W tej sytuacji zasadnym było wymierzenie grzywny w kwocie 5.000 zł.

Na powyższe postanowienie ze skargą do Naczelnego Sądu Administracyjnego wystąpił R. J. Wnosząc o uchylenie w/w postanowienia, podniósł zarzuty zawarte w uprzednio złożonym zażaleniu.

Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.

Rozpoznając złożoną przez R. J. skargę na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...].05.2003 r. Sąd uznał, iż zasługuje ona na uwzględnienie ponieważ zaskarżone postanowienie wydane zostało z naruszeniem prawa.

1. Stanowiący podstawę prawną zaskarżonego postanowienia art. 119 cyt. ustawy reguluje sytuacje, w których organy egzekucyjne mogą stosować grzywnę w celu przymuszenia. Stosownie do jego brzmienia "grzywnę w celu przymuszenia nakłada się gdy egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku znoszenia lub zaniechania obowiązku albo obowiązku wykonania czynności w szczególności takiej, której z powodu jej charakteru nie może spełnić inna osoba za zobowiązanego".

Decyzją ostateczną z dnia [...].12.2000 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego – na podstawie art. 68 Prawa budowlanego- nakazał współwłaścicielom– w tym R. J. – budynku mieszkalnego wielorodzinnego położonego przy ul. [...] w W., opróżnienie w/w budynku oraz zarządził uzgodnienie strefy zagrożenia, umieszczenie zawiadomienia o stanie zagrożenia ludzi i mienia oraz zakazie użytkowania budynku, jak również wykonania doraźnych zabezpieczeń uniemożliwiających dostęp osób trzecich do strefy zagrożonej.

Stosując w trakcie prowadzonego postępowania egzekucyjnego środki przymuszające do wykonania określonego w decyzji obowiązku, organy egzekucyjne winny wykazać, że zastosowanie ich w danej sytuacji było zasadne. Istota postępowania egzekucyjnego polega bowiem na doprowadzeniu zobowiązanych do wykonania nałożonych na nich obowiązków.

Wydając postanowienie o ukaraniu grzywną organy egzekucyjne winny zatem ustalić, czy nakaz opróżnienia przez lokatorów budynku przy ul. [...] nie został już wykonany. Niedopuszczalnym jest bowiem stosowanie środka egzekucyjnego, gdy egzekwowany obowiązek został wykonany (art. 7 § 3 cyt, ustawy). Jeśli więc lokatorzy zamieszkujący w w/w budynku wyprowadzili się i budynek został opróżniony, po wszczęciu postępowania egzekucyjnego organ egzekucyjny winien umorzyć toczące się postępowanie egzekucyjne na zasadzie art. 59 § 1 kpa.

W niniejszej sprawie ta podstawowa dla zastosowania środka egzekucyjnego kwestia nie została wyjaśniona. W aktach sprawy brak jest jakichkolwiek dowodów potwierdzających, iż w dacie wydawania zaskarżonego postanowienia obowiązek opróżnienia budynku nie został wykonany. Tym bardziej, że z pisma R. J. i M. J. (k.105) wynika, iż lokatorzy opuścili przedmiotowy budynek "nie wiadomo kiedy".

Skoro więc z akt sprawy nie wynika w jednoznaczny sposób, czy postanowienie o ukaraniu grzywną w celu przymuszenia – będące środkiem zmierzającym do wykonania obowiązku – wydane zostało przed, czy po wykonaniu obowiązku, już tylko z tej przyczyny zaskarżone postanowienie, jako wydane z naruszeniem art. 7 i art. 77 § 1 kpa a także art. 119 § 1 cyt. ustawy podlega uchyleniu.

2. niezależnie od powyższego z uwagi na fakt, że skierowany do skarżącego nakaz opróżnienia budynku zagrożonego zawaleniem dotyczył lokatorów zajmujących lokale na podstawie decyzji administracyjnej należało rozważyć, czy w niniejszej sprawie nie zachodzi niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym nałożonym na skarżącego (art. 59 § 1 pkt 5 cyt. ustawy).

Uwzględniając powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).